Verbum

hálten*

1. vt

1) трыма́ць;

j-n an [bei] der Hand ~ трыма́ць каго́-н. за руку́

2) выко́нваць (што-н.), прытры́млівацца (чаго-н.);

Diät ~ прытры́млівацца дые́ты

3) (für A) лічы́ць, прыма́ць (за каго-н., што-н.);

ich hálte ihn für méinen Freund я лічу́ яго́ сваі́м ся́брам

4) выступа́ць (з чым-н);

éinen Vórtrag ~ чыта́ць дакла́д;

den Mund ~ трыма́ць язык за зуба́мі;

j-n beim Wórte ~ злаві́ць каго-н. на сло́ве;

Rat ~ ра́іцца

2. vi

1) спыня́цца;

der Zug hält цягні́к спыня́ецца

2) (auf A) надава́ць значэ́нне (чаму-н.), ува́жліва ста́віцца (да чаго-н.);

auf séine Gesúndheit ~ сачы́ць за сваі́м здаро́ўем

3. ~, sich

1) трыма́цца;

sich ábseits ~ трыма́цца ўбаку́

2) прытры́млівацца (чаго-н.)

néhmen* vt

1) браць, узя́ць; хапа́ць, прыма́ць;

j-n an [bei] der Hand ~ узя́ць каго́-н. за руку́;

sich (D) ein Béispiel an j-m ~ узя́ць [браць] пры́клад з каго́-н.;

j-n beim Wort ~ злаві́ць каго́-н. на сло́ве

2) узя́ць, заваява́ць, адо́лець;

éine Stadt ~ узя́ць [захапі́ць] го́рад

3) браць, выбіра́ць;

etw. zum Múster ~ узя́ць што-н. за ўзо́р

4) узя́ць, браць, атрыма́ць, набыва́ць;

Wáren auf Kredít ~ браць тава́ры ў крэды́т;

Stúnden ~ браць уро́кі;

◊

den Ábschied ~ пайсці́ ў адста́ўку;

von j-m Ábschied ~ развіта́цца з кім-н.

5) адабра́ць, пазба́віць;

j-m etw. ~ адабра́ць што-н. у каго́-н.;

j-m die Éhre ~ зга́ньбіць, абнясла́віць каго́-н.;

sich (D) das Lében ~ пазба́віць сябе́ жыцця́;

es sich (D) nicht ~ lássen* не адмаўля́цца ад чаго-н.; не адмо́віць сабе́ ў чым-н.

6) успрыма́ць, разуме́ць;

~ Sie es, wie Sie wóllen! разуме́йце гэ́та як хо́чаце!;

etw. érnst ~ прыма́ць што-н. сур’ёзна;

im Grúnde genómmen… ула́сна ка́жучы

7) прыма́ць, вы́піць, праглыну́ць (лякарства і г.д.);

etw. zu sich (D) ~ з’е́сці што-н., перакусі́ць

8) садзі́цца (у аўтобус і г.д.)

9):

Scháden ~ пане́сці стра́ту, пацярпе́ць;

Kénntnis von etw. (D) ~ прыня́ць да ве́дама, заўва́жыць што-н.;

éinen Ánlauf ~ браць разбе́г, разбе́гчыся; паспрабава́ць пача́ць (рабіць што-н.);

Platz ~ се́сці, прысе́сці;

ein Énde ~ канча́цца, ско́нчыцца

10)

etw. in Ángriff ~ пачына́ць што-н., прыступа́ць да чаго́-н.;

etw. in Empfáng ~ атрыма́ць, прыма́ць што-н.;

j-n in Schutz ~ узя́ць каго́-н. пад сваю́ ахо́ву

típpen II vi злёгку датыка́цца (j-m auf A – да каго-н. за што-н.);

sich (D) an die Stirn ~ пасту́каць сабе́ па́льцам па лбе;

◊

darán ist nicht zu ~ тут нічо́га не зме́ніш, тут не падкапа́ешся

náchsehen*

1. vt

1) глядзе́ць, правяра́ць

2) (D) пабла́жліва ста́віцца [адно́сіцца] (да каго-н.)

2. vi

1) (D) глядзе́ць усле́д

2) глядзе́ць, даве́двацца;

im Kalénder ~ даве́двацца па календары́;

sieh nach, wo er steckt паглядзі́ [пашука́й], куды́ ён падзе́ўся

Horn n -(e)s, Hörner

1) рог (у розн. знач.);

j-m die Hörner stútzen паабіва́ць каму́-н. ро́гі, збіць з каго́-н. пы́ху

2) ражо́к;

ins ~ stóßen* трубі́ць у рог;

das ~ blásen* ігра́ць на ражку́

Gebót n -(e)s, -e

1) зага́д

2) за́паведзь;

die Zehn ~e рэл. Дзе́сяць за́паведзяў

3) камерц. прапано́ва;

j-m zu ~e stéhen* быць у распараджэ́нні каго́-н.;

das ~ der Stúnde патрабава́нне мо́манту [ча́су];

óberstes ~ вышэ́йшае патрабава́нне

Gedúld f - цярплі́васць, цярпе́нне;

~ üben выяўля́ць цярплі́васць;

~ áufbringen* набра́цца цярпе́ння;

sich mit ~ wáppnen запасці́ся цярпе́ннем;

mir reißt die ~ маё цярпе́нне ло́пае;

ich verlíere die ~ я тра́чу цярпе́нне;

mit j-m ~ háben быць пабла́жлівым да каго́-н.

Áffe m -n, -n

1) ма́лпа

2) вайск. ра́нец;

◊

éinen ~n (sítzen) háben, sich (D) éinen ~n káufen [ánlegen] разм. быць падпі́ўшы, пад ча́ркаю;

an j-m éinen ~n gefréssen háben тра́ціць ро́зум, вар’яце́ць ад каго́-н.

Ráupe f -, -n

1) заал. ву́сень

2) тэх. гу́сеніца

3) разм. гу́сенічны тра́ктар;

◊

er hat ~n im Kopf у яго́ дзіва́цтвы [бзі́кі] y галаве́;

j-m ~n in den Kopf sétzen выкліка́ць [абуджа́ць] у каго́-н. недарэ́чныя [бязглу́здыя] ду́мкі