гібе́рна

(ст.-польск. hiberna, ад лац. hiberna = зімовыя кватэры)

1) зімовыя кватэры войска ў Стараж. Рыме;

2) павіннасць зімовага ўтрымання войска і забеспячэння яго харчам, якую неслі жыхары дзяржаўных і царкоўных уладанняў у Рэчы Паспалітай.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

аві́зм

(ад лац. ovum = яйцо)

кірунак у біялогіі 17 — 18 ст., прадстаўнікі якога лічылі, што ў жаночай палавой клетцы змяшчаецца ў мініяцюры сфарміраваны арганізм, а яго развіццё зводзіцца толькі да павелічэння ў памерах (параўн. анімалькулізм).

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

рыбафлаві́н

[ад рыбо(за) + лац. flavus = жоўты]

вітамін В2, які ўваходзіць у склад рада ферментаў, што ўдзельнічаюць у акісляльных працэсах у арганізме; змяшчаецца ў раслінных і жывёльных тканках, асабліва многа яго ў малацэ, печані, дражджах.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

трал

(англ. trawl)

1) вялікая конусападобная сетка для лоўлі рыбы з суднаў (траўлераў);

2) прыстасаванне для вылоўлівання і знішчэння падводных і наземных мін;

3) гідраграфічная прылада для даследавання паверхні марскога дна, яго флоры і фауны.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

асла́біць сов., в разн. знач. осла́бить; (сделать менее натянутым — ещё) отпусти́ть; (пружину, зажим — ещё) отжа́ть;

хваро́ба ~біла яго́ сэ́рца — боле́знь осла́била его́ се́рдце;

а. ува́гу — осла́бить внима́ние;

а. дысцыплі́ну — осла́бить дисципли́ну;

а. папру́гу — осла́бить (отпусти́ть) подпру́гу;

◊ а. га́йкі — отпусти́ть во́жжи

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

апярэ́дзіць сов.

1. прям., перен. опереди́ть, обогна́ть, перегна́ть;

ён яго́ лёгка ~дзіў — он его́ легко́ опереди́л (обогна́л, перегна́л);

а. у вучо́бе — опереди́ть (обогна́ть, перегна́ть) в учёбе;

а. у развіцці́ — опереди́ть в разви́тии;

2. предупреди́ть, предвосхити́ть;

а. падзе́і — предупреди́ть (предвосхити́ть) собы́тия

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

адлюстрава́ць сов.

1. (от гладкой блестящей поверхности) отрази́ть;

2. (в художественном произведении) отобрази́ть, изобрази́ть, отрази́ть; запечатле́ть;

а. жыццё ў маста́цтве — отобрази́ть (отрази́ть) жизнь в иску́сстве;

3. (показать каким-л. внешним проявлением) вы́разить, отрази́ть;

яго́ твар ~ва́ў гнеў — его́ лицо́ вы́разило гнев

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

затрэ́сці сов.

1. затрясти́; (о лихорадке — ещё) нача́ть бить (трепа́ть), залихора́дить;

даро́га была́ гла́дкая, по́тым ра́птам ~сла — безл. доро́га была́ гла́дкой, пото́м вдруг затрясло́;

хво́рага ~сла — больно́го залихора́дило;

2. (замучить тряской) затрясти́;

яго́ ~сла да паўсме́рці — его́ затрясло́ до полусме́рти

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

малява́ць несов.

1. (маслом, красками) писа́ть; (карандашом) рисова́ть;

м. карці́ну — рисова́ть карти́ну;

2. (покрывать краской) кра́сить, окра́шивать, выкра́шивать;

3. (описывать) рисова́ть, изобража́ть;

4. (рассказывая) представля́ть; изобража́ть;

◊ не такі́ стра́шны чорт, як яго́ малю́юць — посл. не так стра́шен чёрт, как его́ малю́ют

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

става́ць несов., безл. (быть достаточным) хвата́ть; (с отрицанием — ещё) недостава́ть;

у яго́ сіл стае́ на гэ́та — у него́ сил хвата́ет на э́то;

і чаго́ то́лькі табе́ нестае́? — и чего́ то́лько тебе́ не хвата́ет (недостаёт)?;

◊ яшчэ́ чаго́ нестава́ла! — э́того ещё недостава́ло!

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)