sable

[ˈseɪbəl]

1.

n.

1) со́баль -я m.

2) со́балева фу́тра

2.

adj., Poet.

чо́рны, цёмны

a widow’s sable garments — чо́рны ўбо́р удавы́

•

- sables

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

ГАГА́Т (ад грэч. gagatēs чорны бурштын),

разнавіднасць каменнага вугалю, якая мае глыбокі чорны колер, яркі смалісты бляск, вязкасць і ракавісты злом. Цв. 3—3,5. Шчыльн. 1,3—1,4 г/см³. Утварэнне гагату звязваюць з метамарфізмам драўніны, пахаванай у марскіх мулах мезазойскіх і кайназойскіх адкладаў. Трапляецца ў выглядзе скопішчаў у пясчаніках, мергелях, пластах вугалю. Добра паліруецца. Вырабны камень.

т. 4, с. 418

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

back door [ˌbækˈdɔ:] n. чо́рны ход; запасны́ ход

♦

by/through the back door чо́рным хо́дам (несумленна)

Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)

kos

м. заал. чорны дрозд (Turdus merula L.)

Польска-беларускі слоўнік (Я. Волкава, В. Авілава, 2004, правапіс да 2008 г.)

schwarz a

1) чо́рны;

~ auf weiß чо́рным па бе́лым;

es wúrde mir ~ vor den Áugen у мяне́ пацямне́ла ў вача́х

2) чо́рны, бру́дны; перан. тс. цёмны;

sich ~ máchen забру́дзіцца, запэ́цкацца

3) пахму́рны, су́мны, чо́рны;

ein ~er Tag нешчаслі́вы дзень

4) чо́рны, нелега́льны;

der ~e Markt чо́рны ры́нак;

~ málen перан. малява́ць у чо́рных фа́рбах

5):

sich ~ ärgern ве́льмі [на́дта] раззлава́цца

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

калчада́н, -ну м., мин. колчеда́н;

○ жале́зны к. — желе́зный колчеда́н;

ме́дны к. — ме́дный колчеда́н;

чо́рны к. — чёрный колчеда́н

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

смалі́сты, -ая, -ае.

1. Які змяшчае ў сабе многа смалы.

Смалістая сасна.

2. Які пахне смалой, насычаны смаляным водарам.

С. пах у лесе.

Смалістае паветра.

3. Які складаецца з хваёвых дрэў (пра лес).

С. бор.

4. Бліскучы і чорны (пра валасы).

|| наз. смалі́стасць, -і, ж. (да 1 і 2 знач.).

Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)

Nótpfennig m -s, -e гро́шы, адкла́дзеныя на чо́рны дзень

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

rainy day

а) дажджлі́вы дзень

б) чо́рны дзень, чо́рная гадзі́на

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс) 

АМУ́РЫ,

рыбы атрада карпападобных. 2 віды: амур белы (Ctenopharyngodon idella) і амур чорны (кітайская плотка; Mylopharyngodon piceus). Радзіма — Усх. Азія ад р. Амур да Паўд. Кітая. На Беларусь амур белы завезены ў 1963, чорны — у 1977. Ва ўмовах Беларусі не нерастуюць; вытворнікі і лічынкі завозяцца. Амур белы штучна разводзіцца ў Белаазерскай садковай рыбнай гаспадарцы і гадуецца ў сажалках і некаторых азёрах.

Даўж. цела да 120 см, маса да 32 кг. Луска буйная. Палавая спеласць у 7—9 гадоў пры даўж. каля 70 см. Нераст у чэрв. — ліпені. Кормяцца пераважна воднай расліннасцю, малюскамі, хутка растуць. Перспектыўныя для зарыблення каналаў меліярац. сістэм, водапрыёмнікаў, вадаёмаў, якія хутка зарастаюць.

Амуры: белы (уверсе); чорны.

т. 1, с. 327

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)