Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
ВЕСТ-І́НДЫЯ (West Indies),
агульная назва астравоў Атлантычнага ак. паміж мацерыкамі Паўн. і Паўд. Амерыкі. Агульная пл. каля 240 тыс.км². Нас. больш як 35 млн.чал. (1993). Астравы выцягнуты дугой на 3500 км. Уваходзяць у склад Лацінскай Амерыкі. Вест-Індыя ўключае: Багамскія, Вялікія Антыльскія астравы, Малыя Антыльскія астравы, Трынідад, Табага і інш. а-вы; найб. — в-аў Куба. Рэльеф моцна расчлянёны, пераважна гарысты. Выш. да 3175 км (на в-ве Гаіці). Рэгіён моцна сейсмічны (акрамя раўніннай часткі Кубы), шмат дзеючых і патухлых вулканаў (Суфрыер, Мантань-Пеле і інш.). Радовішчы марганцавай і жал. руды, храмітаў, нафты, баксітаў, фасфарытаў і інш. Клімат трапічны пасатны. На раўнінах вырошчваюць цукр. трыснёг, трапічныя культуры, у гарах ёсць участкі вечназялёных і лістападных лясоў, другасныя саванны. На астравах Вест-Індыі размешчаны дзяржавы: Антыгуа і Барбуда, Багамскія Астравы, Барбадас, Гаіці, Грэнада, Дамініка, Дамініканская Рэспубліка, Куба, Сент-Вінсент і Грэнадзіны, Сент-Кітс і Невіс, Сент-Люсія, Трынідад і Табага, Ямайка, а таксама шэраг уладанняў Вялікабрытаніі, ЗША, Нідэрландаў і Францыі. Астравы адкрыты Х.Калумбам (1492—1502) і да пач. 16 ст. памылкова лічыліся часткай Азіі. Названы пазней у адрозненне ад Ост-Індыі.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
bite the dust
а) упа́сьці мёртвым або́ пара́неным
б) быць перамо́жаным або́мо́цна прыні́жаным
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
frenzied
[ˈfrenzid]
adj.
1) мо́цна ўсхвалява́ны; утрапёны; ашале́лы
frenzied rage — шал разью́шанасьці
2) звар’яце́лы, ненарма́льны
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
hang on
а) мо́цна трыма́цца
б) зале́жаць ад чаго́
в) прыслухо́ўвацца ўва́жна да каго́
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
peppery
[ˈpepəri]
adj.
1) мо́цна напе́рчаны; як пе́рац
2) во́стры, е́дкі
3) гара́чы; запа́льчывы; энэргі́чны
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
skin alive
Sl.
а) му́чыць, мо́цна біць
б) во́стра крытыкава́ць
в) перамагчы́, разьбіць дашчэ́нту
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
Кі́хаць1 ’заходзіцца ад смеху’ (Нас.), ’закрыўшыся здзекліва высмейваць’ (КЭС, лаг.). Параўн. рус.смал.кыхать ’моцна смяяцца’, укр.кихкати ’тс’, славен.kihati se ’тс’, што сведчыць аб старажытнасці гэтага значэння ў дзеяслова kyxati(sę) (ЕСУМ, 2, 439). Лексема kyxati (sf) ’моцна смяяцца’ агульнаўсходнеславянская. Славенскую форму можна лічыць таксама ўсходнеславянскага паходжання.
Кі́хаць2 ’кашляць, чхаць’ (Нас., Сл. паўн.-зах., Др.-Падб). Польск.kichać, чэш.kychati, славац.kychať, в.-луж.kichać, н.-луж.kichaśсерб.-харв.кихати, славен.kihati, балг.кихам ’тс’. Як відаць з пераліку форм, у значэнні ’чхаць’ толькі заходне- і наўднёваславянская лексема. Таму можна меркаваць аб польскім паходжанні беларускага дзеяслова (Слаўскі, 2, 133). Такім чынам, kyxati ’моцна смяяцца’ (кіхаць1) і kyxati ’чхаць’ (кіхаць2) знаходзяцца арэальна ў дадатковым размеркаванні.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Лабрэт ’здаравяка’ (Юрч.), зах.-бран. ’дужы, рослы, моцна разгультаены мужчына’. Відавочна, у выніку кантамінацыі пераноснага лоб ’гультай’ і брытан (гл.) ’чалавек моцнага складу’, ’таўсцяк’ (∼ бялын.брысь ’здаравяка-лайдак’).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Рагану́ць ’упасці, скінуцца’ (Сцяшк.), ’памерці, здохнуць’ (Полымя, 1986, 2, 119). Магчыма, роднаснае да чэш.rohnouti ’моцна параніць’, ’ударыць’, якое, разам з рус.гро́хнуть, лічыцца гукапераймальным утварэннем (Махэк₂, 515).
