не... (а таксама ня...), прыстаўка.

Надае слову:

1) новае, процілеглае значэнне, напр., невясёлы (сумны);

2) тое ж, але з адценнем абмежаванасці, напр., неблагі;

3) значэнне адмаўлення таго, што абазначае дадзенае слова без гэтай прыстаўкі, напр.: неакуратны, непаспяховы, недалёка.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

trist a журбо́тны, су́мны

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

betrüblich a су́мны, няра́дасны

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

tęskliwy

сумны, журботны, тужлівы; маркотны

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)

zmartwiony

засмучаны; заклапочаны; сумны; устрывожаны

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)

сму́тны, -ая, -ае.

1. гл. смута (у 1 знач.).

2. Які адчувае смутак; маркотны, сумны (пра чалавека).

Смутная дзяўчына.

Смутныя вочы (выражаюць смутак, бязрадасныя).

3. Невыразны, няпэўны (разм.).

Смутныя намёкі.

4. Трывожны, неспакойны, мяцежны.

Смутныя часы.

|| наз. сму́тнасць, -і, ж.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

heart-rending [ˈhɑ:trendɪŋ] adj. ве́льмі су́мны;

a heart-rending book ве́льмі су́мная кні́га

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

меланхо́лія

(гр. melancholia)

1) сумны настрой, туга, задумлівасць;

2) устарэлая назва дэпрэсіі.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

сплін

(англ. spleen, ад гр. splen = селязёнка)

уст. сумны настрой, апатыя, хандра.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

сумнава́ты, ‑ая, ‑ае.

Крыху сумны. Юзік глядзіць на Шуру з сумнаватаю ўсмешкай. Крапіва. Тайга пераклікалася сумнаватымі і рэдкімі птушынымі галасамі. Караткевіч.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)