АДУШАЎЛЁНАСЦЬ – НЕАДУШАЎЛЁНАСЦЬ,
лексіка-граматычная катэгорыя, якая паказвае адносіны абазначаных назоўнікамі прадметаў да жывой і нежывой прыроды. Адушаўлёныя назоўнікі абазначаюць людзей і розных жывых істот («Рыгор», «настаўніца», «тыгр», «ластаўка», «карась», «камар»), неадушаўлёныя — расліны, прадметы, апрадмечаныя з’явы і паняцці («клён», «машына», «раса», «цемра», «свядомасць»).
Граматычна адушаўлёнасць-неадушаўлёнасць праяўляецца ў форме вінавальнага склону мн. л.: у адушаўлёных назоўніках супадае з формай роднага, а ў неадушаўлёных — назоўнага склону («бачыць людзей — бачыць дрэвы», «лавіць язёў — лавіць сняжынкі»). Пад катэгорыю адушаўлёных часам граматычна падводзяцца некаторыя неадушаўлёныя прадметы і наадварот.
Л.І.Бурак.
т. 1, с. 140
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
мармы́шка, -і, ДМ -шцы, мн. -і, -шак, ж.
Прынада для лоўлі рыбы: кручок, упаяны ў свінцовую драбінку.
Лавіць рыбу на мармышку.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
апла́віць, -ла́ўлю, -ла́віш, -ла́віць; -ла́ўлены; зак., што.
Расплавіць край або паверхню чаго-н., нагрэўшы да высокай тэмпературы.
|| незак. аплаўля́ць, -я́ю, -я́еш, -я́е.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
bait2 [beɪt] v.
1. чапля́ць жыўца́ на кручо́к
2. лаві́ць ры́бу ву́даю; лаві́ць на жыўца́
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
лови́ть несов., в разн. знач. лаві́ць;
лови́ть мяч лаві́ць мяч;
лови́ть ры́бу лаві́ць ры́бу;
лови́ть слова́ лаві́ць сло́вы;
лови́ть сча́стье лаві́ць шча́сце;
лови́ть по ра́дио Москву́ лаві́ць па радыё Маскву́;
я лови́л на себе́ неспоко́йные взгля́ды я лаві́ў на сабе́ неспако́йныя по́зіркі;
он бы́стро лови́л всё, что говори́ли ён ху́тка лаві́ў усё, што гавары́лі;
◊
лови́ть на сло́ве лаві́ць на сло́ве;
лови́ть ры́бу в му́тной воде́ погов. лаві́ць ры́бу ў му́тнай (каламу́тнай) вадзе́;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
жыве́ц, жыўца́, мн. жыўцы́, жыўцо́ў, м.
Маленькая жывая рыбка, якую чапляюць на кручок, каб злавіць буйную рыбу.
Лавіць на жыўца.
|| прым. жыўцо́вы, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ла́вливать несов., многокр., разг. лаві́ць (шмат разо́ў).
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
арка́ніць, ‑ню, ‑ніш, ‑ніць; незак., каго-што.
Лавіць арканам.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
прасла́віць, -ла́ўлю, -ла́віш, -ла́віць; -ла́ўлены; зак., каго-што.
Зрабіць вядомым, славутым.
Гераічныя пералёты праславілі савецкіх лётчыкаў.
|| незак. праслаўля́ць, -я́ю, -я́еш, -я́е.
|| наз. праслаўле́нне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
папалаві́ць, -лаўлю́, -ло́віш, -ло́віць і папало́ўліваць, -аю, -аеш, -ае; зак., каго-што і чаго (разм.).
Лавіць доўга, неаднаразова; палавіць многа каго-, чаго-н.
П. рыбкі.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)