САМАЎНУШЭ́ННЕ, аўтасугестыя,
працэс унушэння, накіраваны на самога сябе, пры якім суб’ект і аб’ект уздзеяння ўнушэння супадаюць. Прыводзіць да павышэння ўзроўню самарэгуляцыі, што дазваляе суб’екту выклікаць у сабе пэўныя адчуванні, успрыняцці, кіраваць працэсамі ўвагі, памяці, эмацыянальнымі і саматычнымі рэакцыямі. Можа быць адвольнае і неадвольнае. Адвольнае С. дасягаецца пры дапамозе вербальных (моўных) самаінструкцый або ўзнаўлення ў думках пэўных сітуацый, адназначна звязаных з патрэбным змяненнем псіхічнага або фіз. стану. Эфектыўнаму адвольнаму С. спрыяюць псіхічная рэлаксацыя, багатая фантазія. Неадвольнае С. характарызуецца некрытычнымі адносінамі суб’екта да ўласных ідэй, канцэпцый, ацэнак, адсутнасцю сумненняў у іх правільнасці і верагоднасці, зніжэннем кантралюючых функцый свядомасці. Вынікам гэтага можа стаць рыгіднасць (адсутнасць гібкасці) псіхічнай дзейнасці. С. можа выкарыстоўвацца як метад самакіравання ў псіхатэрапіі, спорце, педагогіцы.
т. 14, с. 137
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
асты́ць і асты́нуць, -ну, -неш, -не; асты́ў, асты́ла; асты́нь; зак.
1. гл. стыць.
2. перан. Стаць спакайнейшым, абыякавым да каго-, чаго-н.
А. да хакея.
|| незак. астыва́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
папрэ́ць, 1 і 2 ас. не ўжыв., -э́е; зак.
Сапрэць, сапсавацца ад сырасці і цяпла або стаць запалёным ад перагравання і поту (пра скуру).
Сена папрэла.
Пад пахамі папрэла (безас.).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
перашале́ць, -е́ю, -е́еш, -е́е; зак. (разм.).
1. Ашалець — пра ўсіх, многіх.
Што вы ўсе перашалелі тут?
2. Пасля буйнага, разгульнага жыцця супакоіцца, стаць разважлівым.
З цягам часу хлопец перашалее, адумаецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
разгла́дзіцца, 1 і 2 ас. не ўжыв., -дзіцца; зак.
1. Стаць гладкім, роўным, без складак і няроўнасцей.
Матэрыял разгладзіўся.
2. Расправіцца, знікнуць (пра маршчыны, няроўнасці).
Маршчыны разгладзіліся.
|| незак. разгла́джвацца, -аецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
размя́кнуць, -ну, -неш, -не; размя́к, -кла; -ні́; зак.
1. гл. мякнуць.
2. перан. Стаць вялым, расслабіцца, а таксама прыйсці ў стан чуллівасці.
Р. ад пахвалы.
|| незак. размяка́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
укараці́цца, 1 і 2 ас. не ўжыв., -ро́ціцца; зак.
Стаць карацейшым (у 1 і 3 знач.).
Цень укараціўся.
З надыходам зімы дні ўкараціліся.
|| незак. укаро́чвацца, -аецца.
|| наз. укарачэ́нне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
уключы́цца, -ючу́ся, -ю́чышся, -ю́чыцца; зак., у што.
Далучыцца да чаго-н.; стаць удзельнікам чаго-н.
Станок уключаўся аўтаматычна.
У. ў размову.
|| незак. уключа́цца, -а́юся, -а́ешся, -а́ецца.
|| наз. уключэ́нне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
учасці́цца, 1 і 2 ас. не ўжыв., -і́цца; зак.
Стаць больш частым (у 3 і 4 знач.).
Учасціліся раннія замаразкі.
Рытм сэрца ўчасціўся.
|| незак. учашча́цца, -а́ецца.
|| наз. учашчэ́нне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
адвазі́ць, ‑важу, ‑возіш, ‑возіць; зак.
Скончыць вазіць. // Знасіцца, з’ездзіцца, стаць непрыгодным.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)