п’е́са

назоўнік, агульны, неадушаўлёны, неасабовы, жаночы род, 2 скланенне

адз. мн.
Н. п’е́са п’е́сы
Р. п’е́сы п’е́с
Д. п’е́се п’е́сам
В. п’е́су п’е́сы
Т. п’е́сай
п’е́саю		 п’е́самі
М. п’е́се п’е́сах

Крыніцы: krapivabr2012, nazounik2008, piskunou2012, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

п’е́са, -ы, мн. -ы, п’ес, ж.

1. Драматычны твор, прызначаны для пастаноўкі на тэатральнай сцэне.

2. Невялікі музычны інструментальны твор (спец.).

П. для баяна.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

п’е́са ж., театр., муз. пье́са

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

П’еса 8/417

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

п’е́са, ‑ы, ж.

1. Драматычны твор, прызначаны для пастаноўкі на сцэне. Калісьці.. [Жэня і Таццяна] разам вучыліся ў сямігодцы, разам удзельнічалі ў драматычным гуртку, і ва ўсіх п’есах, якія яны ставілі, ім даводзілася іграць жаніха і нявесту. Шамякін.

2. Невялікі музычны твор. Інструментальная п’еса.

[Фр. pièce.]

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

П’Е́СА (ад франц. piéce кавалак, частка),

1) у музыцы — невялікі закончаны пераважна інстр. твор для сольнага, ансамблевага або аркестравага выканання. Вылучаецца разнастайнасцю зместу і формы. У муз. практыцы абазначае сінонім паняцця «твор» або прыналежнасць да сферы камернай музыкі, што выяўляе ўзаемасувязь паняцця «П.» з рознымі муз. жанрамі, прадстаўленымі самаст. творамі — мініяцюрамі.

У бел. музыцы сярод. П.: прэлюдыі (М.​Аладава, П.​Падкавырава, Р.​Суруса і інш.), імправізацыі (для віяланчэлі сола Г.​Гарэлавай, імправізацыя і танец для скрыпкі з фп. Э.​Тырманд), рапсодыі для 2 цымбалаў і нар. арк. Дз.​Смольскага, фантазіі (на 2 бел. нар. песні для нар. аркестра Я.​Глебава), экспромты, муз. моманты (для ансамбля скрыпачоў і фп. А.​Мдывані), скерца (для цымбалаў з фп. І.​Лучанка), вальсы, маршы і інш. Часам інстр. П. ўзнікаюць як сінтэз муз. жанраў з літаратурнымі (балада, незакончаная казка для скрыпкі з фп. А.​Багатырова; казка, П. для фп. С.​Картэса; эпіталама, канцэртная П. для ансамбля скрыпачоў і фп. К.​Цесакова; навелета, П. для скрыпкі і фп. У.​Солтана; паэма для фп. Ф.​Пыталева), тэатр.-драматычнымі (2 драм. маналогі для габоя сола Смольскага, Маскі для скрыпкі з фп. Г.​Вагнера), жывапіснымі (Акварэлі для віяланчэлі з фп. Цесакова, фрэскавыя ўзоры для цымбалаў сола Л.​Шлег). Інстр. П. ўзнікаюць таксама на аснове вак. жанраў (напр., раманс, калыханка для віяланчэлі з фп. Аладава; арыета для валторны з фп. Багатырова).

2) У літаратуры — усе творы драматычнага роду, сінонім паняцця драма. Тэрмін «П.», які напачатку абазначаў невял. муз. твор, у 19 ст. выкарыстоўваўся і ў дачыненні да лірычных вершаў. У 20 ст. П. сталі называць драмы; часта гэта слова замяняе іх жанравае абазначэнне аўтарам.

Т.​А.​Шчэрба (музыка).

т. 12, с. 326

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

п’е́са ж.

1. тэатр. Stück n -(e)s, -e, Theáterstück n; Bühnenwerk n -(e)s, -e;

2. муз. Musíkstück n

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

п’е́са

(фр. piece)

1) драматычны твор, прызначаны для пастаноўкі на сцэне;

2) невялікі музычны твор (інструментальная п.).

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

П’е́са ’драматычны твор’, ’невялікі музычны твор’ (ТСБМ). Запазычана з рус. мовы (Крукоўскі, Уплыў, 84), у якой з франц. pièce ’тс’, ’кавалак, штука’ — непасрэдна, альбо праз ням. Piece ’п’еса’ (Фасмер, 3, 422).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

п’е́са

(фр. pièce)

1) драматычны твор, прызначаны для пастаноўкі на сцэне;

2) невялікі музычны твор (напр. інструментальная п.).

Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)