зачэ́рпаць, -аю, -аеш, -ае; -аны; зак., што і чаго.
Чэрпаючы, набраць якую-н. колькасць вадкасці.
З. вады.
|| незак. зачэ́рпваць, -аю, -аеш, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
узбо́ўтаць, -аю, -аеш, -ае; -аны; зак., што.
Боўтаючы, перамяшаць паміж сабой часцінкі якой-н. вадкасці.
У. мікстуру.
|| незак. узбо́ўтваць, -аю, -аеш, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
шпрыц, -а, мн. -ы, -аў, м.
Медыцынскі інструмент — цыліндрык з поршнем і іголкай для ўвядзення ці адсмоктвання вадкасці.
|| прым. шпры́цавы, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
гарэ́лка¹, -і, ДМ -лцы, мн. -і, -лак, ж.
Прыстасаванне для спальвання гаручай вадкасці, газу.
Пліта на чатыры гарэлкі.
|| прым. гарэ́лачны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
суспе́нзіі, -ій, адз. суспе́нзія, -і, ж. (спец.).
Вадкасці, у якіх дробныя часцінкі цвёрдага рэчыва знаходзяцца ў завіслым стане; завісь.
|| прым. суспензі́йны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
набра́клы, -ая, -ае.
1. Які павялічыўся ў аб’ёме ад вільгаці, вадкасці.
Набраклыя дзверы.
2. Тое, што і набухлы (у 1 і 3 знач.).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
клі́зма, ‑ы, ж.
1. Увядзенне якой‑н. вадкасці ў прамую кішку з мэтай лячэння або дыягностыкі. Лячэбная клізма.
2. Прыбор для ўвядзення вадкасці ў прамую кішку.
[Грэч. klysma — прамыванне.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
НЕРАЗРЫ́ЎНАСЦІ ЎРАЎНЕ́ННЕ,
адно з ураўненняў гідрадынамікі, якое выражае закон захавання масы для любога аб’ёму рухомай вадкасці (газу). Мае выгляд:
, дзе ρ — шчыльнасць вадкасці,
, — дывергенцыя вектара скорасці часцінак вадкасці ў зададзеным пункце. Для несціскальнай вадкасці (ρ = const) Н.ў. прымае форму:
, а для аднамернага цячэння, якое ўстанавілася ў канале, трубе ці інш. з плошчай папярочнага сячэння
, што дае закон пастаянства расходу вадкасці.
т. 11, с. 290
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
пульверыза́цыя, ‑і, ж.
Распыленне вадкасці пры дапамозе пульверызатара.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
КІПЕ́ННЕ,
пераход вадкасці ў пару, які адбываецца з утварэннем у аб’ёме вадкасці бурбалак пары; адзін з фазавых пераходаў I роду. Пры К. бурбалкі павялічваюцца ў аб’ёме ў выніку выпарэння вадкасці ў поласць бурбалак, усплываюць на паверхню вадкасці, а насычаная пара, што ў іх знаходзіцца, пераходзіць у паравую фазу над паверхняй вадкасці. К. пачынаецца, калі ціск насычанай пары ў бурбалках дасягае значэння знешняга ціску, і можа адбывацца ва ўсім тэмпературным інтэрвале раўнавагі вадкасці і пары (паміж трайным пунктам і крытычным станам).
Для падтрымання К. да вадкасці неабходна падводзіць некаторую колькасць цеплаты, якая ідзе на параўтварэнне і на работу пары супраць знешняга ціску. Значэнне тэмпературы кіпення вадкасці залежыць ад яе хім. прыроды і знешняга ціску, з павелічэннем якога т-ра К. павялічваецца. К. можна выклікаць таксама памяншэннем знешняга ціску пры пастаяннай т-ры, што тлумачыцца з’явай кавітацыі. Залежнасць т-ры К. ад знешняга ціску ляжыць у аснове вызначэння бараметрычнага ціску. Выкарыстоўваецца ў розных тэхн. і тэхнал. працэсах (атрыманне вадзяной пары ў паравых катлах, выпарванне, рэктыфікацыя, кансерваванне, атрыманне нізкіх т-р і інш.).
А.І.Болсун.
т. 8, с. 272
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)