удушы́ ць , удушу, удушыш, удушыць; зак. , каго-што .
Разм.
1. Павесіць каго‑н. [Мікіта:] — Ён яе [Марылю] у магілу загнаў... Удушыць яго мала за гэта! Брыль .
2. Сціснуўшы горла, спыніць дыханне; задушыць. // перан. Не даць развіцца чаму‑н., спыніць рознымі мерамі развіццё чаго‑н. Фашызм імкнецца ўдушыць рэвалюцыйнадэмакратычны рух народаў.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
замаро́ зіць , -о́ жу, -о́ зіш, -о́ зіць; -о́ жаны; зак.
1. каго-што . Падвергнуць дзеянню холаду, даць замерзнуць, застыць.
З. рыбу.
З. садавіну.
2. што . Моцна астудзіць (разм. ) 3. віно.
3. што . Абязболіць які-н. участак цела спецыяльнымі сродкамі (разм. ).
З. зуб.
4. перан. , што . Пакінуць на ранейшым узроўні або нявыкарыстаным.
З. сродкі.
З. будаўніцтва.
|| незак. замаро́ жваць , -аю, -аеш, -ае.
|| наз. замаро́ жванне , -я, н. і замаро́ зка , -і, Д М -зцы, ж. (да 3 знач. ).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
дава́ ць , даю́ , дае́ ш, дае́ ; даём, даяце́ , даю́ ць; незак.
1. гл. даць .
2. у знач. часц. дава́ й (це ). У спалучэнні з інф. незак. ці 1 ас. мн. буд. азначае прапанову, запрашэнне зрабіць што-н. разам, сумесна (разм. ).
Давай бегаць.
Давайце паснедаем.
3. у знач. часц. дава́ й . У спалучэнні з інф. незак. служыць для выражэння энергічнага пачатку дзеяння.
Раззлаваўся дзед, адперазаў папружку і давай гнаць падшыванцаў з саду.
Прыбег і д. крычаць.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
прапалі́ ць , -алю́ , -а́ ліш, -а́ ліць; -а́ лены; зак.
1. Прадзіравіць агнём, чым-н. едкім.
П. дзірку ў шынялі . П. кіслатой.
2. і ў чым . Добра напаліць, выпаліць для абагравання.
П. печ або ў печы.
3. Правесці які-н. час, займаючыся паленнем чаго-н. ці ў чым-н. або даць гарэць чаму-н. на працягу якога-н. часу.
П. святло дараніцы.
|| незак. прапа́ льваць , -аю, -аеш, -ае (да 1 і 2 знач. ).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
пе́ рац , -рцу, мн. -рцы, -рцаў, м.
1. Трапічная расліна сямейства перцавых, а таксама яе плады з горкім пякучым смакам і моцным пахам, якія ўжываюцца як прыправа.
У горы жыць ды з перцам есці (прымаўка). Чорны п.
2. Агародная расліна сямейства паслёнавых з пладамі ў выглядзе струкоў.
Фаршыраваны п.
◊
Даць (задаць) перцу каму (разм. ) — вылаяць, пакараць.
|| прым. пе́ рцавы , -ая, -ае і пярцо́ вы , -ая, -ае.
Перцавы струк.
Сямейства перцавых (наз. ). Пярцовая настойка.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
прыхілі́ ць , -хілю́ , -хі́ ліш, -хі́ ліць; -хі́ лены; зак.
1. каго-што . Схіліць, нагнуць трохі ўніз.
П. галіну.
2. каго-што . Шчыльна наблізіць да чаго-н. , прытуліць, прыціснуць да каго-, чаго-н.
П. дошку да сцяны.
Маці прыхіліла дзіця да грудзей.
3. перан. , каго (што ). Даць прытулак (у 1 знач. ) каму-н. ; выклікаць у кім-н. прыхільныя адносіны да каго-, чаго-н.
П. сірату.
|| незак. прыхіля́ ць , -я́ ю, -я́ еш, -я́ е і прыхі́ льваць , -аю, -аеш, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
шча́ сце , -я, н.
1. Стан і пачуццё поўнай, найвялікшай задаволенасці.
Сямейнае ш.
Іх шчасцю не было канца.
2. Поспех, удача.
Мне выпала ш. быць знаёмым з тым чалавекам.
Яго ш., былі побач людзі, выратавалі (у знач. вык. : яму пашанцавала).
◊
На шчасце —
1) каб былі поспех, удача ў каго-н. , каб шанцавала каму-н. (даць , зрабіць, сказаць што-н. );
2) у знач. пабочн. сл. выражае задавальненне з выпадку чаго-н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
во́ чны I :
во́ чная ста́ ўка Konfrontatió n f -, -en; Gegenüberstellung f -, -en;
даць во́ чную ста́ ўку konfrontí eren vt , gegenüberstellen vt ;
во́ чнае навуча́ нне Diré ktstudium n -s, -di¦en
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
аўдые́ нцыя ж. Audi¦é nz f -, -en, Empfá ng m -(e)s, -fänge;
даць аўдые́ нцыю é ine Audi¦é nz gé ben* , Empfá ng geben* , empfá ngen* vt ;
атрыма́ ць аўдые́ нцыю empfá ngen wé rden
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
адгадава́ ць
1. (адкарміць ) mästen vt , á uffüttern vt ;
2. (даць магчымасць адрасці ) wá chsen lá ssen* ;
адгадава́ ць бараду́ sich (D ) é inen Bart sté hen lá ssen* [wá chsen lá ssen* ]
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)