Verbum

во́ля ж.

1. Wílle(n) m -(n)s, -(n);

мець сі́лу во́лі Wíllenskraft besítzen*;

чалаве́к з мо́цнай во́ляй ein wíllensstarker Mensch;

лю́дзі до́брай во́лі Ménschen guten Willens;

праяві́ць до́брую во́лю guten Wíllen zéigen [an den Tag légen];

па до́брай во́лі fréiwillig, aus fréien Stücken;

2. (свабода) Fréiheit f -;

адпусці́ць на во́лю каго-н. j-m die Fréiheit geben*, j-n fréilassen* аддз., j-n auf fréien Fuß sétzen;

даць во́лю рука́м hándgreiflich wérden;

даць во́лю пачу́ццям sich (D) séinen Gefühlen Luft máchen;

даць во́лю сляза́м séinen Tränen fréien Lauf lássen*;

даць по́ўную во́лю дзіця́ці dem Kind séinen Wíllen [séine Fréiheit] lássen*;

зда́цца на во́лю перамо́жцы sich auf Gnáde und Úngnade ergében*;

во́ляю лёсу zúfällig, der Zúfall wóllte es…

кішэ́нь ж., кішэ́ня ж. Tásche f -, -n;

кішэ́нь з кла́панам Kláppentasche f; verdéckte Tásche;

фальшывая кішэ́нь imitíerte Tásche;

накладна́я кішэ́нь áufgesetzte Tásche;

◊

гэ́та мне не па кішэ́ні разм. das kann ich mir nicht léisten, das ist für mich únerschwinglich;

гэ́та б’е па кішэ́ні разм. das geht ins Geld;

набі́ць кішэ́нь разм. sich (D) die Táschen füllen;

ён па сло́ва ў кішэ́нь не пале́зе разм. ≅ er ist nicht auf den Mund gefállen, er ist nie um éine Ántwort verlégen; er ist schlágfertig;

у яго́ ве́цер гуля́е ў кішэ́ні разм. er ist ábgebrannt [pléite]; er hat kein Geld;

у яго то́ўстыя кішэ́ні er hat éine Ménge Geld;

кла́сці (сабе́) ў кішэ́ню sich áneignen, in die éigene Tásche stécken

дзень м. Tag m -(e)s, -e;

працо́ўны дзень Árbeitstag m, Wérktag m;

дзень адпачы́нку Erhólungstag m, Rúhetag m;

выхадны́ дзень (árbeits)fréier Tag; Rúhetag m (у сталоўках, магазінах);

свято́чны дзень Féiertag m, Fésttag m;

прыёмны дзень Spréchtag m;

дзень нараджэ́ння Gebúrtstag m;

дзень вы́бараў Wáhltag m;

дзень заду́шны рэл. Állerseélentag m, Állerséelen; гл. Дзяды І;

◊

до́бры дзень! gúten Tag!;

у адзі́н цудо́ўны дзень éines schönen Táges;

дня́мі (у мінулым) néulich; (у будучым) in díesen Tágen;

насту́пнага дня tags daráuf, ánderntags;

на гэ́ты дзень bis jetzt;

праз адзі́н дзень jéden zwéiten Tag;

з дня на дзень tagáus tagéin, tágtäglich, Tag für Tag;

на чо́рны дзень für den Nótfall;

сяро́д бе́лага дня разм. am hélllichten Tág(e)

саба́ка м. Hund m -(e)s, -e;

дваро́вы саба́ка Hófhund m;

ланцу́жны саба́ка Kéttenhund m;

го́нчы саба́ка Hétzhund m, Jágdhund m;

вышуко́вы саба́ка Spürhund m, Polizéihund m;

службо́вы саба́ка Díensthund m;

◊

саба́кі брэ́шуць, а конь ідзе́ ≅ was ein Ésel von mir spricht, das acht’ ich nicht;

стамі́ўся, як саба́ка разм. ich bin húndemüde;

вось дзе саба́ка закапа́ны hier liegt (álso) der Hund begráben ≅ da liegt der Háse im Pféffer;

мне гэ́та патрэ́бна як саба́ку пя́тая нага́ разм. das bráuche ich überháupt nicht; das ist (so) ǘberflüssig wie ein Kropf;

ве́шаць саба́к на каго-н. разм. j-n verléumden, j-n zu Únrecht beschúldigen;

яго́ з саба́камі не зно́йдзеш er ist nírgends zu fínden

свет м.

1. (сусвет) Welt f -;

ча́сткі свету геагр. Érdteile pl;

2. (грамадства) Geséllschaft f -, -en;

на бе́лым све́це in der (gróßen) wéiten Welt;

з’яві́цца на свет das Licht der Welt erblícken, auf die [zur] Welt kómmen*, gebóren wérden;

яго́ няма́ на свеце er ist tot, er lebt nicht mehr;

вы́пусціць у свет (выдаць) heráusgeben* vt, erschéinen lássen*;

гэ́та ўсяму́ свету вядо́ма álle Welt weiß es; die Spátzen pféifen es von den Dächern (разм.);

ні за што на све́це um nichts in der (gánzen) Welt;

той свет Jénseits n -;

на тым свеце im Jénseits;

пайсці́ на той свет aus dem Lében schéiden*;

больш за ўсё на свеце über [mehr als] alles in der Welt;

з усі́х канцо́ў свету áus állen Érdteilen