Verbum

анлайнавы слоўнік

outfit

[ˈaʊtfɪt]

а) адзе́ньне й абу́так

б) амуні́цыя f. (адзе́ньне й прыла́ды), рышту́нак -ку m.

a carpenter's (hunter’s) outfit — сталя́рскі (паляўні́чы) рышту́нак

2) працо́ўны калекты́ў, арганізава́ная гру́па

3) Milit. частка, адзі́нка f., разьлі́к -у m.

4) гаспада́рка f.

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)

division

[dɪˈvɪʒən]

1) дзяле́ньне n., падзе́л -у m.

division of property — падзе́л маёмасьці

2) перасьце́нак -ку m., перагаро́дка, мяжа́ f.

3) ча́стка f.; гру́па, сэ́кцыя f.; факультэ́т -у m.

4) Milit. дыві́зія f.

5) pl. нязго́да f., рознагало́сьсе n.

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)

dole

[doʊl]

1) мі́ласьціна f.

2) мала́я ча́стка

3) грашо́вая дапамо́га беспрацо́ўным

4) Archaic до́ля f., кон -у m.

v. t.

1) дава́ць пада́чку, мі́ласьціну

2) выдава́ць малы́мі ча́сткамі

[doʊl]

Archaic

го́ра n., сму́так -ку m.

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)

duty

[ˈdu:ti]

n., pl. -ties

1) абавя́зак -ку m.

She has a strong sense of duty — У яе́ мо́цнае пачуцьцё абавя́зку

2) нале́жная паша́на, паслухмя́насьць, ува́жлівасьць f.

3) мы́та n.

4) дыжу́рства n., дыжу́р -у m.

•

- off duty

- on duty

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)

troop

[tru:p]

1) гру́па f., гурт -у m.

2) чарада́ f., ста́так -ку m., гурт (сво́йскай або́ дзі́кай жывёлы)

3) эскадро́н -у m. (у во́йску)

4) зьвяз ска́ўтаў

v.i.

1) зьбіра́цца гу́ртам, гуртава́цца

2) валі́ць (нато́ўпам)

•

- troops

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)

РАДЗІВІ́Л (Мікалай Крыштоф) (мянушка Сіротка; 2.8.1549, г. Цьмелеў Свентакшыскага ваяв., Польшча — 28.2.1616),

дзяржаўны і ваенны дзеяч ВКЛ, мецэнат, пісьменнік. Сын М.Радзівіла Чорнага. З 1563 вучыўся ва ун-тах Страсбурга і Цюбінгена. Удзельнік Лівонскай вайны 1558—83: у 1567 узначаліў уласны атрад у Радашковіцкай аперацыі, у 1568 удзельнічаў у аблозе Улы. У час заключэння Люблінскай уніі 1569, як і большасць паноў ВКЛ, адмаўляўся прысягаць каралю Жыгімонту II Аўгусту са сваіх маёнткаў на Падляшшы і зрабіў гэта толькі пад пагрозай іх канфіскацыі. Адыход ад палітыкі сабатажу каралеўскага плана уніі і ўдзел у Лівонскай вайне прынеслі Р. ў 1569 годнасць маршалка надворнага ВКЛ. У 1573 быў у складзе дэлегацыі ў Парыж, каб запрасіць на трон Генрыка Валезы. З 1574 пачаў контррэфармацыйную дзейнасць: выдаў сродкі для скупкі пратэстанцкай л-ры (у т. л. Брэсцкай Бібліі), падтрымліваў праваслаўныя цэрквы, але больш клапаціўся пра пабудову касцёлаў. Пасля ўцёку Генрыка Валезы (1574) на трон Рэчы Паспалітай падтрымліваў кандыдатуру Эрнеста Габсбурга, але пасля паразумеўся са Стафанам Баторыем. За ўдзел у кампаніі 1579 прызначаны маршалкам вялікім ВКЛ. У 1581 удзельнічаў у аблозе Пскова. У 1582 выехаў у Італію, адкуль у 1583 — вырушыў у Святую Зямлю. Падарожжа апісаў у кн. «Пэрэгрынацыя» (на лац. мове; Бранева, 1601). У 1586 адмовіўся ад пасады маршалка вялікага ВКЛ на карысць свайго брата Альбрыхта і быў прызначаны кашталянам трокскім, а ў 1590 ваяводам трокскім. Падтрымаў заключэнне Брэсцкай уніі 1596, быў адным з 3 каралеўскіх паслоў на сабор у Брэсце. У 1604 прызначаны ваяводам віленскім. Разам з інш. лідэрамі ВКЛ выступаў супраць падтрымкі Лжэдзмітрыя I і ўмяшання ва ўнутр. справы Масквы, супраць вайны Рэчы Паспалітай з Расіяй 1609—18. У ВКЛ валодаў найбуйнейшымі латыфундыямі. Разам з братамі Станіславам і Альбрыхтам стварыў у 1586 Нясвіжскую, Клецкую і Алыцкую ардынацыі, стаў 1-м нясвіжскім ардынатам. У 1579 выдаў прывілей на самакіраванне г. Мір. Па хадайніцтву Р. ў 1586 Стафан Баторый даў Нясвіжу магдэбургскае права. У ліку першых правёў валочную памеру ў многіх сваіх маёнтках. Фундаваў касцёлы і шпіталі ў Нясвіжы, Дуброве, Чарнаўчыцах, Міры, Свержані. Бялай. Збудаваў замкі ў Бялай і Нясвіжы (сабраў там галерэю партрэтаў, б-ку, збраёўню), Нясвіжскі езуіцкі калегіум, Нясвіжскі кляштар бенедыкцінак, Нясвіжскі кляштар бернардзінцаў (разам з жонкай), заклаў парк у Альбе (пад Нясвіжам). Па ініцыятыве Р. і за яго кошт выдадзена 1-я дакладная карта ВКЛ (каля 1603, захавалася 2-е выд., Амстэрдам, 1613).

Тв.:

Бел пер. — Пэрэгрынацыя, або Паломніцтва ясна асветленага князя ягамосці Мікалая Крыштофа Радзівіла ў Святую Зямлю // Кніга жыцій і хаджэнняў. Мн., 1994.

Літ.:

Bernatowicz T. Miles christianus et peregrinus: Fundacje Mikolaja Radziwiłla «Sierotki» w ordynacji Nieświeskiej. Warszawa, 1998;

Kempa T. Mikołaj Krzysztof Radziwiłl Sierotka (1549—1616), wojewoda wileński. Warszawa, 2000.

М.Ф.Гурын.

М.К.Радзівіл Сіротка. Гравюра Л.Кіліяна. 17 ст.

т. 13, с. 211

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

deposit

[dɪˈpɑ:zət]

1) кла́сьці (на стол, у банк)

2) дава́ць зада́так

3) адклада́ць, нано́сіць

The flood deposited a layer of mud — Паво́дка нане́сла пласт гра́зі

4) аддава́ць у схо́вішча

5) Geol., to be deposited — заляга́ць (пра соль, мінэра́лы)

6) адсто́йвацца; асяда́ць, дава́ць адсто́й, аса́дак

1) укла́д -у m. (у банк)

2) зада́так -ку m.; дэпазы́т -у m.; закла́д, зало́г -у m.

3) адкла́ды pl. only (пяску́, гра́зі); аса́дак -ку m.; аса́дкі pl.

4) Geol. пакла́ды, за́лежы pl.

deposits of coal — пакла́ды каме́ннага ву́галю

Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)

даро́жка ж., в разн. знач. доро́жка;

пасыпа́ць ~кі пяско́м — посыпа́ть доро́жки песко́м;

д. з ліно́леуму — доро́жка из лино́леума;

лаві́ць ры́бу на ~ку — лови́ть ры́бу на доро́жку;

○ бегава́я д. — бегова́я доро́жка;

◊ па пратапта́най даро́жцы — по проторённой доро́жке;

крыва́я д. — крива́я доро́жка

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

крык (род. кры́ку) м.

1. крик; вскрик; вопль; (гусиный, лебединый) клик;

к. аб дапамо́зе — крик (вопль) о по́мощи;

2. шум, галдёж;

◊ кры́кам крыча́ць — кри́ком крича́ть;

апо́шні к. мо́ды — после́дний крик мо́ды;

к. душы́ — крик души́;

зайсці́ся ад ~ку — изойти́ кри́ком

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

све́дка м. и ж.

1. (о мужчине) свиде́тель, очеви́дец; (о женщине) свиде́тельница, очеви́дица;

яны́ развіта́ліся без ~дак — они́ прости́лись без свиде́телей;

быць за ~ку — быть свиде́телем (очеви́дцем), свиде́тельницей (очеви́дицей);

2. юр. (о мужчине) свиде́тель; (о женщине) свиде́тельница;

паказа́нні ~дак — показа́ния свиде́телей

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)