МАНГАЛО́ ІДНАЯ РА́ СА ,
адна з асн. або вял. рас чалавецтва, у якую ўваходзяць паўн. -азіяцкая, арктычная, паўд. -азіяцкая, далёкаўсходняя і амерыканская малыя расы (апошнюю некат. даследчыкі вылучаюць у самаст. расу). У прадстаўнікоў М.р. скура ад цёмнага да светлага колеру з жаўтаватым адценнем, цёмныя або карыя вочы, цвёрдыя прамыя цёмныя валасы, слаба развітое валасяное покрыва на твары і целе, шырокі і плоскі твар , прыкметна выступаюць скулы і слаба — нос, ёсць асобная складка верхняга павека — эпікантус. М.р. пашырана ў Кітаі, Індакітаі, Інданезіі, М’янме, Японіі, Карэі, Манголіі, Сібіры, Амерыцы.
т. 10, с. 65
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
Марда́ сы , мырда́ сы ’нос і губы’, ’твар ’, ’хара’ (Нік., Оч. , Растарг. , Нас. , Шат. ), марда́ сты ’таўстагубы’ (Нас. ), ’мардаты, таўстаморды’ (ТСБМ , Нас. ), ’вялікагаловы (пра саву)’ (іўеў. , Сл. ПЗБ ). Укр. морда́ с ’аплявуха’, рус. перм. морда́ с ’твар ’, смал. , пск. мордасина ’морда, хара’, паўн.- каўк., раст. морда́ сы ’шчокі’, кубан. , пск. , смал. ’скулы’, ’вушы’, паўд. морда́ сить ’біць па твары’. Да морда (гл.). Аб суфіксе гл. Сцяцко, Афікс. наз. , 195.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
напу́ дрыцца , ‑руся, ‑рышся, ‑рыцца; зак.
Пакрыць свой твар слоем пудры.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
ску́ рчваць , ску́ рчыць
1. разм. сагнуць ) krümmen vt
2. (твар á mmenziehen* vt í ehen* vt
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
збаразні́ ць fú rchen vt ú rchen vt
змо́ ршчыны збаразні́ лі яго́ твар ú rchen durchzó gen sein Gesí cht
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
бля́ клы (пра фарбу , колер ) fahl, matt; verblá sst; blass (пра твар пра расліны )
Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс)
dziobaty
dziobat|y
рабы, васпаваты;
~a twarz — рабы твар
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
krzywić
незак.
krzywić usta (twarz) — крывіць рот (твар )
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
lice
н.
1. твар ;
2. добры (правы) бок (тканіны
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
асвяці́ цца , 1 і 2 ас. не ўжыв. , асве́ ціцца; зак.
1. Стаць светлым, напоўніцца святлом.
Хата ярка асвяцілася.
2. Ажывіцца, прасвятлець пад уплывам якога-н. пачуцця, думкі і пад.
Твар чалавека асвяціўся шчаслівай усмешкайперан. ).
|| незак. асве́ чвацца , -аецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)