Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
хела́тны
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
хела́тны |
хела́тная |
хела́тнае |
хела́тныя |
| Р. |
хела́тнага |
хела́тнай
хела́тнае |
хела́тнага |
хела́тных |
| Д. |
хела́тнаму |
хела́тнай |
хела́тнаму |
хела́тным |
| В. |
хела́тны (неадуш.)
хела́тнага (адуш.) |
хела́тную |
хела́тнае |
хела́тныя (неадуш.)
хела́тных (адуш.) |
| Т. |
хела́тным |
хела́тнай
хела́тнаю |
хела́тным |
хела́тнымі |
| М. |
хела́тным |
хела́тнай |
хела́тным |
хела́тных |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
ЛІГА́НДЫ (ад лац. ligo звязваю),
малекулы ці іоны, непасрэдна злучаныя з цэнтр. атамам у комплексных злучэннях.
Звычайна Л. з’яўляюцца аніёны (напр., гідраксіл ОН−, астачы азотнай NO3−, салянай Cl, сінільнай CN− кіслот) ці нейтральныя малекулы, якія маюць атамы кіслароду, азоту, фосфару, крэмнію, мыш’яку або кратныя сувязі (напр., неарган. малекулы — аксід вугляроду CO у карбанілах металаў, аміяк NH3; арган. злучэнні — аміны, спірты, алефіны). У каардынацыйнай сферы комплексаўтваральніка Л. можа займаць адно (т.зв. монадэнтатныя Л.) ці некалькі месцаў (полідэнтатныя Л., якія злучаны з цэнтр. атамам праз некалькі атамаў Л.). Комплексы з полідэнтатнымі Л. наз. хелатнымі (гл. Хелатныя злучэнні).
т. 9, с. 247
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)