Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
ато́жылак, -лка, мн. -лкі, -лкаў, м.
1. Малады парастак расліны.
Каля дрэва з’явілася многа атожылкаў.
2. Адгалінаванне руданоснай жылы.
3.перан. Пра патомка, нашчадка.
Дзеці, унукі — нашы атожылкі.
|| прым.ато́жылкавы, -ая, -ае (да 1 і 2 знач.).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ато́жылак, -лка м
1.бот. (боковой побег на дереве) о́тпрыск, отро́сток, побе́г, па́сынок, волчо́к;
2.геол. (ответвление рудоносной жилы) отжи́лок;
3.перен. (потомок) о́тпрыск
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ато́жылак, ‑лка, м.
1. Малады парастак расліны. Каранёвы атожылак. Вішнёвыя атожылкі. □ Дрэвы так раскупчасціліся атожылкамі і шырокімі лапушнымі лістамі, што цяжка было знізу разглядзець, што робіцца на верхавіне.Вітка.А недзе ў шафе — пахавальны ліст — Яе ўдаўства мандат бестэрміновы... І зноў з пупышкі выбухае ліст — Атожылак вясновае абновы.Макаль.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ато́жылакм.
1.бат. Schössling m -s, -e; Reis n -es, -er, Spross m -es, -e(n), Sprössling m -s, -e;
2.перан. (нашчадак, патомак) Náchkomme m -n, -n, Ábkomme m -n, -n
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
Ато́жылак ’парастак’; у іншым словаўтваральным афармленні: атожалля (Янк. Мат.); атожылле (КТС); атожилка (Яруш.). З літ.atãžala ’парастак’ (часцей atžalà, не выключана і *atóžala). Формы з ‑ы‑ замест ‑а‑ ў ненаціскной пазіцыі адлюстроўваюць народнаэтымалагічнае атаясамленне з коранем жыць, словам жыла, адкуль і значэнне ’адгалінаванне геалагічнай жылы’, паралельнае рус.отжилок. Літоўскае слова добра тлумачыцца з прэфіксальнага at‑ (ata‑, ato‑) і карэннага žãlias ’зялёны’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
гучо́к, -чка́, мн. -чкі́, -чко́ў, м.
Маладая галінка, атожылак, парастак.
Адсадзіць г.
|| прым.гучко́вы, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)