праапані́раваць

‘выступіць апанентам чаго-небудзь (праапаніраваць дысертацыю); выказаць крытыку чыёй-небудзь думкі (праапаніраваць што-небудзь, каго-небудзь і каму-небудзь’

дзеяслоў, пераходны/непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. праапані́рую праапані́руем
2-я ас. праапані́руеш праапані́руеце
3-я ас. праапані́руе праапані́руюць
Прошлы час
м. праапані́раваў праапані́равалі
ж. праапані́равала
н. праапані́равала
Загадны лад
2-я ас. праапані́руй праапані́руйце
Дзеепрыслоўе
прош. час праапані́раваўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

прысмакава́ць

‘надаць чаму-небудзь асаблівы смак (прысмакаваць бульбу лаўровым лістом); прывыкнуць да смаку чаго-небудзь (без прамога дапаўнення)’

дзеяслоў, пераходны/непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. прысмаку́ю прысмаку́ем
2-я ас. прысмаку́еш прысмаку́еце
3-я ас. прысмаку́е прысмаку́юць
Прошлы час
м. прысмакава́ў прысмакава́лі
ж. прысмакава́ла
н. прысмакава́ла
Загадны лад
2-я ас. прысмаку́й прысмаку́йце
Дзеепрыслоўе
прош. час прысмакава́ўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

чу́хнуць

‘рохнуць (пра свінню і пад.); сказаць нешта грубае (без прамога дапаўнення); плёснуць чаго-небудзь (чухнуць вады на агонь)’

дзеяслоў, пераходны/непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне

Будучы час
адз. мн.
1-я ас. чу́хну чу́хнем
2-я ас. чу́хнеш чу́хнеце
3-я ас. чу́хне чу́хнуць
Прошлы час
м. чу́хнуў чу́хнулі
ж. чу́хнула
н. чу́хнула
Загадны лад
2-я ас. чу́хні чу́хніце
Дзеепрыслоўе
прош. час чу́хнуўшы

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

РАЗМО́ЎНЫ ВЕРШ, гутарковы верш,

верш, пабудаваны на інтанацыйнай аснове. Для яго характэрна размоўная інтанацыя, пэўная адвольнасць у суаднесенасці інтанацыйна-сінтакс. і метрычнай структур. Сказы неаднолькавай даўжыні і будовы спалучаюцца ў Р.в. без якой-н. папярэдне вызначанай сістэмы.

От і свята, от каляды,
На марозе скрыпяць санкі...
Ўсе на свеце святку рады,
Ўсюды песні і гулянкі.
Скачуць хлопцы і дзяўчаты,
А гарэлкі п’юць чы мала?!
Адно слова — ўсюды свята...
Ну! кабыла, чаго стала?!
Чаго стала?!.. скажаш — цяжка,
Дый не надта ж ты і сыта,
А мне ж лёгка?.. глядзь, сярмяжка
Стара... рвана... ветрам шыта...
Стаў крапчэй мароз ка святу.
Ось і зорка забліскала.
Хоць скарэй бы мне ў хату...
Ну! кабыла! чаго стала?!
(Я.​Лучына. «Што думае Янка, везучы дровы ў горад»)

Асаблівую ролю ў Р.в. адыгрываюць паўзы, паўторы, умаўчанні, пропускі, анакалуф, часта выкарыстоўваецца анжамбеман (пачатак сінтаксічна цэласнага словазлучэння знаходзіцца ў адным вершаваным радку, а канец у наступным). Р.в. зрэдку падзяляецца на строфы, часта мае амебейную кампазіцыю. У сучаснай бел. паэзіі пашыраны ў медытатыўнай лірыцы і звязаны з выяўленнем філас. зместу («Эстафета агню» М.​Танка, «Мысль і слова» С.​Дзяргая і інш).

А.​А.​Майсейчык.

т. 13, с. 262

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

wyzbycie się

н. czego зжыванне чаго; пазбаўленне ад чаго; пераадоленне чаго

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)

прикоснове́нный які́ (што) ма́е дачыне́нне (да чаго-небудзь); прычы́нны (да каго, да чаго), заме́шаны (у чым), вінава́ты (у чым);

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

РЭМЕ́ДЫУМ (лац. remedium сродак супраць чаго-н.),

дазволенае законам адхіленне вагі і пробы манеты ад устаноўленай нормы. Р. прадухіляў псаванне паўнацэнных манет і магчымасць абарачэння манет, у якіх фактычная залатая вартасць адхілялася ад законнай нормы.

т. 14, с. 10

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

дамага́нне (чаго) ср. домога́тельство, притяза́ние (на что); см. дамага́цца

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

даты́чны (да чаго) прича́стный (к чему), соприча́стный (к чему)

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

адне́сціся (да каго, чаго) сов. отнести́сь (к кому, чему)

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)