Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
славе́сны (о творчестве) слове́сный
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
славе́сны, ‑ая, ‑ае.
Уст. Які мае адносіны да славеснасці. Славеснае аддзяленне універсітэта. Славесныя заняткі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
славе́сны
1. Sprách-; Literatúr-; Philologíe-;
2.разм. (вусны) гл. слоўны
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
фалькло́р, -у, м.
Вусная народная творчасць, сукупнасць народных абрадавых дзеянняў.
Беларускі славесны ф.
|| прым.фалькло́рны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
слове́сный
1.(устный) на сло́вах, сло́ўны, ву́сны;
2.(о творчестве)славе́сны.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ВЕРБА́ЛЬНАЯ НО́ТА (ад лац. verbalis славесны),
дыпламатычны дакумент, найбольш пашыраная форма дыпламатычнай перапіскі па бягучых пытаннях. Звычайна ідзе ад пасольства, місіі, мін-ва замежных спраў і не падпісваецца, а толькі змацоўваецца пячаткай.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
Жабе́ніцца ’ўпірацца, калі просяць’ (Бяльк.), ’раздумваць’ (Жд. 3), жабіня́ць, жабіня́цца ’ўпірацца’ (Бяльк.). Параўн. літ.дыял.zabainioti ’блытаць’, лат.zabelêt ’не даваць ад нуднасці ўстрымлівацца’, што дазваляе лічыць бел.жабеніцца запазычаннем з літ. Калі ўлічыць славесны характар «упірання» ці роздуму, магчыма звязваць з жабанець (гл.). Іншае тлумачэнне — праз сувязь з жа́біцца ’моршчыцца’ ці ’перагінацца’, адкуль магчыма развіццё значэння ’ламацца’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
лібрэ́та
(іт. libretto = літар. кніжыца)
славесны тэкст тэатралізаванага музычна-драматычнага твора (оперы, аперэты, араторыі), сцэнарый балета, а таксама кароткі пераказ зместу спектакля ў тэатральнай праграме.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
ЛІБРЭ́ТА (італьян. libretto літар. кніжачка),
1) славесны тэкст муз.-драм. твора (оперы, аперэты; раней таксама кантаты і араторыі). Будуецца на паслядоўным сюжэтным развіцці дзеяння, пішацца пераважна вершамі, радзей прозай (часцей у дыялогу). Л. — літ.драм. аснова оперы і не разглядаецца як самаст.маст. твор. Слова ў ім набывае поўную сілу ўздзеяння толькі ў адзінстве з музыкай. Задума Л., а часам і драматургічны сцэнарны план (сцэнарый) часта належаць кампазітару. Некаторыя кампазітары пішуць Л. сваіх твораў. Можа быць арыгінальным паводле тэмы, але часцей грунтуецца на сюжэтах і вобразах маст. л-ры ці нар. творчасці. Муз. інтэрпрэтацыя драм. тэксту абумоўлівае пераасэнсаванне кампазітарам і лібрэтыстам літ. першакрыніцы.