учени́к ву́чань, -чня м.;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
чаля́днік м., уст. подмасте́рье ср., учени́к (у ремесленника)
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Вучані́к ’вучань’ (Бяльк.), ст.-бел. ученикъ ’тс’; параўн. укр. (кніжнае) учени́к ’вучань, паслядоўнік’, рус. учени́к ’вучань’, серб.-харв. у̏ченӣк ’вучань, навучэнец’, славен. učenik ’настаўнік’, макед. ученик ’вучань, навучэнец’, балг. учени́к ’тс’. Да *uč‑ьn‑ikъ, утворанага ад прыметнікавай асновы uč‑ьn‑, гл. вучаны; адносна ст.-бел. і ст.-укр. форм выказваецца меркаванне аб іх запазычанасці кніжным шляхам праз царкоўнаславянскую мову са ст.-слав. оученикъ, параўн. Суф. словообр.; 85, ва ўсякім разе гэта павінна быць вельмі ранняе запазычанне, паколькі слова з’яўляецца звычайным у ст.-бел. і вядома было ст.-рус.; параўн. Гіст. лекс., 224. Можна меркаваць, што яго ўжыванне падтрымлівалася ў мове ў сферах, звязаных з кніжнаславянскай традыцыяй (царква, бурсакі, жабракі з т. зв. духоўнымі песнямі), дзе яно мела значэнне перш за ўсё ’паслядоўнік (пэўнага вучэння)’, значэнне ’вучань у школе, школьнік’ больш позняе. Можна дапусціць таксама паўторнае запазычанне слова ў апошнім значэнні з рускай мовы ў навейшы час.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
КАНДРА́ЦЬЕВА (Святлана Віталеўна) (н. 7.2.1926, с. Вінограбль Курскага р-на, Расія),
бел. вучоны-псіхолаг. Д-р псіхал. н. (1978), праф. (1980). Скончыла Ленінградскі ун-т (1950). Працавала ў Камянец-Падольскім, Львоўскім, Драгобыцкім пед. ін-тах. З 1979 заг. кафедры псіхалогіі Гродзенскага ун-та. Даследуе праблемы пед. і ўзроставай псіхалогіі, псіхічнай рэгуляцыі камунікатыўнай дзейнасці, фарміравання прафесіяналізму ў працы з людзьмі. Аўтар павук. дапаможніка «Педагагічная і ўзроставая псіхалогія» (ч. 1—2, 1993—96).
Тв.:
Учитель-ученик. М., 1984;
Психология труда и личности учителя. Мн., 1990.
т. 7, с. 579
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ма́льчик
1. хло́пчык, -ка м.;
2. (малолетний работник, ученик) уст. хлапчу́к, -ка́ м., ву́чань, -чня м.;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
невосприи́мчивый
1. (плохо воспринимающий, усваивающий) неўспрыі́млівы;
невосприи́мчивый учени́к неўспрыі́млівы ву́чань;
2. мед., биол. неўспрыма́льны;
невосприи́мчивый органи́зм неўспрыма́льны аргані́зм.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Discipulus est prioris posterior dies (Publilius)
[Кожны] наступны дзень ‒ вучань папярэдняга.
[Каждый] последующий день ‒ ученик предыдущего.
бел. Дзень дзень вучыць.
рус. На каждый день достаточно и своей работы.
фр. A chaque jour suffit sa tâche (Новый день приносит новые заботы).
англ. Older and wiser (Старее и мудрее).
нем. Ein Tag lehrt den anderen (Один день учит другой).
Шасцімоўны слоўнік прыказак, прымавак і крылатых слоў (1993, правапіс да 2008 г.)
стара́нны
1. стара́тельный, усе́рдный; приле́жный;
с. рабо́тнік — стара́тельный (усе́рдный) рабо́тник;
с. ву́чань — стара́тельный (приле́жный) учени́к;
2. тща́тельный;
~нная падрыхто́ўка — тща́тельная подгото́вка
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
классI в разн. знач. клас, род. кла́са м.;
учени́к деся́того класса ву́чань дзяся́тага кла́са;
класс млекопита́ющих клас млекако́рмячых;
класс игры́ клас гульні́.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)