Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ужыва́ццаIнесов.
1. ужива́ться;
2. (свыкаться, осваиваться) вжива́ться;
1, 2 см. ужы́цца
ужыва́ццаIIнесов.
1. употребля́ться, испо́льзоваться;
гэ́та сло́ва ча́ста ўжыва́ецца ў гу́тарцы — э́то сло́во ча́сто употребля́ется в ре́чи;
2.страд. употребля́ться, испо́льзоваться, применя́ться; см. ужыва́ць
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
gléichen*
1.vt выраўно́ўваць, ураўно́ўваць
2.vi (D) быць падо́бным (да каго-н.);
das gleicht ihm ganzгэ́та якра́з падо́бна на яго́, гэ́та характэ́рна для яго́;
sie ~ einánder wie Tag und Nacht яны́ як зямля́ і не́ба, яны́ по́ўная проціле́гласць адзі́н друго́му
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Natúrf
1) - прыро́да;
in der fréien ~ на ўло́нні прыро́ды;
nach der ~ zéichnen [málen] рысава́ць [малява́ць фа́рбамі] з нату́ры
2) -, -en нату́ра, хара́ктар;
das geht gégen séine ~, das ist séiner ~ zuwíder яму́гэ́та неўласці́ва, гэ́та супярэ́чыць яго́ нату́ры;
von ~ schüchtern sein быць сарамлі́вым па нату́ры [хара́ктары]
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
úngeachtet
1.a непава́жлівы
2.prp (G) нягле́дзячы на (што-н.);
~ áller Mühe нягле́дзячы на ўсе́ намага́нні
3.cj:
~ déssen тым не менш, нягле́дзячы на гэ́та;
es régnete, ~ déssen ging er in den Wald ішо́ў дождж, нягле́дзячы на гэ́та ён пайшо́ў у лес
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
Калавора́т ’глыбокае месца ў рацэ, вір’ (жытк., Яшк.). Рус.пск.коловорот ’вір’, польск.kołowrót ’тс’, серб.-харв.ко̏ловрат ’тс’. Прасл. злучэнне kolo‑vortь (гл. кола і вярцець). Слаўскі (2, 372) мяркуе, што ў польск. мове значэнне ’вір’ (адзначала ўжо ў Ліндэ) з’яўляецца пераносным, думаецца, што гэта не так і прасл. лексема разам з тэрміналагічнымі значэннямі магла мець паралельную семему ’вір’, незалежную ад тэхнічных: пра гэта гаворыць, у прыватнасці, шырокі спектр значэнняў у слав. мовах разглядаемага слова, якія. натуральна, сведчаць аб полісемантычным яго характары. Параўн. калаўротак (гл.).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Багла́й ’гультай, абібок, лежабок, непаваротлівы чалавек’ (Нас., Бяльк., Інстр. лекс., Др.-Падб., параўн. Гарэц.). Рус.дыял.багла́й ’гультай, дармаед’, укр.багла́й, баглі́й. Фасмер (1, 102) лічыць, што зыходзіць трэба з *багла́й ’кавалак дрэва’ (адносна семантыкі параўн. дуб ’дрэва; дурны чалавек’), і параўноўвае гэта слова з баго́р, рус.бага́й, бага́н ’жардзіна з кручком; доўгая жардзіна’ і г. д. Але ўся гэта група слоў не мае надзейнай этымалогіі. Анышкевіч (Словарь, 64) параўноўвае з серб.-харв.ба̏гља ’звязак сена, саломы’, рум.а se bâhlí ’псавацца, гнісці’. Няясна.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
należeć
należ|eć
незак.do kogo/czego1. належаць, прыналежаць;
on ~y do grupy wybitnych działaczy — ён належыць да ліку выдатных дзеячаў;
to ~y do jego obowiązków — гэта ўваходзіць у яго абавязкі;
2. адносіцца; датычыць;
to do mnie nie ~y — гэта мяне не датычыцца;
3.безас. трэба; належыць;
~y to zrobić — трэба (належыць) гэта зрабіць;
nie ~y drażnić psa — не трэба дражніць сабаку;
~eć do historii — стаць гісторыяй; адысці ў мінулае
Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)
Вы́лажыць (БРС), ’кастрыраваць’ (Шат., Шатал.). Гл. лажыцца, легчы. У апошнім значэнні параўн. ням.legen (einen Hengst legen lassen ’кастрыраваць жарабца’). Але гэта значэнне магло з’явіцца і як вынік суаднесенасці дзеясловаў вылажыць і выкласці.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Вы́мекнуцца ’прагаварыцца’ (Жд.). Няясна. Відавочна, звязана з намёк (гл.), рус.мекать ’думаць, меркаваць’, намекать і інш. Апошняе, на думку Брукнера (KZ, 48, 196), з рус.метить, але гэта няпэўна. Гл. Фасмер, 2, 594.