Падале́шнік ’род шматгадовых травяністых раслін сямейства кірказонавых’ (ТСБМ), падалешнікі ’род грыбоў’ (Грыг.). Да альха (гл.). У назвах грыбоў, па назіраннях Яшкіна (Бел.-рус. ізал., 99), беларуска-руская ізалекса (паўн.-усх. Беларусь — наўгародскія, пскоўскія і цвярскія землі).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

БЯРДА́НКА,

адназарадная вінтоўка калібру 10,67 мм. Распрацавана амер. вынаходнікам Х.Берданам. Удасканалена ў 1860-я г. рус. ваен. інжынерамі А.П.Горлавым і К.І.Гуніусам у ЗША, дзе атрымала назву «руская вінтоўка». Была на ўзбраенні рус. арміі ў 1868—91.

т. 3, с. 407

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

АГНІШЧА́НІН,

першапачаткова малодшы дружыннік стараж.-рус. князя, які кіраваў княжацкай гаспадаркай, дваром, слугамі. У 11—13 ст. старшы дружыннік, «княжой муж», баярын. Аб прывілеяваным становішчы агнішчаніна сведчыць Руская праўда, якая за яго забойства вызначала двайны штраф у 80 грыўняў.

т. 1, с. 78

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

а́нгла-няме́цка-ру́скі

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. а́нгла-няме́цка-ру́скі а́нгла-няме́цка-ру́ская а́нгла-няме́цка-ру́скае а́нгла-няме́цка-ру́скія
Р. а́нгла-няме́цка-ру́скага а́нгла-няме́цка-ру́скай
а́нгла-няме́цка-ру́скае		 а́нгла-няме́цка-ру́скага а́нгла-няме́цка-ру́скіх
Д. а́нгла-няме́цка-ру́скаму а́нгла-няме́цка-ру́скай а́нгла-няме́цка-ру́скаму а́нгла-няме́цка-ру́скім
В. а́нгла-няме́цка-ру́скі (неадуш.)
а́нгла-няме́цка-ру́скага (адуш.)		 а́нгла-няме́цка-ру́скую а́нгла-няме́цка-ру́скае а́нгла-няме́цка-ру́скія (неадуш.)
а́нгла-няме́цка-ру́скіх (адуш.)
Т. а́нгла-няме́цка-ру́скім а́нгла-няме́цка-ру́скай
а́нгла-няме́цка-ру́скаю		 а́нгла-няме́цка-ру́скім а́нгла-няме́цка-ру́скімі
М. а́нгла-няме́цка-ру́скім а́нгла-няме́цка-ру́скай а́нгла-няме́цка-ру́скім а́нгла-няме́цка-ру́скіх

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

няме́цка-белару́ска-ру́скі

прыметнік, адносны

адз. мн.
м. ж. н. -
Н. няме́цка-белару́ска-ру́скі няме́цка-белару́ска-ру́ская няме́цка-белару́ска-ру́скае няме́цка-белару́ска-ру́скія
Р. няме́цка-белару́ска-ру́скага няме́цка-белару́ска-ру́скай
няме́цка-белару́ска-ру́скае		 няме́цка-белару́ска-ру́скага няме́цка-белару́ска-ру́скіх
Д. няме́цка-белару́ска-ру́скаму няме́цка-белару́ска-ру́скай няме́цка-белару́ска-ру́скаму няме́цка-белару́ска-ру́скім
В. няме́цка-белару́ска-ру́скі (неадуш.)
няме́цка-белару́ска-ру́скага (адуш.)		 няме́цка-белару́ска-ру́скую няме́цка-белару́ска-ру́скае няме́цка-белару́ска-ру́скія (неадуш.)
няме́цка-белару́ска-ру́скіх (адуш.)
Т. няме́цка-белару́ска-ру́скім няме́цка-белару́ска-ру́скай
няме́цка-белару́ска-ру́скаю		 няме́цка-белару́ска-ру́скім няме́цка-белару́ска-ру́скімі
М. няме́цка-белару́ска-ру́скім няме́цка-белару́ска-ру́скай няме́цка-белару́ска-ру́скім няме́цка-белару́ска-ру́скіх

Крыніцы: piskunou2012.

Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)

Ляша́н ’паляк’ (Янк. 1). Да лях (гл.). Утворана пры дапамозе суфікса ‑jan‑inъ, другая частка якога адпала, ці выраўнялася паводле формы н. скл. мн. л. — jan‑e. Магчыма, ад ляшан і ляшоўка ’шляхцянка’ (ТС), як драг. маскоўка ’жыхарка Масквы, руская’.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

сарафа́н, ‑а, м.

Руская верхняя жаночая вопратка ў выглядзе асобага крою свабоднай доўгай сукенкі без рукавоў з засцежкай пасярэдзіне. // Жаночая сукенка без рукавоў. Выйшла і Святланка разам са сваім класам, са школай. У белай блузцы і блакітным сарафане. Юрэвіч. Чырвоны паркалёвы сарафан Валі здалёку здаваўся нейкай незвычайнай жывой кветкай. Васілевіч.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

шасцяры́к, ‑церыка, м.

1. Старадаўняя руская мера (вагі, аб’ёму і пад.), якая змяшчае шэсць якіх‑н. адзінак, а таксама прадмет такой вагі, аб’ёму і пад. Шасцярык пшаніцы. Цвік-шасцярык. Свечка-шасцярык.

2. Уст. і спец. Прадмет, які складаецца з шасці частак. Вяроўка-шасцярык. Нітка-шасцярык.

3. Запрэжка ў шэсць коней.

Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)

Інтры́га. Запазычанне з франц. intrigue, якое ўзыходзіць да лац. intricare ’заблытваць’. Для беларускай крыніцай можа быць польская ці руская мова (Крукоўскі, Уплыў, 77). У рускай (першая фіксацыя 1710 г., Біржакова, Очерки, 364), відаць, праз польскае ці нямецкае пасрэдніцтва (Фасмер, 2, 136; Шанскі, 2, I, 104).

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)

АНДРАЯ́НАВА (Алена Іванаўна) (13.7.1819 — 26.10.1857),

руская балерына. Скончыла Пецярбургскае тэатр. вучылішча (1837). Да 1854 у Пецярбургскай балетнай трупе. Прадстаўніца рамант. балета. Выкананне Андраянавай вызначалася віртуознасцю класічнага і характарнага танцаў, пантамімнай выразнасцю, тэмпераментам, дасканаласцю пластыкі. Першая рус. выканальніца партый Жызэлі («Жызэль» А.Адана), Пахіты («Пахіта» Э.Дэльдэвеза) і інш.

т. 1, с. 356

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)