удаве́ц, удаўца, м.

Мужчына, які не жаніўся пасля смерці жонкі. Фэлькава жонка памерла рана, і дзед жыў удаўцом. С. Александровіч.

•••

Саламяны ўдавец (жарт.) — мужчына, які знаходзіцца ў часовай разлуцы з жонкай (пераклад ням. Strohwitwer).

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

метафра́за

(ад мета- + фраза)

даслоўная перадача зместу або падрадковы пераклад вершаванага твора, падрадкоўнік для мастацкага перакладу.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

халту́рны, ‑ая, ‑ае.

Разм. зневаж.

1. Які мае адносіны да халтуры; які займаецца халтурай. Халтурны пераклад. □ Ішоў [Шапшон] халтурнаю дарогай: Дзе хату зробіць, а дзе хлеў. Смагаровіч.

2. Які з’яўляецца халтурай (у 2 знач.). Халтурны нарыс.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

Мешкава́ць, мяшкава́ць ’насыпаць у мяшкі’ (бераст., Сцяшк. Сл.; нясв., Сл. ПЗБ). Калька (пераклад) з польск. workować ’тс’.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

niewolniczy

нявольніцкі, рабскі;

przekład niewolniczy — даслоўны (літаральны) пераклад

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)

інтэрпрэта́цыя, ‑і, ж.

Кніжн. Тлумачэнне, раскрыццё сэнсу чаго‑н. Інтэрпрэтацыя закона. Інтэрпрэтацыя тэксту. Інтэрпрэтацыя абрадавага фальклору. // Творчае раскрыццё вобраза або музычнага твора выканаўцам. Янка Купала дасягаў большага майстэрства перакладу, калі спалучаў пераклад з сваёй паэтычнай інтэрпрэтацыяй. Палітыка.

[Ад лац. interpretatio — растлумачванне.]

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

літара́льны

1. буква́льный, досло́вный;

л. перакла́д — буква́льный (досло́вный) перево́д;

2. (прямой, точный) буква́льный;

л. сэнс — буква́льный смысл

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

simultaneous [ˌsɪməlˈteɪniəs] adj. (with) адначасо́вы, аднача́сны;

simultaneous translation сінхро́нны перакла́д;

be simultaneous with smth. супада́ць у ча́се (з чым-н.)

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

Маленко́сць ’маленства, дзяцінства’ (ТС, Яруш.). Паланізм. Параўн. польск. maleńkość < maleńki. Параўн. таксама пераклад з польск. z maleńkości — зэльв. з маленькага ’змалку’ (Сцяц.).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

АРБІ́НІ ((Orbini) Маўра) (?—1614),

далмацінскі гісторык, родапачынальнік паўднёваслав. гіст. навукі. У кн. «Славянскае царства» (1601, на італьян. мове) спрабаваў даць гісторыю ўсіх слав. народаў, паказаць іх адзінства; прапанаваў тэорыю скандынаўскага паходжання славян, памылкова далучаў да славян многія неслав. народы. У сваім творы змясціў пераклад сербскай хронікі 12 ст.

т. 1, с. 457

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)