АХЛАКРА́ТЫЯ (ад грэч. ochlos натоўп + kratos улада),
1) у старажытнагрэчаскіх вучэннях пра дзяржаву (Платон, Арыстоцель) — панаванне натоўпу; сітуацыя мяцяжоў, пагромаў, вулічных бунтаў, адметных праяўленнем ганебных намераў і дзеянняў.
2) Улада грамадска-паліт. груповак, якія апелююць да папулісцкіх настрояў у найб. прымітыўных варыянтах. Для ахлакратыі характэрны зменлівы паліт. курс, які адлюстроўвае дынамічны настрой «чалавека з народа», незадаволенага сваім статусам і гатовага да неадкладнага вырашэння складаных грамадскіх праблем спрошчаным метадам. Недахоп паліт. кампетэнцыі, цяга да даброт, што прыносіць улада, унутрыпаліт. і знешнепаліт. авантур робяць ахлакратыю адной з небяспечных паліт. з’яў, здольных прывесці грамадства да агульнанар. Катастрофы.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
Любаўла́сце ’ўладалюбства’ (Гарэц., Др.-Падб.), ст.-рус.любовластие. Да любіць (гл.) і ст.-рус.власть ’улада’.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
трон, ‑а, м.
Багата аздобленае крэсла на спецыяльным узвышэнні — месца манарха ў час прыёмаў і іншых урачыстых цырымоній. //перан.Улада манарха; сімвал улады. Быць на троне.
[Грэч. thronos.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
helm[helm]n.
1. штурва́л, стырно́, руль
2.ула́да; кірава́нне;
at the helm за штурва́лам; ва ўла́дзе
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
domination
[,dɑ:mɪˈneɪʃən]
n.
панава́ньне n.; ула́даf.
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
ГЕАКРА́ТЫЯ (ад геа... + грэч. kratos сіла, моц),
улада прыроды (Зямлі) над чалавецтвам; ідэаліст.філас. канцэпцыя фаталістаў.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
стрэ́сціся, страсецца; пр. стрэслася; зак.
Разм. Здарыцца, адбыцца. А .. [сяляне] ж цяпер самі — улада. Толькі адкрый ім вочы, каб паверылі ў сябе, каб зразумелі, што стрэслася ў свеце.Грахоўскі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
эміра́т, ‑а і ‑у, ДМ ‑раце, м.
1.‑у. Сістэма дзяржаўнага кіравання ў феадальных мусульманскіх краінах. Улада эмірату.
2.‑а. Феадальная дзяржава, на чале якой стаіць эмір. Утварэнне эмірата.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
партакра́тыя
(ад партыя + -кратыя)
улада партыі.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)