абсалю́т, -у, М -лю́це, м. (кніжн.).
1. У ідэалістычнай філасофіі: вечная нязменная першааснова ўсяго існага (дух, ідэя, бажаство).
2. Нешта безадноснае, незалежнае, самаіснае.
Узвесці ў а.
3. Мяжа дасканаласці, узор; найвышэйшае разумовае ўяўленне пра што-н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
вы́шыць, ‑шыю, ‑шыеш, ‑шые; зак., што.
Зрабіць узор, малюнак і пад. вышываннем. Вышыць партрэт. // Аздобіць вышыўкай. Вышыць сукенку.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
шабло́н, -а і -у, м.
1. -а, мн. -ы, -аў. Узор, па якім штампуюцца аднолькавыя вырабы.
2. -у, перан. Агульнавядомы, збіты ўзор, штамп, які слепа пераймаюць.
Пазбягаць шаблону ў рабоце.
|| прым. шабло́нны, -ая, -ае (да 1 знач.).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ГІРЛЯ́НДА (франц. guirlande) у архітэктуры, арнамент, узор у выглядзе перапляценняў кветак і зеляніны. Як дэкар. элемент выкарыстоўвалася ў афармленні фасадаў будынкаў архітэктуры рэнесансу, барока і класіцызму.
т. 5, с. 263
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
ука́з, -а, мн. -ы, -аў, м.
1. Пастанова вярхоўнага органа ўлады, якая мае сілу закона.
У.
Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь.
2. у знач. вык., каму, звычайна з адмоўем. Аўтарытэт, узор для пераймання, указчык (разм.).
Ты мне тут не ў.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
выціна́нкі, ‑нанак; адз. выцінанка, ‑і, ДМ ‑наяцы, ж.
Ажурны малюнак, узор, выразаны з паперы. // Папяровыя фіранкі з выразанымі ўзорамі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
сатка́цца, ‑тчэцца; зак.
1. Пераплятаючыся цры тканні, скласці што‑н., які‑н. узор.
2. Зрасходавацца пры тканні. Саткаліся ўсе ніткі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
еўрапеізава́цца, ‑зуюся, ‑зуешся, ‑зуецца; зак. і незак.
1. Перабудавацца (перабудоўвацца) на еўрапейскі лад, узор.
2. толькі незак. Зал. да еўрапеізаваць.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
накало́ць сов.
1. в разн. знач. наколо́ть;
н. дроў — наколо́ть дров;
н. свіне́й — наколо́ть свине́й;
н. значо́к — наколо́ть значо́к;
н. узо́р — наколо́ть узо́р;
2. надколо́ть;
н. пале́на — надколо́ть поле́но
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
прихотли́вый
1. (привередливый) перабо́рлівы; (капризный) капры́зны; (требовательный) патрабава́льны;
прихотли́вый вкус перабо́рлівы (капры́зны, патрабава́льны) густ;
2. (затейливый, вычурный) вы́чварны; (замысловатый) мудраге́лісты, вы́мудраваны, вы́штукаваны;
прихотли́вый узо́р вы́чварны (мудраге́лісты) узо́р.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)