МІНІМА́ЛЬНАЯ ПАВЕ́РХНЯ,

паверхня, сярэдняя крывізна якой ва ўсіх пунктах роўная нулю. Выяўляецца пры рашэнні варыяцыйнай задачы знаходжання такой прасторавай паверхні, якая мае найменшую (мінімальную, адсюль назва) плошчу сярод блізкіх паверхняў з той жа зададзенай мяжой. Тэорыя М.п. цесна звязана з тэорыяй аналітычных функцый і варыяцыйным злічэннем, развівалася ў працах Ж.Л.Лагранжа, Г.Монжа і інш. Эксперыментальны спосаб адшукання М.п. з дапамогай мыльнай плёнкі, нацягнутай на драцяны каркас, прапанаваў бельгійскі фізік Ж.​Плато. Прыклады М.п.: плоскасць, вінтавая паверхня, катэноід.

т. 10, с. 386

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

трос

(гал. tros)

пяньковы або драцяны канат, таўсцейшы за 25 мм (напр. буксірны т.).

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

ГНУ́ТКІ ВАЛ,

вал, які мае малую жорсткасць на выгін і вялікую на кручэнне. Бываюць драцяныя (найб. пашыраны) і шарнірныя. Драцяныя складаюцца з уласна вала, звітага з некалькіх слаёў дроту і змешчанага ў ахоўную абалонку (браню), і наканечнікаў для далучэння да прывода і рабочага органа. Выкарыстоўваюцца ў ручных механізаваных інструментах і прыладах (напр., у бормашынах). Шарнірныя складаюцца з шарнірна-злучаных кароткіх звёнаў, змешчаных у абалонку. Выкарыстоўваюцца ў многакарпусных паравых турбінах, некаторых станках і інш.

Драцяны гнуткі вал: 1 — канцавая арматура; 2 — браня; 3 — слой навіўкі; 4 — стрыжань.

т. 5, с. 316

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

шплінт

(ням. Splint)

сагнуты папалам драцяны стрыжань, які выкарыстоўваецца ў машынабудаванні для замацавання дробных дэталей і папярэджвання самаадкручвання гаек.

Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)

кош м. Körbchen n -s, -;

кош пад папе́ры [на сме́цце] Papíerkorb m -(e)s, -körbe;

драцяны́ кош Gítterkorb m, Dráhtkorb m

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

спі́ца, -ы, мн. -ы, спіц, ж.

1. Адзін з драўляных або металічных стрыжняў, які злучае калодку кола з вобадам.

У коле не хапае многа спіц.

2. Драўляны або металічны стрыжань рознага прызначэння.

3. Плоскае выгнутае шыла для пляцення лапцей.

4. Тонкі драцяны стрыжань для вязання.

◊

Апошняя спіца ў калясніцы (разм.) —

1) чалавек, які адыгрывае нязначную ролю ў жыцці, грамадстве, у якой-н. справе;

2) тое, што не мае вялікага значэння.

|| прым. спі́цавы, -ая, -ае.

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

drutowy

drutow|y

1. драцяны;

2. правадны;

3. вязальны;

roboty ~e — вязанне (пляценне) на прутках

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)

wire

[waɪr]

1.

n.

1) дрот -у m.

2) драця́ная се́тка

3) про́вад -у m.

4) тэлегра́ф -у m., тэлегра́ма f.

He sent a message by wire — Ён пасла́ў тэлегра́му

2.

adj.

драцяны́

wire netting — драцяна́я се́тка

3.

v.t.

1) рабі́ць право́дку

to wire a house for electricity — праве́сьці эле́ктрыку ў дом

2) зьвя́зваць дро́там

He wired the two pieces together — Ён зьвяза́ў два кава́лкі дро́там

3) абгаро́джваць дро́там

4) informal пасыла́ць тэлегра́му

•

- get one’s wires crossed

- pull wires

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)