выпіра́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е; незак.
1. гл. выперці.
2. (1 і 2 ас. не ўжыв.). Выдавацца на паверхню, выпінацца.
Востры кадык выпірае на шыі.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
аске́пак, -пка, мн. -пкі, -пкаў, м.
1. Востры кавалак чаго-н. разбітага, асколак; трэска.
2. перан. Пра тое, што засталося ад мінулага.
А. часу.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
заву́сеніца, -ы, мн. -ы, -ніц, ж.
1. Задраная скурка каля пазногця.
Пазногці ў завусеніцах.
2. Востры выступ на паверхні металу (спец.).
Дэталь з завусеніцамі.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ДАКРЫЯАДЭНІ́Т (ад грэч. dakryon сляза + адэн... + ...іт),
запаленне слёзнай залозы вока. Бывае востры і хранічны. Востры Д. найчасцей інфекц. паходжання Прыкметы: ацёк, боль, пачырваненне кан’юнктывы вонкавай часткі верхняга павека, можа павышацца тэмпература цела. Лячэнне тэрапеўтычнае. Хранічны Д. узнікае на фоне некат. хвароб (туберкулёз, сіфіліс, хвароба Мікуліча і інш.).
т. 6, с. 13
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
востраязы́кі, ‑ая, ‑ае.
Востры на язык; з’едлівы.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
люмба́га, нескл., н.
Востры боль у паясніцы; прастрэл.
[Лац. lumbago.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
ва́куум, -у, м.
1. Стан вельмі разрэджанага газу пры нізкім ціску (спец.).
2. перан. Поўная адсутнасць, востры недахоп чаго-н.
Духоўны в.
|| прым. ва́куумны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
памфле́т, -а, М -ле́це, мн. -ы, -аў, м.
Злабадзённы востры сатырычны твор (артыкул, брашура), звычайна палітычнага характару, накіраваны супраць каго-, чаго-н.
|| прым. памфле́тны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
НЕФРЫ́Т у медыцыне,
запаленне нырак алергічна-інфекц. паходжання з пераважным пашкоджаннем нырачных клубочкаў. Адрозніваюць востры і хранічны, дыфузны і ачаговы. Узнікае часцей пасля ангіны ці абвастрэнняў хранічнага танзіліту, захворванняў верхніх дыхальных шляхоў, выкліканых стрэптакокам, таксама пасля пнеўманіі, дыфтэрыі, пераахаладжэння арганізма і інш. Прыкметы: ацёкі, дамешкі крыві ў мачы, гіпертанія. Востры Н. можа ўскладняцца хранічным. Вынік хранічнага Н. — нырачная недастатковасць, урэмія. Лячэнне: дыета, тэрапеўтычнае.
т. 11, с. 305
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
востра... (а таксама вастра...).
Першая састаўная частка складаных слоў, якая па знач. адпавядае:
1) слову «востры», напр.: востравугольны, востракантовы;
2) словам «вельмі», «надта», «надзвычай», напр.: вострадэфіцытны, востразаразны.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)