экстаты́чнасць, ‑і, ж.

Уласцівасць экстатычнага. Тое, што мы чытаем у Грамыкавай «нібы паэме», — гэта ўжо такая экстатычнасць, такое жаданне абы падражніць аматара старызны, такая самацэннасць навацый, якія чэрпаюць, як правіла, з саміх сябе. Бярозкін.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

Надзёжнік ’рачная губка, бадзяга’ (Ян.), надочнік, ладаннік ’тс’ (ТС), параўн. рус. надожник, надошник ’тс’, укр. надошник ’тс’. Няясная зыходная форма слова не дазваляе даць надзейную этымалогію. Звяртае на сябе ўвагу збліжэнне розных форм са словамі надзёжа ’надзея’, ладны ’добры, прыгожы’, нада ’трэба’, параўн. рус. дыял. надошный ’патрэбны’ і інш., што можа сведчыць пра народнаэтымалагічнае пераасэнсаванне невядомай зыходнай формы як вынік яе дээтымалагізацыі.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

Сапсе́ць ’састарыцца’ (Нас., Растарг.), ’разбалавацца, дрэнна сябе паводзіць’ (Растарг.). Да псець (гл.); магчыма, з’яўляецца семантычным эквівалентам прымаўкі песі век зжыў (Нас.). З іншай прыстаўкай — запсе́ць ’састарыцца, як сабака’ (Шат., Касп.). Сінанімічна ў другім значэнні да разапсе́ць ’разбалавацца’ (Растарг.). Здзіўляе падабенства харв. дыял. spjèšati ’аслабець’, якое разам са славен. pȇhati ’стаць слабым, стаміцца’ Бязлай (3, 21) збліжае з *pьsъ (гл. пёс).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

наблі́зіць

1. näher rücken, näher bríngen*, (án)nähern vt;

2. (паскорыць) beschléunigen vt;

3. (схіліць) heránziehen* vt; für sich gewínnen*;

наблі́зіць да сябе́ in séinen Kreis zíehen*

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

назва́ць

1. (даць імя) (be)nénnen* vt, éinen Námen gében*;

2. (сказаць імя, прозвішча, назву) nénnen* vt, beim Námen nénnen*;

ён назва́ў сябе́ [адрэкамендава́ўся] er stéllte sich vor

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

хіну́ць

1. (нахіляць, нагінаць) néigen vt, níederbeugen vt;

2. перан. (схіляць на свой бок) gewínnen* vt (für A);

3. (прыхіляць, гарнуць да сябе) drücken vt (an A)

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

перакана́ць überzéugen vt (у чым-н. von D); überréden vt (у чым-н. zu D);

даць сябе́ перакана́ць sich von etw. (D) überzéugen lássen*; sich beréden lássen*

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

до́ма нареч. до́ма;

◊

не все до́ма не ўсе до́ма;

в гостя́х хорошо́, а до́ма лу́чше погов. у гасця́х до́бра, а до́ма лепш;

чу́вствовать себя́ как до́ма адчува́ць сябе́ як до́ма.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

wíegen I

1. vt калыха́ць, люля́ць;

die Wéllen wíegen das Bóot ло́дка калы́шацца на хва́лях

2. ~, sich

1) калыха́цца, гайда́цца

2) перан. заспако́йваць сябе́;

sich in Sícherheit ~ лічы́ць сябе́ ў по́ўнай бяспе́цы

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

shatter [ˈʃætə] v.

1. (into) разбіва́ць на аско́лкі; разбіва́цца на дру́зачкі

2. разбура́ць, знішча́ць;

My hopes shattered. Мае надзеі пайшлі марна.

3. псава́ць, разла́джваць;

shatter confidence падрыва́ць даве́р;

I feel shattered. Я адчуваю сябе разбітым.

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)