1. Які мае непасрэдныя адносіны да мяцяжу. І помніць дагэтуль Замосце і Снежна, Як беглі палкі генералаў мяцежных.Глебка.// Які заклікае, падбухторвае да мяцяжу. Мяцежная прамова.
2.перан. Трывожны, неспакойны, бурны. Мяцежны характар. □ Мяцежныя жаданні напаўнялі.. [Юльчына] сэрца.Бядуля.Прыходзіў вялікі, прыходзіў мяцежны І радасны росквіт суровай зямлі.Куляшоў.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
расчу́ліцца, ‑люся, ‑лішся, ‑ліцца; зак.
Паддацца пачуццю хвалявання, замілавання, жалю. Камісар адчуў глыбокую ўдзячнасць да гэтага разумнага, смелага хлопца і расчуліўся да слёз.Шамякін.Прамова .. [Цімохава] была гарачая, сам прамоўца расчуліўся, і сляза вось-вось гатова была скаціцца з яго вострых і хітрых вачэй.Колас.Ваня расчуліўся ад нечаканай ласкі.Новікаў.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
sentiment[ˈsentɪmənt]n.fml
1. пачуццё;
a sentiment of pity пачуццё жа́лю
2.pl.sentiments адно́сіны; настро́й;
a speech full of lofty sentimentsпрамо́ва, по́ўная ўзнёслых эмо́цый
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
powerful[ˈpaʊəfəl]adj. магу́тны (у розных знач.);
a powerful consortium of European companies магу́тны кансо́рцыум еўрапе́йскіх кампа́ній;
powerful drug мо́цны прэпара́т;
a powerful speechя́ркая, перакана́ўчая прамо́ва
Англійска-беларускі слоўнік (Т. Суша, 2013, актуальны правапіс)
спічра́йтэр
(англ. speechwriter, ад speech = прамова + writer = які піша)
той, хто піша тэксты прамоў для высокапастаўленых асоб дзяржавы.
Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)
абаро́нчы
1. оборони́тельный; (предназначенный, служащий для защиты — ещё) защи́тный, защити́тельный;
~чая та́ктыка — оборони́тельная та́ктика;
~чае прыстасава́нне — защи́тное приспособле́ние;
~чая прамо́ва — защити́тельная речь;
2.полит. оборо́нческий
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
ДЗІМІТРО́Ў (Георгі Міхайлаў) (18.6.1882, с. Кавачэўцы, каля г. Пернік, Балгарыя — 2.7.1949),
палітычны і дзярж. дзеяч Балгарыі, дзеяч міжнар.камуніст. руху. Друкар. У 1902—19 у с.-д., адначасова ў прафс. руху (1905—23). Дэп. парламента (1913—23). Адзін з заснавальнікаў і лідэраў Балг.камуніст. партыі (1919), яе ген. сакратар (з 1945). Адзін з арганізатараў Вераснёўскага паўстання 1923, пасля яго ліквідацыі ўладамі эмігрыраваў. 9.3.1933 арыштаваны ў Берліне і абвінавачаны герм. нацыстамі ў падпале рэйхстага, на Лейпцыгскім працэсе 1933 даказаў сваю невінаватасць, яго прамова на працэсе зрабіла значны ўплыў на фарміраванне антыфаш. руху. У 1937—45 у СССР. Ген. сакратар Выканкома Камуністычнага Інтэрнацыянала (1935—43), прапагандаваў ідэю Народнага фронту. У 1937—45 дэпутат Вярх. Савета СССР. У 1946—49 старшыня СМ Балгарыі.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
панегі́рык
[гр. panegyrikos (logos) = урачыстая прамова]
празмернае ўсхваленне каго-н., чаго-н. (у прамове, літаратурным творы і г. д.).
Слоўнік іншамоўных слоў. Актуальная лексіка (А. Булыка, 2005, правапіс да 2008 г.)
зажига́тельный
1. запа́льны;
зажига́тельные бо́мбы запа́льныя бо́мбы;
зажига́тельный шнур запа́льны шнур;
зажига́тельное стекло́ запа́льнае шкло;
2.перен. гара́чы, палымя́ны;
зажига́тельная речь гара́чая (палымя́ная) прамо́ва;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
рэзана́нс, -у, м.
1. З’ява рэзкага ўзрастання амплітуды вымушаных ваганняў сістэмы пры набліжэнні частаты (у 2 знач.) перыядычнага знешняга ўздзеяння да частаты яе ўласных ваганняў (спец.).
Р. токаў.
Аптычны р.
2. Здольнасць узмацняць гук, уласцівая рэзанатарам або памяшканням, сцены якіх добра адбіваюць гукавыя хвалі.
Кіназала дае добры р.
3.перан. Водгук, водгаласак, уражанне, зробленае на многіх.
Прамова атрымала шырокі грамадскі р.
|| прым.рэзана́нсны, -ая, -ае (да 1 і 2 знач.).
Рэзанансная елка (для вырабу музычных інструментаў; спец.).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
