Калгасныя фонды, гл. Фонды калгасаў

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

Лясы калгасныя 6/482, 483

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

калга́сны

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. калга́сны калга́сная калга́снае калга́сныя
Р. калга́снага калга́снай
калга́снае
калга́снага калга́сных
Д. калга́снаму калга́снай калга́снаму калга́сным
В. калга́сны (неадуш.)
калга́снага (адуш.)
калга́сную калга́снае калга́сныя (неадуш.)
калга́сных (адуш.)
Т. калга́сным калга́снай
калга́снаю
калга́сным калга́снымі
М. калга́сным калга́снай калга́сным калга́сных

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, prym2009, sbm2012, tsblm1996, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

саўга́сна-калга́сны

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. саўга́сна-калга́сны саўга́сна-калга́сная саўга́сна-калга́снае саўга́сна-калга́сныя
Р. саўга́сна-калга́снага саўга́сна-калга́снай
саўга́сна-калга́снае
саўга́сна-калга́снага саўга́сна-калга́сных
Д. саўга́сна-калга́снаму саўга́сна-калга́снай саўга́сна-калга́снаму саўга́сна-калга́сным
В. саўга́сна-калга́сны (неадуш.)
саўга́сна-калга́снага (адуш.)
саўга́сна-калга́сную саўга́сна-калга́снае саўга́сна-калга́сныя (неадуш.)
саўга́сна-калга́сных (адуш.)
Т. саўга́сна-калга́сным саўга́сна-калга́снай
саўга́сна-калга́снаю
саўга́сна-калга́сным саўга́сна-калга́снымі
М. саўга́сна-калга́сным саўга́сна-калга́снай саўга́сна-калга́сным саўга́сна-калга́сных

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, sbm2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

кааператы́ўна-калга́сны

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. кааператы́ўна-калга́сны кааператы́ўна-калга́сная кааператы́ўна-калга́снае кааператы́ўна-калга́сныя
Р. кааператы́ўна-калга́снага кааператы́ўна-калга́снай
кааператы́ўна-калга́снае
кааператы́ўна-калга́снага кааператы́ўна-калга́сных
Д. кааператы́ўна-калга́снаму кааператы́ўна-калга́снай кааператы́ўна-калга́снаму кааператы́ўна-калга́сным
В. кааператы́ўна-калга́сны (неадуш.)
кааператы́ўна-калга́снага (адуш.)
кааператы́ўна-калга́сную кааператы́ўна-калга́снае кааператы́ўна-калга́сныя (неадуш.)
кааператы́ўна-калга́сных (адуш.)
Т. кааператы́ўна-калга́сным кааператы́ўна-калга́снай
кааператы́ўна-калга́снаю
кааператы́ўна-калга́сным кааператы́ўна-калга́снымі
М. кааператы́ўна-калга́сным кааператы́ўна-калга́снай кааператы́ўна-калга́сным кааператы́ўна-калга́сных

Крыніцы: krapivabr2012, piskunou2012, prym2009, tsbm1984.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

зігзагападо́бны, ‑ая, ‑ае.

Падобны па форме да зігзага. Намалёваныя зігзагападобныя стрэлы паказвалі калгасныя электрастанцыі. Краўчанка.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

МІ́НСКАЯ СТУ́ДЫЯ КІНАХРО́НІКІ.

Існавала ў 1935—41 у Мінску. Створана на базе сектара кінахронікі кінаарганізацыі Белдзяржкіно. Выпускала кіначасопіс «Савецкая Беларусь», дакумент., навук.-папулярныя і навуч. фільмы, здымала сюжэты пра жыццё рэспублікі для ўсесаюзных кіначасопісаў. Сярод лепшых фільмаў: «Пушкін», «Асваенне балот у БССР» (абодва 1939), «Права на працу», «Права на адукацыю», «Права на адпачынак» (усе 1938), «Ардэнаносная БССР» (1939), «З хутароў — у калгасныя сядзібы» (1940), «Адроджанае Палессе» (1941) і інш.

В.​І.​Смаль.

т. 10, с. 428

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

ПРАТАСЕ́НЯ (Віктар Сазонавіч) ( 14.8.1925, в. Пагост Салігорскага р-на Мінскай вобл. — 3.6.2001),

бел. жывапісец. Засл. дз. маст. Беларусі (1981). Скончыў Бел. тэатр.-маст. ін-т (1959). У 1960—69 гал. рэдактар маст.-экспертнай калегіі Мін-ва культуры Беларусі, у 1973—77 старшыня праўлення Бел. саюза мастакоў і сакратар Саюза мастакоў СССР. Сярод твораў галерэя партрэтаў вядомых людзей Беларусі: Герояў Сац. Працы М.​К.​Макарэвіч (1960), А.​М.​Громава (1980), Герояў Сав. Саюза В.​З.​Харужай (1965), М.​П.​Шмырова (1978), Р.​Н.​Мачульскага (1979), М.​А.​Кедышкі (1984), В.​А.​Тумара (1985), доктара мед. навук Л.​С.​Вялічкі (1983), нар. мастакоў Беларусі С.​І.​Селіханава (1982), П.​В.​Масленікава (1988), Я.​А.​Зайцава (1994), В.​А.​Грамыкі (1995); групавы партрэт «Ветэраны» (1985), серыя з 39 партрэтаў «Знатныя людзі Рагачоўскага раёна» (1992), «Памяць сэрца. Ветэран Вялікай Айчыннай вайны С.​А.​Кунцэвіч» (2000). Аўтар тэматычных кампазіцый «Віхуры варожыя» (1979), «Калгасныя даяркі» (1982), «Ліквідатары Чарнобыльскай аварыі» (1996); пейзажаў «Нёман» (1962), «Чэрвеньскія навальніцы» (1983), «Бярэзіна» (1984), «Над возерам» (1985), «Лясныя далі» (1992), «Перад навальніцай» (1998) і інш. Творы вылучаюцца дакладнасцю характарыстык, псіхал. напоўненасцю, духоўнай змястоўнасцю вобразаў, жывапісна-пластычнай гарманічнасцю.

Л.​Ф.​Салавей.

В.Пратасеня. Калгасныя даяркі. 1982.

т. 13, с. 24

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

быльняго́вы, ‑ая, ‑ае.

Які мае адносіны да быльнягу. Не рэжуць карміцельку-зямлю быльняговыя межы — калгасныя палі шырокія, прывольныя. Хадкевіч.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

змудрава́ць, ‑рую, ‑руеш, ‑руе; зак., што.

Разм.

1. Мудруючы, зрабіць што‑н. недарэчнае, абсурднае.

2. Зрабіць, змайстраваць што‑н., прымяняючы выдумку, умельства. Непадалёк калгасныя цесляры змудравалі хатку, нешта накшталт інтэрната для пастухоў і даярак. Асіпенка.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)