мой
1. (
2.
◊ на маёй
мая́ ха́та з кра́ю — моя́ ха́та с кра́ю;
бо́жа м., бо́жухна м. — бог ты мой;
м. (твой, яго́, яе́ і г.д.) верх — мой (твой, его́, её и т.д.) верх;
на маё вы́йшла — вы́шло по-мо́ему;
на маё шча́сце — на моё сча́стье;
на маю́ ду́мку — на мой взгляд; по моему́ мне́нию;
на маі́м вяку́ — на моём веку́;
на маё го́ра, на маю́ бяду́ — на моё го́ре, на мою́ беду́;
язы́к м. — во́раг м. —
я не я, і кабы́ла не мая́ —
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
rúfen
1.
um Hílfe ~ клі́каць на дапамо́гу;;
das Kind ruft nach der Mútter дзіця́ клі́ча ма́ці;;
sich héiser ~ крыча́ць да хрыпаты́
2.
1) запраша́ць, прасі́ць;
zur Órdnung ~ закліка́ць да пара́дку
2) зваць, называ́ць;
éinen Rédner zur Sáche ~ прасі́ць ара́тара не адхіля́цца ад тэ́мы;;
den Arzt ~ (па)клі́каць урача́ [до́ктара];;
Sie kómmen wie gerúfen Вы прыйшлі́ дарэ́чы;;
sich (
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
таямні́ца, ‑ы,
1. Тое, што яшчэ не пазнана, не стала вядомым.
2. Тое, што наўмысна хаваецца ад іншых, трымаецца ў сакрэце.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
хілі́ць, хілю, хіліш, хіліць;
1.
2.
3.
4.
5.
6.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
прыйсці́
◊ п. ў галаву́ — прийти́ в го́лову;
п. з пакая́ннем — прийти́ с пови́нной;
п. па чыю́-не́будзь душу́ — прийти́ по чью́-л. ду́шу;
п. да ро́зуму — взя́ться за ум; призаду́маться;
канцы́ прыйшлі́ — коне́ц пришёл;
п. да
п. ў захапле́нне — прийти́ в восто́рг;
п. на ду́мку — прийти́ на мысль; взбрести́ на ум;
п. на (у) па́мяць — прийти́ на па́мять;
п. ў но́рму — прийти́ в но́рму;
п. ў сябе́ — прийти́ в себя́;
п. да ла́ду — прийти́ к согла́сию;
пры́йдзе ко́за да во́за —
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ВЫШЭ́ЙШАЯ НЕРВО́ВАЯ ДЗЕ́ЙНАСЦЬ,
сукупнасць складаных
Вышэйшая нервовая дзейнасць узнікае ў ходзе эвалюцыі на аснове «ніжэйшай
Вучэнне аб вышэйшай нервовай дзейнасці мае
Літ.:
Орбели Л.А. Вопросы высшей нервной деятельности.
Павлов И.П.
Сеченов И.М. Рефлексы головного мозга. М., 1961;
Беленков Н.Ю. Условный рефлекс и подкорковые образования. М., 1965;
Физиология высшей нервной деятельности. Ч. 1—2. М., 1970—71;
Анохин П.К. Очерки по физиологии функциональных систем. М., 1975.
У.М.Калюноў.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
БЕЛАРУ́СКІ НАРО́ДНЫ ФРОНТ «АДРАДЖЭ́ННЕ»,
Л.Ф.Яўменаў, А.А.Дзмітрук.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
план, ‑а,
1. Чарцёж, які паказвае ў паменшаным выглядзе мясцовасць, прадмет, збудаванне і г. д. у гарызантальнай праекцыі.
2. Праграма заданняў і прац у гаспадарчай, культурнай і інш. галінах, якія павінны быць выкананы ў адпаведны тэрмін.
3. Праект, праграма якога‑н. дзеяння.
4. Парадак, паслядоўнасць, сістэма, кампазіцыя чаго‑н.
5. Месца, занятае асобай або прадметам у перспектыве, вызначанае паводле адлегласці яго ад назіральніка, ад камеры.
6. Галіна, сфера праяўлення чаго‑н.; спосаб разгляду чаго‑н.
7.
•••
[Ад лац. planum — плоскасць.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
сце́рці, сатру, сатрэш, сатрэ; сатром, сатраце;
1. Тручы, зняць, счысціць што‑н. з паверхні; выцерці.
2. Трэннем, дотыкам пашкодзіць скуру або верхні пласт чаго‑н.
3. Тручы, раздрабніць, ператварыць у аднародную масу.
4. Трэннем апрацаваць (пра лён).
5.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
чарга́, ‑і,
1. Пэўны парадак, паслядоўнасць у адбыванні чаго‑н.
2. Чыё‑н. месца ў якой‑н. чарговасці, права каго‑н. дзейнічаць адпаведна чарговасці.
3. Група людзей, якія чакаюць атрымання чаго‑н. у парадку чарговасці і размяшчаюцца звычайна адзін за адным.
4. Пэўная колькасць патронаў, снарадаў, выпушчаная аўтаматычнай зброяй за адзін прыём.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)