Ветэрынарныя часопісы 3/64
Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)
Ветэрынарныя і зоаветэрынарныя вышэйшыя навучальныя ўстановы 3/63; 9/474
Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)
ветэрына́рны
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
ветэрына́рны |
ветэрына́рная |
ветэрына́рнае |
ветэрына́рныя |
| Р. |
ветэрына́рнага |
ветэрына́рнай
ветэрына́рнае |
ветэрына́рнага |
ветэрына́рных |
| Д. |
ветэрына́рнаму |
ветэрына́рнай |
ветэрына́рнаму |
ветэрына́рным |
| В. |
ветэрына́рны (неадуш.)
ветэрына́рнага (адуш.) |
ветэрына́рную |
ветэрына́рнае |
ветэрына́рныя (неадуш.)
ветэрына́рных (адуш.) |
| Т. |
ветэрына́рным |
ветэрына́рнай
ветэрына́рнаю |
ветэрына́рным |
ветэрына́рнымі |
| М. |
ветэрына́рным |
ветэрына́рнай |
ветэрына́рным |
ветэрына́рных |
Крыніцы:
krapivabr2012,
piskunou2012,
prym2009,
sbm2012,
tsblm1996,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
ме́дыка-ветэрына́рны
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
ме́дыка-ветэрына́рны |
ме́дыка-ветэрына́рная |
ме́дыка-ветэрына́рнае |
ме́дыка-ветэрына́рныя |
| Р. |
ме́дыка-ветэрына́рнага |
ме́дыка-ветэрына́рнай
ме́дыка-ветэрына́рнае |
ме́дыка-ветэрына́рнага |
ме́дыка-ветэрына́рных |
| Д. |
ме́дыка-ветэрына́рнаму |
ме́дыка-ветэрына́рнай |
ме́дыка-ветэрына́рнаму |
ме́дыка-ветэрына́рным |
| В. |
ме́дыка-ветэрына́рны (неадуш.)
ме́дыка-ветэрына́рнага (адуш.) |
ме́дыка-ветэрына́рную |
ме́дыка-ветэрына́рнае |
ме́дыка-ветэрына́рныя (неадуш.)
ме́дыка-ветэрына́рных (адуш.) |
| Т. |
ме́дыка-ветэрына́рным |
ме́дыка-ветэрына́рнай
ме́дыка-ветэрына́рнаю |
ме́дыка-ветэрына́рным |
ме́дыка-ветэрына́рнымі |
| М. |
ме́дыка-ветэрына́рным |
ме́дыка-ветэрына́рнай |
ме́дыка-ветэрына́рным |
ме́дыка-ветэрына́рных |
Крыніцы:
piskunou2012,
sbm2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
саніта́рна-ветэрына́рны
прыметнік, адносны
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
саніта́рна-ветэрына́рны |
саніта́рна-ветэрына́рная |
саніта́рна-ветэрына́рнае |
саніта́рна-ветэрына́рныя |
| Р. |
саніта́рна-ветэрына́рнага |
саніта́рна-ветэрына́рнай
саніта́рна-ветэрына́рнае |
саніта́рна-ветэрына́рнага |
саніта́рна-ветэрына́рных |
| Д. |
саніта́рна-ветэрына́рнаму |
саніта́рна-ветэрына́рнай |
саніта́рна-ветэрына́рнаму |
саніта́рна-ветэрына́рным |
| В. |
саніта́рна-ветэрына́рны (неадуш.)
саніта́рна-ветэрына́рнага (адуш.) |
саніта́рна-ветэрына́рную |
саніта́рна-ветэрына́рнае |
саніта́рна-ветэрына́рныя (неадуш.)
саніта́рна-ветэрына́рных (адуш.) |
| Т. |
саніта́рна-ветэрына́рным |
саніта́рна-ветэрына́рнай
саніта́рна-ветэрына́рнаю |
саніта́рна-ветэрына́рным |
саніта́рна-ветэрына́рнымі |
| М. |
саніта́рна-ветэрына́рным |
саніта́рна-ветэрына́рнай |
саніта́рна-ветэрына́рным |
саніта́рна-ветэрына́рных |
Крыніцы:
piskunou2012,
sbm2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
ВЕТЭРЫНА́РНАЯ ЛАБАРАТО́РЫЯ,
дыягнастычная ўстанова ў сістэме вет. службы. У ветэрынарнай лабараторыі ўстанаўліваюць дыягназ хваробы жывёлы, выяўляюць хворых жывёл, прычыны іх гібелі і масавых захворванняў, а таксама вызначаюць якасць і бясшкоднасць прадуктаў і сыравіны жывёльнага паходжання, кармоў і вады. Праводзяць таксама патолага-анатамічныя, гісталагічныя, бактэрыялагічныя, мікраскапічныя, вірусалагічныя, сералагічныя, мікалагічныя, хім., таксікалагічныя, біяхім., радыелагічныя, гельмінталагічныя і інш. даследаванні. Па тэрыторыі абслугоўвання адрозніваюць раённыя, міжраённыя, занальныя, гар., абласныя ветэрынарныя лабараторыі. Буйныя жывёлагадоўчыя комплексы і птушкафабрыкі маюць свае спец. ветэрынарныя лабараторыі. На Беларусі цэнтр. вет.-дыягнастычная ўстанова — рэспубліканская дзярж. ветэрынарная лабараторыя, якая ажыццяўляе арганізацыйна-метадычнае кіраўніцтва дзейнасцю ветэрынарных лабараторый абласцей, раёнаў, жывёлагадоўчых комплексаў.
т. 4, с. 132
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ляшчо́ткі, ‑так; адз. няма.
1. Раздвоеная з аднаго канца дошчачка для заціску чаго‑н. Ветэрынарныя ляшчоткі.
2. Абл. Лубок (у 3 знач.). У бальніцы доктар выраўняў Дзямідчыку пераламаныя косці і ўзяў нагу ў ляшчоткі. Пальчэўскі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Зоаветэрынарныя інстытуты, гл. Ветэрынарныя і зоаветэрынарныя вышэйшыя навучальныя ўстановы
Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)
МІКРАБІЯЛАГІ́ЧНАЯ ПРАМЫСЛО́ВАСЦЬ,
галіна хімічнай прамысловасці, у якой вытв. працэсы звязаны з мікрабіял. сінтэзам нехарч. сыравіны. Выкарыстоўвае нафту і прыродны газ, гідралізаты драўніны, адходы прамысл. перапрацоўкі с.-г. прадукцыі (збожжавых культур, сланечніку, цукр. буракоў і інш.). Вырабляе бялкова-вітамінныя канцэнтраты, антыбіётыкі, амінакіслоты, бактэрыяльныя ўгнаенні, прэпараты для аховы раслін ад шкоднікаў і хвароб, а таксама прадукты комплекснай перапрацоўкі расліннай сыравіны — ксіліт, фурфурол і інш. Галіна развіта ў большасці краін свету, найбольш — у ЗША, Германіі, Японіі, Расіі, Італіі, Францыі. На Беларусі прадстаўлена кірункамі: вытв-сцю кармавых бялковых рэчываў, кармавых вітамінаў, кармавых дражджэй і антыбіётыкаў немедыцынскага прызначэння. Кармавы бялок выпускаюць Рэчыцкі доследна-прамысл. гідролізны і Бабруйскі гідролізны з-ды, кармавыя вітаміны — Пінскі з-д кармавых вітамінаў. Ветэрынарныя прэпараты выпускаюць з-ды ветэрынарных прэпаратаў у Віцебску і Магілёве. Буйнейшае прадпрыемства па вытв-сці бялкова-вітамінных канцэнтратаў — Наваполацкі бялкова-вітамінны з-д (у 1999 знаходзіцца ў стадыі рэарганізацыі ў сувязі з пераходам вытв-сці з вуглевадароднай сыравіны на с.-г. сыравіну).
Л.А.Паўловіч.
т. 10, с. 357
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
страсць, ‑і, ж.
1. Нястрымнае пачуццё, моцнае захапленне. На першым плане [у творчасці К. Чорнага] чалавек, яго імкненні і страсці, радасці і няўдачы. Луфераў. Грозныя з’явы прыроды толькі ажыўляюць у яго [песняра] душы скрытыя агністыя страсці. Каваленка. // Натхненне, гарачнасць у адносінах да чаго‑н.; уздым, запал. [Жора] Любіў, калі ў вучоным доме Гарэлі страсці між людзей: «Глядзіш, што-небудзь і самому У зручны час перападзе». Бачыла. Каліноўскі з усёй страсцю рэвалюцыйнага дэмакрата абрушваецца на царскі ўрад, на ўвесь прыгонніцкі лад, знішчальна крытыкуе памешчыцкія парадкі і заклікае сялян да ўзброенага паўстання супраць самадзяржаўя. Ларчанка.
2. да чаго, з інф. і без дап. Пастаянная прыхільнасць да чаго‑н., моцная цяга да чаго‑н. Страсць да кніг. □ Ведаючы яго .. страсць — лячыць жывёлу, Мечыслаў уладзіў Сідара .. на ветэрынарныя курсы. Брыль. Ахоплены тым парывам творчай страсці, які як быццам у кулак сціскае ўсю тваю істоту, Сіўцоў не заўважыў нават, як прайшло за працай некалькі гадзін. Васілевіч. // Пра тое, што з’яўляецца прадметам пастаяннага захаплення, на што накіроўваюцца ўсе творчыя сілы. Тэатр — мая страсць. □ Пасля партрэта пейзаж — другая страсць Сергіевіча. Ліс.
3. Моцнае, нястрымнае каханне з перавагай пачуццёвай цягі. Яны ж [двое], ахопленыя вечнай страсцю, На нас ніякай не звярталі ўвагі, — Бо не маглі Ад вуснаў адарвацца, Што і вякі ніяк не разнялі... Сіпакоў.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)