упіса́ць сов.

1. в разн. знач. вписа́ть, внести́;

у. у спіс — вписа́ть (внести́) в спи́сок;

у. прапу́шчаныя сло́вы — вписа́ть пропу́щенные слова́;

у. акру́жнасць — вписа́ть окру́жность;

2. уписа́ть, вмести́ть;

у. пісьмо́ на адно́й старо́нцы — уписа́ть (вмести́ть) письмо́ на одно́й страни́це;

3. разг. (съесть) уписа́ть;

у. бу́лку — уписа́ть бу́лку

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

Тэ́рмін1 ‘пэўны прамежак, канец устаноўленага часу’ (ТСБМ, Некр. і Байк., Шымк. Собр., Ласт., Гарэц., Сержп. Казкі, Касп.), ст.-бел. терминъ, тэрминъ, терменъ ‘тс’ (1577 г., ГСБМ). Запазычана праз ст.-польск. termin ‘тс’, што, у сваю чаргу, з лац. terminus ‘мяжа, канец’ (Булыка, Лекс. запазыч., 192), або непасрэдна адаптаванага з лацінскай тэрміналогіі, што шырока ўжывалася ў судовай практыцы ВКЛ, параўн. termini indiciarii terrestres = рокі судовые земские ад ст.-бел. рок ‘акрэслены, прызначаны час’ (Жлутка, 332). Сюды ж тэрміно́ва ‘ў хуткім часе’ (Варл.), тэрміно́вы ‘які не церпіць адкладу’, тэрмінава́ць ‘прызначыць тэрмін’ (Ласт.).

Тэ́рмін2 ‘абазначэнне, назва пэўнага паняцця’ (ТСБМ, Некр. і Байк.). Сюды ж, магчыма, ст.-бел. термина, тармена ‘кароткі спіс, нататка’ (1574 г.), термината ‘тс’ (ГСБМ), ‘копія, прабел старонкі’ (Ст.-бел. лексікон), што звязаны з с.-лац. terminus ‘слова ў строга вызначаным сэнсе’, гл. ЕСУМ, 5, 554; Арол, 5, 63.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

ЛХА́СА,

горад на ПдЗ Кітая, у даліне р. Джычу (бас. р. Брахмапутра), на Тыбецкім нагор’і, на выш. 3650 м. Адм., паліт., эканам. і культ. цэнтр Тыбецкага аўт. раёна. Вузел шашэйных дарог, аэрапорт. Засн. ў 7 ст. тыбецкім царом Сранцзангамба. 107 тыс. ж. (1992). Гал. рэліг. цэнтр ламаізму ў Азіі. Прам-сць: шарсцяная і харч., металаапр., лесапільная, дрэваапр., гарбарная; дробныя маш.-буд., цэментныя, шкляныя, хім. прадпрыемствы, з-ды па вытв-сці сывараткі і вакцын, фармацэўтычны з-д, аўтарамонтныя майстэрні, друкарня, ЦЭЦ, ГЭС. Развіты рамёствы (вытв-сць дываноў, вырабаў будыйскага культу). Геафіз. абсерваторыя, метэаралагічная і доследная с.-г. станцыі. Арх. помнікі 7—17 ст. У горадзе шмат манастыроў і палацаў, упрыгожаных разьбою, шматкаляровымі размалёўкамі, драўлянай, мураванай і залатой скульптурай. У Л., на высокай гары — палац-манастыр Патала (7 ст., дабудаваны ў 16—17 ст., колішняя рэзідэнцыя далай-ламы) з Чырвоным Палацам, уключаны ЮНЕСКА у спіс Сусветнай спадчыны.

Палац-манастыр Патала ў Лхасе.

т. 9, с. 381

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

rejestr, ~u

м.

1. рэестр; спіс; пералік;

2. муз. рэгістр;

co było a nie jest, nie pisze się w rejestr — што было, травой парасло; няма таго, што раньш было

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)

і́ндэкс

(лац. index)

1) спіс, пералік чаго-н. (напр. і. тавараў);

2) лічбавы паказчык, які выражае змены якой-н. эканамічнай з’явы (напр. і. цэн);

3) лічбавы або літарны паказчык, які змяшчаецца звычайна ўнізе літары, што ўваходзіць у матэматычны выраз;

4) умоўнае абазначэнне з лічбаў або літар, якое надаецца паштовым аддзяленням, бібліятэчным кніжным раздзелам і інш.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

inzeichnen

1. vt

1) малява́ць, чарці́ць (што-н. на чым-н.); адзнача́ць, нано́сіць (што-н. на карціну і г.д.)

2) зано́сіць, уно́сіць (у спіс)

2. ~, sich запіса́цца, зарэгістрава́цца

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

уключэ́нне н.

1. (у склад) inschluss m -es, -schlüsse, inschließung f -, -en, inbeziehung f -, -en, ufnahme f -, -n;

уключэ́нне ў спіс intragung in die Lste;

2. тэх. (пуск) Schltung f -, -en, inschaltung f -;

дыстанцы́йнае ўключэ́нне Frnschaltung f; Frnbetätigung f -, -en;

паслядо́ўнае ўключэ́нне эл. Rihenschaltung f

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

меню́ н.

1. (падбор страў) Spisenfolge f -, -n, Menü n -s -s;

2. (картка з пералікам страў) Spisekarte f -, -n, Menü n;

3. камп. Menü n;

адкры́ць меню́ das Menü öffnen;

радо́к меню́ Menüleiste f -, -n;

спіс меню́, які адкрыва́ецца ў прагра́ме das ufklappernde Menü

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

record2 [rɪˈkɔ:d] v.

1. рэгістрава́ць, фіксава́ць; пратакалі́раваць; зано́сіць у спіс/рэе́стр;

record the days’ events запіса́ць падзе́і дня;

The expedition recorded over 500 new species of plants. Экспедыцыя зарэгістравала звыш 500 новых відаў раслін.

2. запі́сваць на плёнку/пласці́нку і да т.п.;

The gramophone has recorded his voice. Яго голас запісаны на грамафонную пласцінку.

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

бібліягра́фія

(ад гр. biblion = кніга + grapho = пішу)

1) навуковае, сістэматызаванае апісанне кніг і іншых выданняў, зробленае па якой-н. прыкмеце;

2) спіс кніг, артыкулаў па якім-н. пытанні (напр. б. па гісторыі);

3) аддзел у перыядычных выданнях, прысвечаны кароткаму агляду кніг, што выйшлі з друку.

Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)