Па́сці, па́стэ, па́сты ’упасці, быць пераможаным’, ’апусціцца’, ’здохнуць’,
Пасці́ 1, пасьць, пасті́, па́стэ ’пасвіць’ (
Пасці́ 2, пасьці́ ’амаль’ (
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Па́сці, па́стэ, па́сты ’упасці, быць пераможаным’, ’апусціцца’, ’здохнуць’,
Пасці́ 1, пасьць, пасті́, па́стэ ’пасвіць’ (
Пасці́ 2, пасьці́ ’амаль’ (
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
держа́ть
держа́ть во́жжи трыма́ць ле́йцы;
держи́ во́ра! лаві́ зло́дзея!;
держа́ть в посте́ли трыма́ць у пасце́лі;
держа́ть соба́ку трыма́ць саба́ку;
держа́л моро́з
держа́ть квартира́нтов трыма́ць кватара́нтаў;
держа́ть
◊
держа́ть речь гавары́ць прамо́ву;
держа́ть путь браць кіру́нак; (ехать) е́хаць; (идти) ісці́; кро́чыць; (плыть) плы́сці, плыць;
держа́ть язы́к за зуба́ми трыма́ць язы́к за зуба́мі;
держа́ть у́хо востро́ трыма́ць ву́ха во́стра;
держа́ть пари́ ісці́ ў закла́д;
держа́ть своё сло́во трыма́цца свайго́ сло́ва;
держа́ть в по́ле зре́ния трыма́ць у по́лі зро́ку;
держа́ть
держа́ть в тиска́х трыма́ць у абцуга́х;
держа́ть в ра́мках трыма́ць у ра́мках;
держа́ть в чёрном те́ле трыма́ць у чо́рным це́ле;
держа́ть фасо́н трыма́ць фасо́н;
держа́ть себя́ (каким-л. образом) трыма́ць сябе́;
держа́ть себя́ в рука́х трыма́ць сябе́ ў рука́х;
кре́пко держа́ть в рука́х (кого-л.) мо́цна трыма́ць у рука́х (каго-небудзь);
держа́ть нос по́ ветру трыма́ць нос па ве́тры;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
нача́ло
1. пача́так, -тку
с са́мого нача́ла з са́мага пача́тку;
с нача́ла до конца́ з пача́тку да канца́;
в нача́ле го́да у пача́тку го́да;
в нача́ле тре́тьего ча́са у пача́тку трэ́цяй гадзі́ны;
положи́ть нача́ло пакла́сці пача́так;
брать нача́ло браць пача́так;
нача́ло у́лицы пача́так ву́ліцы;
2. (первоисточник, основа) асно́ва, -вы
жи́зненное нача́ло жыццёвая асно́ва;
организу́ющее нача́ло арганізу́ючы пача́так;
сде́рживающее нача́ло стры́мліваючы пача́так;
3. нача́ла
нача́ла матема́тики пача́ткі (асно́вы, элеме́нты
4. нача́ла
на обще́ственных нача́лах на грама́дскіх пача́тках;
◊
быть
по нача́лу спача́тку;
лиха́ беда́ нача́ло ця́жкі то́лькі пача́так.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
му́ха му́ха, -хі
шпа́нская му́ха
ге́ссенская му́ха
бе́лые му́хи бе́лыя му́хі;
◊
быть
де́лать из му́хи слона́ рабі́ць з му́хі слана́;
(кака́я) му́ха укуси́ла (кого) (яка́я) му́ха ўкусі́ла (каго);
мрут как му́хи мруць як му́хі;
му́хи мрут (до́хнут) му́хі мруць (до́хнуць);
му́хи не оби́дит му́хі не пакры́ўдзіць;
слы́шно, как му́ха пролети́т чува́ць, як му́ха праляці́ць;
счита́ть мух лічы́ць мух;
(то́чно) му́ху проглоти́л (бы́ццам, ні́бы) му́ху праглыну́ў.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
слы́шать
1.
я слы́шу че́й-то го́лос я чу́ю не́чы го́лас;
он одни́м у́хом не слы́шит ён адны́м ву́хам не чу́е;
ты слы́шал но́вость? ты чуў навіну́?;
приходи́те за́втра, слы́шите? прыхо́дзьце за́ўтра, чу́еце?;
2. (ощущать) чуць;
слы́шать за́пах чуць пах;
3. (ощущать, замечать) чуць, заўважа́ць;
я не слы́шал (не заме́тил), как уколо́л ру́ку я не чуў (не заўва́жыў), як укало́ў руку́;
◊
не слы́шать (не чу́ять) ног
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
о́блако
1. во́блака, -ка
грозово́е о́блако навальні́чная хма́ра;
дождевы́е облака́ дажджавы́я во́блакі (абло́кі);
кучевы́е облака́ кучавы́я во́блакі (абло́кі);
2.
дымово́е о́блако
3.
о́блако гру́сти цень сму́тку;
◊
с облако́в свали́ться з не́ба звалі́цца;
до облако́в да не́ба;
уноси́ться в облака́, носи́ться в облака́х луна́ць у надхма́р’і.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
подбира́ть
1. падбіра́ць; (собирать) збіра́ць; (поднимать) падыма́ць, падніма́ць;
подбира́ть бро́шенное падбіра́ць кі́нутае;
подбира́ть коло́сья падбіра́ць (збіра́ць) каласы́;
подбира́ть рассы́панные по́ полу де́ньги падбіра́ць (збіра́ць, падыма́ць, падніма́ць) рассы́паныя па падло́зе гро́шы;
2. (подворачивать) падгіна́ць, падбіра́ць, падыма́ць, падніма́ць; (ноги) падку́рчваць;
подбира́ть подо́л падбіра́ць (падыма́ць, падніма́ць) падо́л;
3. (отбирать, находить подходящее) падбіра́ць;
подбира́ть люде́й в аппара́т падбіра́ць людзе́й у апара́т;
подбира́ть моти́в на роя́ле падбіра́ць маты́ў на рая́лі;
подбира́ть
подбира́ть ключ падбіра́ць ключ;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
злосць
◊ ды́хаць ~сцю — дыша́ть зло́бой;
з. бярэ́ — зло берёт;
ло́пнуць ад ~сці — ло́пнуть от зло́бы;
сагна́ць з. — сорва́ть зло;
на з. — (каму) на зло (кому);
па ~сці — по зло́бе;
папа́ўся пад з. — попа́лся
кіпе́ць ад ~сці — кипе́ть от зло́бы;
як на з. — как на зло;
уве́сці ў з. — разозли́ть
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
му́ха
○ ге́сенская м. — ге́ссенская му́ха;
м. цэцэ́ — му́ха цеце́;
◊ з му́хамі — с но́ровом;
му́хі не пакры́ўдзіць — му́хи не оби́дит;
быць — пад му́хай быть
му́хі до́хнуць — му́хи до́хнут;
мруць як му́хі — мрут как му́хи;
чува́ць, як м. праляці́ць — слы́шно, как му́ха пролети́т;
лічы́ць мух — счита́ть мух;
яка́я му́ха ўкусі́ла — (каго) кака́я му́ха укуси́ла (кого);
рабі́ць з му́хі слана́ —
(бы́ццам, нібы́) му́ху праглыну́ў — (то́чно) му́ху проглоти́л;
як со́нная м. — как со́нная му́ха
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
пяро́,
○ ве́чнае п. — ве́чное перо́;
◊ вага́ пяра́ —
адны́м ро́счыркам пяра́ — одни́м ро́счерком пера́;
бо́йкае п. — бо́йкое перо́;
во́страе п. — о́строе перо́;
про́ба пяра́ — про́ба пера́;
вало́даць пяро́м — владе́ть перо́м;
вы́йсці з-пад пяра́ — вы́йти из-
разбо́йнікі пяра́ —
што напі́сана пяро́м, таго́ не вы́рубіш (вы́сечаш) тапаро́м —
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)