Сы́расць ’вільгаць, волкасць, вільготнасць’ (ТСБМ, Некр. і Байк., Юрч., Сл. ПЗБ), ’фрукты, гародніна’ (Юрч.), сы́росць ’вільготнасць’ (ТС), ст.-бел. сырость: смоква созрѣла въ сырости своеи (Альтбаўэр). Ад сыры (гл.) з суфіксам ‑асць (‑осць), што, побач са значэннем адцягненай прыметы ці стану, можа прыдаваць слову зборна-рэчыўнае значэнне (Сцяцко, Афікс. наз., 95).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

*Інвэ́нцыя, інвэ́ньція ’імкненне што-н. зрабіць, звычайна дрэннае’ (Бяльк.). Ст.-бел. инвенция ’знаходлівасць, вынаходлівасць’ (сярэдзіна XVII ст.) запазычана са ст.-польск. inwenсуja, якое з лац. inventio (Булыка, Лекс. запазыч., 131). У рускай инвенция з 1705 г. таксама праз польскае пасрэдніцтва (Біржакова, Очерки, 363; Фасмер, 2, 130). Семантычныя змены на беларускай глебе.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

beside

[bɪˈsaɪd]

prep.

1) каля́, ля; по́бач, паўз, збо́ку

beside the river — каля́ ракі́

2) апрача́, у дада́так

Other people beside ourselves were helping — Апрача́ нас самі́х дапамага́лі і і́ншыя лю́дзі

3) у параўна́ньні

She seems dull beside her sister — У параўна́ньні са сваёй сястро́й яна́ выдае́цца неціка́вай

4) мі́ма, паўз

beside the mark — мі́ма цэ́лі

beside the point — недарэ́чы, не на тэ́му

•

- beside oneself with delight

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

fume

[fju:m]

1.

n.

1) often fumes — па́ра f., газ -у m. або́ дым -у m. (асаблі́ва шко́дны); выпарэ́ньні pl.

2) мо́цны пах (кве́так, парфу́мы)

3) паху́чы дым (як з лада́ну або́ папяро́саў)

4) вы́бух зло́сьці

in a fume — у зло́сьці, са зло́сьці

2.

v.i.

1) выпа́рвацца; дымі́цца; па́хнуць, тхнуць, патыха́ць

He fumed with beer — Ад яго́ патыха́ла пі́вам

2) злава́цца

3.

v.t.

абку́рваць (ды́мам)

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

вы́пісаць, выпі́сваць

1. (спісаць адкуль-н.) heráusschreiben* vt; Áuszüge máchen;

2. (старанна напісаць) málen vt, sórgfältig áusschreiben* vt;

3. (замовіць) bestéllen vt, bezíehen* vt;

вы́пісаць газе́ту die Zéitung abonníeren [abonníert háben];

4. (выклікаць пісьмом) schríftlich [bríeflich] éinladen* [hérbestellen];

5. (выключыць са спісаў) (aus der Líste) stréichen*;

вы́пісаць з дамаво́й кні́гі ábmelden vt; aus dem Háusbuch áustragen*;

вы́пісаць каго-н з бальні́цы j-n gesúndschreiben*; aus dem Kránkenhaus entlássen*;

6. (дакумент) áusstellen vt

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

дах м.

1. Dach n -(e)s, Dächer;

аднаска́тны аднасхі́льны дах Púltdach n, Hálbdach n;

го́нтавы дах Schíndeldach n;

двухска́тны двухсхі́льны дах Sátteldach n;

жале́зны дах Bléchdach n;

чарапі́чны дах Zíegeldach n;

шатро́вы дах Túrmdach n;

са шкляны́м дахам glásgedeckt;

накры́ць дом дахам das Haus décken;

◊

жыць пад адны́м дахам únter éinem Dach(e) wóhnen;

2. перан. (прытулак) Óbdach n -(e)s;

◊

заста́цца без даху над галаво́й óbdachlos wérden

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

развіта́цца, разві́твацца

1. Ábschíed néhmen*, sich verábschieden (з кім-н. von D); sich trénnen (з кім-н. з чым-н. von D); schéiden* vi (s) (з кім-н. з чым-н. von D);

развіта́цца сябра́мі sich als Fréunde trénnen;

развіта́цца са звы́чкай sich etw. ábgewöhnen;

развіта́цца з надзе́яй die Hóffnung áufgeben*;

2. перан. (расстацца з кім-н, чым-н.) j-m, etw. (D) Lebewóhl ságen, sich trénnen (von D)

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

спабо́рніцтва н. Wéttbewerb m -(e)s, -e, Wéttstreit m -(e)s, -e; спарт. Wéttkampf m -es, -kämpfe; Wéttspiel n -(e)s, -e (у спарт. гульнях);

выкліка́ць на спабо́рніцтва zum Wéttbewerb áuffordern;

спабо́рніцтва ў го́нар чаго-н. Sónderwettbewerb zu Éhren (G);

уключы́цца ў спабо́рніцтва in den Wéttbewerb tréten*, éinen Wéttbewerb veréinbaren;

спарт. спабо́рніцтвы па пла́ванні Schwímmwettkämpfe pl;

спабо́рніцтва па валейбо́ле Volleybállturnier n -s, -e;

вы́быць са спабо́рніцтваў áusscheiden* vi (s)

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

мі́сія

(лац. missio = адпраўленне, пасылка)

1) дэлегацыя, накіраваная ў іншую краіну са спецыяльнай мэтай (напр. ваенная м);

2) пастаяннае дыпламатычнае прадстаўніцтва адной дзяржавы ў другой на чале (у адрозненне ад пасольства) з пасланнікам;

3) даручэнне, заданне (напр. сакрэтная м.);

4) адказная роля, высокае прызначэнне каго-н., чаго-н. (напр. высокая м. літаратуры).

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

Леў ’драпежны звер, Felis leo’ (ТСБМ, Яруш., Кл.). Ст.-бел. левъ (XV ст.), укр. лев, рус. лев, ст.-рус. львъ (XI ст.), польск. lew, н.-луж. law, в.-луж. law, палаб. lʼåv, чэш. lev, славац. lev, славен. lèv, серб.-харв. ла̏в, макед. лав, балг. лъв, лъвът, лев, ст.-слав. львь. Прасл. lьvъ выводзіцца звычайна (Міклашыч, 179; Фасмер, 2, 471 і інш.) са ст.-в.-ням. lëwo ’леў’, якое з лац. leō, ст.-грэч. λέων. Ошцір (Зб. Развадоўскаму, 1, 295–313) ст.-грэч. крыніцу падае ў выглядзе λι̑ς (якое з *λíϜι‑ς), што з’яўляецца запазычаннем са ст.-сяміцк. lajiš ’леў’. Хутчэй за ўсё леў (львъ) прыйшло кніжным шляхам (пры вусным запазычанні было б лёў). Іншыя этымалагічныя версіі гл. таксама Слаўскі, 4, 182–184.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)