Назола ’дакука, прыкрасць, журба’, ’надакучлівая асоба’ (
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Назола ’дакука, прыкрасць, журба’, ’надакучлівая асоба’ (
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
Welt
1) свет;
die gróße ~ вялі́кі свет, вышэ́йшае грама́дства;
die Álte ~ Стары́ свет;
die Néue ~ Но́вы свет;
am Énde der ~ на краі́ све́ту;
durch die wéite ~ zíehen
sich in der Welt úmsehen
zur ~ kómmen
Kínder zur ~ bríngen
aus der ~ géhen
um álles in der ~! дзе́ля ўсяго́ свято́га!;
um nichts auf der ~! ні за што на све́це; ні ў я́кім вы́падку
2):
álle ~, die gánze ~ уве́сь свет, усе́ лю́дзі;
wie in áller ~? і як то́лькі?
3):
es wird die ~ nicht kósten! гэ́та не бу́дзе до́рага каштава́ць!;
das ist nicht álle ~ wie viel гэ́та не так ужо́
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
адабра́ць 1, адбяру, адбярэш, адбярэ, адбяром, адбераце;
1. Прымусіць каго‑н. аддаць які‑н. прадмет; сілай забраць у каго‑н., што‑н.
2. Пазбавіць каго‑н. якіх‑н. пачуццяў, якасцей, права на што‑н.
3. Выдаткаваць, патраціць нейкую колькасць часу (сілы, сродкаў, здароўя) на выкананне чаго‑н.
4.
5. Выбраць з аднастайных прадметаў асобныя з іх, якія вылучаюцца пэўнай якасцю або прыкметай.
6.
адабра́ць 2, ‑аю, ‑аеш, ‑ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
кане́ц, ‑нца,
1. Мяжа, край, апошняя кропка працягласці ў прасторы чаго‑н., а таксама прылягаючая да іх частка;
2. Апошні момант чаго‑н., што мае працягласць у часе, а таксама час, звязаны з гэтым момантам.
3.
4. Вяроўка, канат, якія служаць для прычалу суднаў.
5.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
саба́ка, ‑і,
1. Свойская жывёліна сямейства сабачых, якая выкарыстоўваецца для вартаўнічай аховы, язды (на Поўначы), на паляванні і пад.
2. Самец сукі.
3.
4. Драпежнае млекакормячае сямейства сабачых.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
спява́ць, ‑аю, ‑аеш, ‑ае;
1.
2.
3.
4.
5.
6.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
стра́ціць, страчу, страціш, страціць;
1. Застацца без каго‑, чаго‑н.
2. Марна, без карысці патраціць што‑н. дарагое, каштоўнае (час, грошы і пад.).
3. Перастаць мець што‑н., валодаць чым‑н.; не захаваць, не зберагчы што‑н.
4. Застацца часткова або поўнасцю без якіх‑н. уласцівасцей, якасцей, сувязей і пад.
5. Збіцца, згубіць (пра дарогу, сцежку і пад.).
6.
•••
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
учапі́цца, учаплюся, учэпішся, учапіцца;
1. Моцна ўзяцца, ухапіцца за каго‑, што‑н.
2. Уплесціся за што‑н., у што‑н.
3. Зачапіцца за што‑н.
4. Закрануць што‑н. у час руху, зачапіцца чым‑н. за што‑н.
5. Узяцца за якую‑н. справу.
6. Далучыцца самавольна, без папярэдняй згоды да тых, хто ідзе куды‑н.
7.
8.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Wásser
1) вада́;
flíeßendes ~ прато́чная вада́;
~ tréten
zu [auf dem] ~ па вадзе́;
zu ~ und zu Lánde на мо́ры і на су́шы;
übers gróße ~ fáhren
ihm läuft das ~ im Múnde zusámmen у яго́ слі́нкі цяку́ць;
er hat ~ у яго́ вадзя́нка;
das ~ ábschlagen
das ~ steht ihm bis an den Hals
das ~ pflügen
ein Schlag ins ~ дарэ́мны крок;
álle ~ auf séine Mühle ríchten імкну́цца то́лькі да ўла́снай вы́гады;
stílle ~ sind tief ці́хая вада́ грэ́блю рве;
da fließt noch viel ~ den Berg hináb
er ist mit állen ~n gewáschen ён прабе́глы чалаве́к;
hier [da] wird auch nur mit ~ gekócht, es wird [überáll] mit ~ gekócht
2):
Kölnisches ~ адэкало́н
Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)
move2
1. ру́хаць; ру́хацца;
2. пераязджа́ць;
3. мяня́ць (месца, працу, інтарэсы);
4. хвалява́ць, крана́ць, узру́шваць;
5.
6.
move about
1. перастаўля́ць;
2. пераязджа́ць; раз’язджа́ць;
move along
move around
move aboutmove in
1. сялі́цца (з кім
2. уво́дзіць;
move off
move on
1. ру́хаць напе́рад; ру́хацца напе́рад;
2. загада́ць адысці́, прыму́сіць адысці́;
3. мяня́ць ме́сца пра́цы;
move out
move up
1. пасу́нуць; пасу́нуцца;
2. прасу́нуць; прасу́нуцца; даць/атрыма́ць павышэ́нне;
3. павялі́чыць; павялі́чыцца;
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)