уста́віць, устаўлю, уставіш, уставіць; зак., што.

1. Паставіць, змясціць унутр, у сярэдзіну чаго‑н. Уставіць шкло ў раму. □ [Сымон] зайшоў у свіронак, забраў Андрэеву асьміну, якую перад гэтым склаў і ўставіў новае дно, і панёс яе да Андрэя. Чарнышэвіч. Калі з алмазнага пярсцёнка ўставіць у разец крышталь — пад ім засвішчуць стружкай тонкай тытан і бранявая сталь. Русецкі. // Сказаць, уключыўшы ў чыю‑н. размову сваю заўвагу і пад. Стане ажыўлена і весела, глядзіш — ужо нехта кінуў жарт, другі ўставіў трапнае слова, дружны смех нібы ўскалыхнуў сцены. Хадкевіч. — Праўда, Алесь, прыходзь, каяцца не будзеш, — уставіў сваё слова і Мікітка. Сіняўскі. // Запісаць, упісаць куды‑н. З вамі адкрыта, а вы, як толькі што, і ўставіце прозвішча ў артыкул. «ЛіМ». // Унесці дадатак у рукапіс. Уставіць прапушчанае слова.

2. Заняць, укрыць усю паверхню. Умомант пасярод пакоя паставілі стол, накрылі яго абрусам, уставілі бутэлькамі і смажанінай. Лупсякоў. Назаўтра, каля паўдня, увесь заямнінскі дзядзінец уставілі фурманкі. Пальчэўскі.

3. Пільна глядзець на каго‑, што‑н. Мальвіна вушы навастрыла, у мужа ўставіла свой зрок. Колас.

•••

Уставіць вочы — тое, што і уставіць (у 3 знач.).

Уставіць мазгі — прымусіць зразумець памылку, змяніць погляд, думку.

Уставіць свае тры грошы — тое, што і уткнуць свае тры грошы (гл. уткнуць).

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

ка́рта ж.

1. геагр. (Lnd)karte f -, -n;

паліты́чная ка́рта poltische Krte;

маршру́тная [пахо́дная] ка́рта Wgekarte f, Wnderkarte f;

2. (для гульні) Spelkarte f;

гуля́ць у ка́рты Krten śpelen;

паста́віць усё на ка́рту lles auf ine Krte stzen;

раскры́ць свае́ ка́рты sine Krten ufdecken [auf den Tisch lgen], Frbe beknnen*;

зблы́таць чые-н ка́рты j-s Pläne durchkruzen;

яму́ і ка́рты ў ру́кі er verstht sich daruf, er kennt sich aus

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

ініцыяты́ва ж. Initiatve [-və] f -, -n; nregung f -, -en;

вы́явіць ініцыяты́ву Initiatve zigen;

з ула́снай ініцыяты́вы aus igener Initiatve, aus ige nem ntrieb;

з ініцыяты́вы каго-н. auf nregung (G), ngeregt von (D);

узя́ць ініцыяты́ву ў свае́ ру́кі die Initiatve ergrifen*;

ён вало́дае ініцыяты́вай die Initia tve geht von ihm aus [liegt bei ihm];

ініцыяты́ва зыхо́дзіць ад… die Initia tve liegt bei… (D);

заканада́ўчая ініцыяты́ва Initatvrecht n -(e)s

Беларуска-нямецкі слоўнік (М. Кур'янка, 2010, актуальны правапіс) 

пералажы́ць сов.

1. в разн. знач. переложи́ть; (пол и т.п. — ещё) перестла́ть, перестели́ть;

п. кні́гу са стала́ на палі́цу — переложи́ть кни́гу со стола́ на по́лку;

п. я́блыкі сало́май — переложи́ть я́блоки соло́мой;

п. печ — переложи́ть пе́чку;

п. про́зу ў ве́ршы — переложи́ть про́зу в стихи́;

2. перен. переложи́ть;

п. свае́ абавя́зкі на друго́га — переложи́ть свои́ обя́занности на друго́го

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

спалі́ць сов.

1. в разн. знач. сжечь;

с. папе́ру — сжечь бума́гу;

со́нца ~лі́ла траву́ — со́лнце сожгло́ траву́;

2. сжечь, истопи́ть, изже́чь;

с. усе́ дро́вы — истопи́ть (изже́чь) все дрова́;

3. обже́чь, сжечь;

с. пле́чы на со́нцы — обже́чь (сжечь) спи́ну на со́лнце;

кіслато́й ~лі́ў руку́ — кислото́й обжёг ру́ку;

с. масты́ — сжечь мосты́;

с. (свае́) караблі́ — сжечь (свои́) корабли́

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

тры (род. трох) три;

павялі́чыць у т. разы́ — увели́чить в три ра́за;

да трох не гавары́ — шу́тки пло́хи;

гнуць (гну́цца) у т. пагі́белі — гнуть (гну́ться) в три поги́бели;

т. чвэ́рці да сме́рці — дыша́ть на ла́дан;

уваткну́ць свае́ т. гро́шы — су́нуть свой нос;

заблудзі́ць у трох со́снах (хво́ях) — заблуди́ться в трёх со́снах;

злупі́ць т. шку́ры — содра́ть три шку́ры

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

Абжа́ ’аглобля ў сасе’ (Касп.). Рус. паўн. обжа, обга, рус. курск. вобжа ’тс’, польск. obdza ’тс’ (Ці не сюды ж польск. obdza, obza ’вяроўка, шнур для прывязі жывёлы напашы’?), ст.-рус. обьжа ’мера зямлі’. Лат. abža ’аглобля’ з паўн.-бел. ці рускага. Па адной версіі < *o‑bъg‑ja ’гнутая’ да бгаць (гл.) — Патабня, РФВ, 5, 124; Ільінскі, РФВ, 62, 256, па іншай < *ob‑jъg‑ja да іга (гл.) — Мікала, IF, 26, 295; Далабко, ZfslPh, 3, 129–130; Турска, SFPS, 5, 115. Першая этымалогія выклікае пярэчанні фанетычнага характару. Супраць рэканструкцыі ‑bъg‑ сведчаць рускія формы обежь, обежка і ст.-рус. обьжа (Турска, там жа, 114). Другая этымалогія таксама мае свае цяжкасці фанетычнага характару: ‑bj‑ у ob‑jъg‑ja павінна было даць blʼ (Далабко, там жа, 129). Заўвага Далабка аб тым, што слова абжа як арэальна абмежаванае ўзнікла адносна позна, пасля таго як завяршыўся пераход bj > blʼ, непрымальная, бо ў тым жа слове рэалізаваўся пераход gj > ž (ці, можа, у апошнім выпадку адбылася субстытуцыя?). Варбот (Балто-слав. иссл., 42–48) суадносіць як генетычна тоесныя абжа і абза (гл.), зыходзячы з прасл. obьza/obьža (< *obьzja) ’луска’ (літ. ìžti лушчыцца’, išaiža ’шалупінне’) і верагоднасці семантычнага развіцця ад лыкавай вяроўкі (лыка) і скуранога рэменя (скуры) да часткі драўлянай сельскагаспадарчай прылады. Для прыняцця гэтай этымалогіі даводзіцца прызнаць існаванне шэрага семантычных пераходаў і дэрывацыйных пераўтварэнняў.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

drufgehen*

1. vi (s) разм. тра́ціцца, расхо́давацца;

es geht viel Zeit drauf на гэ́та тра́ціцца шмат часу;

etw. ~ lssen* марнатра́віць (грошы);

sein gnzes Geld ist drufgegangen на гэ́та ён патра́ціў усе́ свае́ гро́шы

2) гі́нуць

3) кі́нуцца (на каго́-н.)

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

kliden

1. vt

1) адзява́ць, апрана́ць;

gut geklidet sein быць до́бра апра́нутым

2) быць да тва́ру (каму-н.), пасава́ць, падыхо́дзіць

3) (in A) выка́зваць (думкі, пачуцці);

sine Problme in Wrte ~ вы́казаць свае́ прабле́мы сло́вамі

2. ~, sich (in A) апрана́цца, прыбіра́цца

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.) 

Witz m -es, -e

1) до́сціп, жарт, дасці́пнасць;

lass dine ~e! кінь свае́ жа́рты;

~e rißen* [lslassen*, mchen] жартава́ць

2) без pl дасці́пнасць;

daz reicht sein ~ nicht aus на гэ́та ў яго́ не хо́піць ро́зуму;

sinen ~ betätigen [zigen] пака́зваць свой до́сціп [жарт]

Нямецка-беларускі слоўнік (М. Кур'янка, 2006, правапіс да 2008 г.)