жыць, жыву́, жыве́ш, жыве́; жывём, жывяце́, жыву́ць; жыў, жыла́, -ло́; незак.
1. Быць жывым, існаваць, знаходзіцца ў працэсе жыцця.
Доўга ж.
Расліны не могуць ж. у цемнаце.
2. перан., чым і без дап. Быць ажыўленым, абуджаным чым-н., поўным руху.
Дарога дзень і ноч жыла.
3. Існаваць, мець месца (пра думкі, пачуцці і пад.).
У народзе жыве ўпэўненасць у перамозе справядлівасці.
4. Знаходзіцца, пражываць дзе-н., сярод каго-н.
Ж. у Мінску.
5. чым, з чаго і на чым. Падтрымліваць сваё існаванне чым-н.
Ж. сваёй працай.
Ж. з агарода.
6. перан., кім-чым. Быць захопленым, занятым кім-, чым-н.
Ж. надзеяй.
Ж. тэатрам.
Ж. дзецьмі.
7. кім і з прысл. Весці які-н. спосаб жыцця, знаходзіцца ў тых або іншых умовах.
Ж. багата.
Ж. весела.
Ж. бабылём.
8. Быць у якіх-н. адносінах з кім-н.
Ж. дружна з суседзямі.
Ж. душа ў душу.
◊
Жыць з мазаля (разм.) — здабываць сродкі для жыцця сваёй уласнай працай.
Жыць чужым розумам — прытрымлівацца чужой думкі, не маючы сваёй.
Жыць як набяжыць (прымаўка) — жыць так, як дыктуюць абставіны.
Няхай жыве! — пажаданне поспеху, росквіту.
(Сам) Бог жыве — пра добрыя ўмовы жыцця, працы.
У горы жыць ды з перцам есці (прымаўка; іран.) — пра жаданне мець што-н. пры адсутнасці ўмоў.