Му́тнік ’пучок саломы, які прывязваецца да ніжняй падборы невада ці брадніка’ (паўн.-усх., КЭС), ’невад для лоўлі рыбы на вялікіх глыбінях’ (Паазер’е, Браім). Да мут (гл.): салома ці анучкі муцілі ваду, і каламута адганяла рыбу на шлях руху невада.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
roundabout
[ˈraʊndə,baʊt]
adj.
акружны́, абыхо́дны, вако́льны
a roundabout route — абыхо́дны шлях
I heard it in a roundabout way — Гэ́та дайшло́ да мяне́ акружны́м шля́хам
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)
жыццёвы
1.в разн. знач. жи́зненный;
ж. шлях — жи́зненный путь;
ж. во́пыт — жи́зненный о́пыт;
~выя інтарэ́сы — жи́зненные интере́сы;
2. (обыденный) жите́йский;
○ ж. эліксі́р — жи́зненный эликси́р
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
вы́кіравацца (на што) сов., разг.
1. вы́йти; вы́ехать;
в. на даро́гу — вы́йти (вы́ехать) на доро́гу;
2. найти́ (что);
в. на пра́вільны шлях — найти́ пра́вильный путь
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
калёсны, ‑ая, ‑ае.
Які мае адносіны да калёс, прызначаны для іх. Калёсны скрып. Калёсная мазь.// Заняты вырабам калёс. Калёсны цэх. Калёсны майстар.// Прыгодны для язды на калёсах, пракладзены калёсамі (пра дарогу, шлях). Вузкая калёсная дарога ўецца праз малады калгасны сад.Сачанка.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
вы́кіраваць, ‑рую, ‑руеш, ‑руе; зак., каго-што.
1. Надаць неабходны кірунак. Выкіраваць статак у бок лесу. Выкіраваць воз на дарогу. □ Няўдаліца Сцяпан і тут не выкіраваў як трэба — утулкаю кола зачапіў за .. шула.Мележ.
2.перан. Накіраваць на належны жыццёвы шлях.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
артэ́рыя, ‑і; Рмн. ‑яў; ж.
1. Крывяносны сасуд, які нясе кроў ад сэрца да розных органаў цела. Лёгачная артэрыя. Сонная артэрыя.
2.перан.Шлях зносін (асабліва водны). Транспартная артэрыя. □ Самая буйная рачная артэрыя Поўначы БССР — Заходняя Дзвіна.Прырода Беларусі.
[Грэч. atrēria.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
прасёлкавы, ‑ая, ‑ае.
Тое, што і прасёлачны. Частку лёгкага абозу заварочвалі назад, каб пусціць дзе-небудзь з шашы на прасёлкавыя дарогі.Лынькоў.Пясчаны шлях, насыпаны ўзбоч чыгункі, вядзе ў лес і ў мястэчка, прасёлкавая дарога — у мястэчка і ў поле.Навуменка.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
сіла́біка, ‑і, ДМ ‑біцы, ж.
Сілабічная сістэма вершаскладання, якая звычайна выкарыстоўваецца ў мовах з пастаянным слоўным націскам. Малады Купала настойліва імкнуўся канчаткова вызваліць верш ад неўласцівай беларускай мове сілабікі і тым, самым расчысціць шлях для імклівага развіцця нашай паэзіі.Ярош.
[Ад грэч. syllabē — склад.]
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
кладагене́з
(ад гр. klados = парастак + -генез)
шлях эвалюцыі жывёльных арганізмаў, які прыводзіць да ўзнікнення ў выніку дывергенцыі вялікай колькасці відаў, родаў, сямействаў і г.д.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)