|| наз.прыфастрыго́ўка, -і, ДМ -ўцы, ж.іпрыфастрыго́ўванне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
collar
[ˈkɑ:lər]1.
n.
1) каўне́р -яра́m.
2) нашы́йнік -а m., абро́жак -ка m. (для саба́кі)
3) хаму́т -а́m.
2.
v.t.
1) надзе́ць каўне́р(ашы́йнік, хаму́т)
2) схапі́ць за каўне́р
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
raccoon[rəˈku:n]n. (таксамаracoon)
1.zool. яно́т
2. фу́тра яно́та;
a raccoon collar яно́тавы каўне́р
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
утулі́цца, -улю́ся, -у́лішся, -у́ліцца; зак., у што.
1. Уткнуўшыся, прыціснуцца да чаго-н.
У. тварам у падушку.
2. Захутацца ў што-н.
У. ў каўнер.
|| незак.уту́львацца, -аюся, -аешся, -аецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
шкі́рка, -і, ж.
У выразе: узяць (схапіць) за шкіркукаго (разм.) — узяць за частку адзення, якая прымыкае да шыі, за каўнер, за заднюю частку шыі; таксама перан.: прымяніць насілле, прымус.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
зрыжэ́лы, ‑ая, ‑ае.
Які зрыжэў; парыжэлы. Зрыжэлы каўнер.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Во́рат ’дзірка ў мяху, праз якую насыпаюць што-небудзь’ (Нас.); ’каўнер’ (Бяльк., Грыг., КЭС, віц.); ’каўнер, прарэх’ (Шатал.). Рус., укр.во́рот ’каўнер’, ст.-рус.воротъ ’шыя’, ст.-слав.вратъ, балг.врат, серб.-харв.вра̑т, славен.vrȃt ’шыя’, польск.wrot ’вяртанне’, в.-луж.wrót ’паварот’. Звязана чаргаваннем з вярцець (Фасмер, 1, 354). Прасл.vortъ — аддзеяслоўнае ўтварэнне ад vortiti (гл. варочаць), першапачаткова Nomen actionis ’паварот, тое, што варочаецца’ (Брукнер, 632; Скок, 3, 618 і наст., Шанскі, 1, В, 167 і наст.). У бел. мове значэнне ’каўнер’, калі меркаваць па лакалізацыі, магчыма, пад рус. уплывам.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
прышпільны́, ‑ая, ‑ое.
Які прышпільваецца. Прышпільны каўнер. Прышпільныя манжэты.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
КАШУ́ЛЯ, сарочка,
асноўная частка нар. адзення беларусаў. Шылі з ільнянога даматканага палатна. Мужчыны насілі К. паверх нагавіц і падпяразвалі поясам, жанчыны ўбіралі ў андарак ці панёву. Паводле крою вылучаюць 3 тыпы К : тунікападобныя — у згорнутым удвая палотнішчы на перагіне рабілася пройма для галавы, з прамымі плечавымі ўстаўкамі — пярэдняя і задняя палавіны стана злучаны на плячах прамавугольнымі палікамі, з гесткай — палавіны злучаліся з дапамогай гесткі. Традыц. К. мела прамы рукаў з манжэтай (каўперцам), адкладны ці стаячы каўнер (зрэдку і без яго), прамы разрэз на грудзях, пад пахамі ўстаўныя цвіклі. Рукавы, каўнер, манішка, а ў жаночых і ніз К. аздабляліся натыканым ці вышываным пераважна геам. арнаментам, часцей чырвонага і чорнага колераў. Рэгіянальныя асаблівасці К. выяўляліся ў арнаментыцы, яе кампазіцыйным вырашэнні, тэхнал. апрацоўцы і кроі паасобных дэталей (гл. ў арт. пра Народныя строі, напр., Вілейскі строй).
М.Ф.Раманюк.
Жанчыны ў святочных строях з кашулямі. Вёска Лелікава Кобрынскага раёна Брэсцкай вобл. Сярэдзіна 20 ст.
