удзе́ржыць
‘утрымаць каго-небудзь, што-небудзь’
дзеяслоў, пераходны, закончанае трыванне, незваротны, 2-е спражэнне
| Будучы час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
удзе́ржу |
удзе́ржым |
| 2-я ас. |
удзе́ржыш |
удзе́ржыце |
| 3-я ас. |
удзе́ржыць |
удзе́ржаць |
| Прошлы час |
| м. |
удзе́ржыў |
удзе́ржылі |
| ж. |
удзе́ржыла |
| н. |
удзе́ржыла |
| Дзеепрыслоўе |
| прош. час |
удзе́ржыўшы |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
панегі́рык
[гр. panegyrikos (logos) = урачыстая прамова]
1) літаратурны жанр, хвалебная прамова з нагоды якой-н. урачыстасці або ў гонар каго-н.;
2) празмернае ўсхваленне каго-н., чаго-н.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
шанава́ць
(польск. szanować, ад ням. schonen)
1) беражліва адносіцца да каго-н., чаго-н.;
2) адносіцца з пашанай, павагай да каго-н., чаго-н. (напр. ш. народныя традыцыі).
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
апало́гія
(гр. apologia)
празмернае ўсхваленне, абарона каго-н. або чаго-н.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
аптава́ць
(лац. optare)
ажыццяўляць у адносінах да каго-н. права аптацыі.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
сімпа́тыя
(гр. sympatheia = спачуванне)
цяга, прыхільнасць да каго-н. (проціл. антыпатыя).
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
шальмава́ць
(ням. schelmen)
1) ганьбаваць, знеслаўляць каго-н.;
2) хітрыць, падманваць.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
шантажы́раваць
(ад шантаж)
дабівацца чаго-н. у каго-н. шляхам шантажу.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
походи́тьII несов. (быть похожим) быць падо́бным (да каго, чаго, на каго, што);
походи́ть на бра́та быць падо́бным да бра́та (на бра́та).
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ІНДЭКСА́ЦЫЯ,
карэкціроўка грашовых даходаў насельніцтва (заработнай платы, каштоўных папер, укладаў і г.д.) у залежнасці ад узроўню інфляцыі. Сутнасць І. ў пераразліку даходаў, зыходзячы з росту цэн на тавары і паслугі і зніжэння таварнага забеспячэння грашовай адзінкі. Ажыццяўляецца памнажэннем намінальнай велічыні даходу (уклады і г.д.) на індэкс інфляцыі. Можа быць рэтраспектыўнай (звернутая да мінулага перыяду), калі страты, выкліканыя ростам цэн у мінулым перыядзе, кампенсуюцца ў бягучым, і чакаемай (папераджальнай), калі страты пакрываюцца ў сувязі з чаканнем росту цэн. Частковая кампенсацыя даходаў насельніцтву можа ажыццяўляцца ў залежнасці ад памеру даходу. Напр., першы памер мінім. заработнай платы індэксуецца поўнасцю, другі — часткова. У гэтым выпадку дыферэнцыяцыя памераў І. выключае частку даходаў пераважна больш кваліфікаванай часткі працуючых (у каго памер заработнай платы большы), але дазваляе абараніць частку насельніцтва з малымі даходамі, перш за ўсё пенсіянераў, студэнтаў і інш. Адрозніваюць поўную і частковую І. даходаў.
У.Р.Залатагораў.
т. 7, с. 256
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)