Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
чырвонано́сы
прыметнік, якасны
адз.
мн.
м.
ж.
н.
-
Н.
чырвонано́сы
чырвонано́сая
чырвонано́сае
чырвонано́сыя
Р.
чырвонано́сага
чырвонано́сай чырвонано́сае
чырвонано́сага
чырвонано́сых
Д.
чырвонано́саму
чырвонано́сай
чырвонано́саму
чырвонано́сым
В.
чырвонано́сы чырвонано́сага
чырвонано́сую
чырвонано́сае
чырвонано́сыя
Т.
чырвонано́сым
чырвонано́сай чырвонано́саю
чырвонано́сым
чырвонано́сымі
М.
чырвонано́сым
чырвонано́сай
чырвонано́сым
чырвонано́сых
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
шакава́льны
прыметнік, якасны
адз.
мн.
м.
ж.
н.
-
Н.
шакава́льны
шакава́льная
шакава́льнае
шакава́льныя
Р.
шакава́льнага
шакава́льнай шакава́льнае
шакава́льнага
шакава́льных
Д.
шакава́льнаму
шакава́льнай
шакава́льнаму
шакава́льным
В.
шакава́льны шакава́льнага
шакава́льную
шакава́льнае
шакава́льныя
Т.
шакава́льным
шакава́льнай шакава́льнаю
шакава́льным
шакава́льнымі
М.
шакава́льным
шакава́льнай
шакава́льным
шакава́льных
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
шасцібако́вы
прыметнік, якасны
адз.
мн.
м.
ж.
н.
-
Н.
шасцібако́вы
шасцібако́вая
шасцібако́вае
шасцібако́выя
Р.
шасцібако́вага
шасцібако́вай шасцібако́вае
шасцібако́вага
шасцібако́вых
Д.
шасцібако́ваму
шасцібако́вай
шасцібако́ваму
шасцібако́вым
В.
шасцібако́вы шасцібако́вага
шасцібако́вую
шасцібако́вае
шасцібако́выя
Т.
шасцібако́вым
шасцібако́вай шасцібако́ваю
шасцібако́вым
шасцібако́вымі
М.
шасцібако́вым
шасцібако́вай
шасцібако́вым
шасцібако́вых
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
шматспадзе́ўны
прыметнік, якасны
адз.
мн.
м.
ж.
н.
-
Н.
шматспадзе́ўны
шматспадзе́ўная
шматспадзе́ўнае
шматспадзе́ўныя
Р.
шматспадзе́ўнага
шматспадзе́ўнай шматспадзе́ўнае
шматспадзе́ўнага
шматспадзе́ўных
Д.
шматспадзе́ўнаму
шматспадзе́ўнай
шматспадзе́ўнаму
шматспадзе́ўным
В.
шматспадзе́ўны шматспадзе́ўнага
шматспадзе́ўную
шматспадзе́ўнае
шматспадзе́ўныя
Т.
шматспадзе́ўным
шматспадзе́ўнай шматспадзе́ўнаю
шматспадзе́ўным
шматспадзе́ўнымі
М.
шматспадзе́ўным
шматспадзе́ўнай
шматспадзе́ўным
шматспадзе́ўных
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
шматступе́нчаты
прыметнік, якасны
адз.
мн.
м.
ж.
н.
-
Н.
шматступе́нчаты
шматступе́нчатая
шматступе́нчатае
шматступе́нчатыя
Р.
шматступе́нчатага
шматступе́нчатай шматступе́нчатае
шматступе́нчатага
шматступе́нчатых
Д.
шматступе́нчатаму
шматступе́нчатай
шматступе́нчатаму
шматступе́нчатым
В.
шматступе́нчаты шматступе́нчатага
шматступе́нчатую
шматступе́нчатае
шматступе́нчатыя
Т.
шматступе́нчатым
шматступе́нчатай шматступе́нчатаю
шматступе́нчатым
шматступе́нчатымі
М.
шматступе́нчатым
шматступе́нчатай
шматступе́нчатым
шматступе́нчатых
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
МАЛЫ́Я РЭ́КІ,
невялікія водныя патокі, якія звычайна маюць сцёк на працягу ўсяго года. Умоўна да М.р. прынята адносіць рэкі з вадазборам да 2 тыс.км²; часта пры падзеле рэк на вялікія, сярэднія і малыя кіруюцца даўжынёй рэчышчаў. З’яўляюцца асн. кампанентам у складзе гідраграфічнай сеткі, вызначаюць воднасць і якасны стан вял. рэк; з М.р. складаецца верхняе звяно фарміравання паверхневага сцёку, для якога характэрны адносна высокая воднасць у час раставання снегу або ліўневых і зацяжных дажджоў і нізкая ў інш. перыяды года. Некат. М.р. могуць перасыхаць або перамярзаць. На М.р. часта знаходзяцца нерасцілішчы рыб, многія з іх маюць значнае паляўніча-гасп. і эстэт. значэнне. Асаблівая ўвага да М.р. звязана з іх вял. рэсурсаахоўнай і асяроддзеўтваральнай роляй, што найб. выразна выяўляецца ў зонах інтэнсіўнай меліярацыі. На Беларусі М.р. лічаць рэкі з пл. вадазбору да 250 км² ці даўж. да 100 км, у практыцы прыродаахоўнай дзейнасці да іх адносяць рэкі даўж. да 200 км. Усяго на Беларусі 20 780 рэк і ручаёў, з іх М.р. 20 732, рэк даўж. больш за 100 км — 48.
Найб. распаўсюджаны раўнінныя М.р. Яны працякаюць у адносна неглыбокіх, добра распрацаваных шырокіх далінах са спадзістымі схіламі. маюць звілістыя рэчышчы, складзеныя з лёгкаразмыўных грунтоў, з чаргаваннем плёсаў і перакатаў, невял. нахілы, павольнае цячэнне. У межах узвышшаў даліны М.р. больш выразныя, цячэнне больш хуткае, месцамі, асабліва ў вярхоўях, яны цякуць у ярах, берагі якіх стромкія, узроўні вады пры раставанні снегу і значных дажджах могуць павышацца на 2—3 м, а потым хутка спадаць. На Пд Беларусі шмат М.р. цякуць па балотах або маюць значныя прасторы іх у складзе вадазбораў. Для іх характэрны зацяжныя разводдзе і паводкі. некалькі паніжаны межанны сцёк. Значная ч. М.р. выцякае з азёр або цячэ праз іх. Яны характарызуюцца больш нізкімі модулямі макс. сцёку і павышаным сцёкам у межань, больш працяглым разводдзем. Многія М.р. служаць асн. крыніцамі водазабеспячэння, водапрыёмнікамі меліярац. сістэм, вял. колькасць іх каналізавана ў працэсе меліярацыі.
І.Я.Афнагель.
Да арт.Малыя рэкі. Рака Раста каля вёскі Астравы Чавускага раёна.
