КІНА́ЗЫ, фосфатрансферазы,
ферменты класа трансфераз, што каталізуюць рэакцыі пераносу фасфарыльнага астатку ад адэназінтрыфосфарнай кіслаты (АТФ), радзей ад інш. нуклеазідтрыфасфатаў, на субстраты. Удзельнічаюць у фасфарыліраванні нізкамалекулярных злучэнняў (глюкоза, вітаміны) і бялкоў. Рэакцыі пераносу К.
ажыццяўляюць з затратай энергіі АТФ (неабарачальныя рэакцыі) і без затраты (абарачальныя рэакцыі). Прысутнічаюць ва ўсіх жывых клетках і адыгрываюць значную ролю ў рэгуляцыі абмену рэчываў. Вядома каля 200 К. Вызначэнне актыўнасці крэацінкіназы ў сываратцы крыві выкарыстоўваюць у дыягностыцы інфаркту міякарда і міяпатый.
т. 8, с. 264
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
кіна́зы
(ад гр. kineo = рухаю)
1) ферменты класа трансферазаў, якія каталізуюць перанос фасфатных лішкаў з адэназінтрыфосфарнай кіслаты на розныя субстраты (бялкі, вугляводы і інш.) у клетках і тканках арганізма;
2) ферменты, якія садзейнічаюць ператварэнню неактыўнай формы ферменту на актыўную.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
кіна́за
назоўнік, агульны, неадушаўлёны, неасабовы, жаночы род, 2 скланенне
|
адз. |
мн. |
| Н. |
кіна́за |
кіна́зы |
| Р. |
кіна́зы |
кіна́з |
| Д. |
кіна́зе |
кіна́зам |
| В. |
кіна́зу |
кіна́зы |
| Т. |
кіна́зай
кіна́заю |
кіна́замі |
| М. |
кіна́зе |
кіна́зах |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
ПРАТЭІНКІНА́ЗЫ,
ферменты класа трансфераз, якія ўдзельнічаюць у фасфарыліраванні бялкоў. Адрозніваюцца спецыфічнасцю: розныя П. фасфарыліруюць розныя бялкі. Гл. таксама Кіназы.
т. 13, с. 26
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
гексакіна́за
(ад гекса- + кіназы)
фермент групы кіназаў, які змяшчаецца ў жывёльных тканках, у клубнях бульбы.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)