село́ сяло́, -ла́ ср.;

ни к селу́ ни к го́роду погов. ні ў сеч ні ў печ; ні да пе́чы ні да рэ́чы; ні да ра́ды ні да зва́ды; ні два ні паўтара́; ні з пу́шчы ні з по́ля.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

Mihi istic nec seritur, nec metitur

Ад гэтага мне ні сяўбы, ні жніва.

От этого мне ни посева, ни жатвы.

бел. Ні спору ні ўмалоту. Ні ўдою ні ўбою.

рус. Ни тепло ни холодно. Ни от ветра затулья, ни от дождя покрышки. Ни два ни полтора. Ни из короба ни в короб. Ни от камени мёду ни от Фофана приплоду.

фр. Aucune différence (Без разницы).

англ. It makes no difference (He имеет значения/без разницы).

нем. Weder warm noch kalt (Ни тепло ни холодно).

Шасцімоўны слоўнік прыказак, прымавак і крылатых слоў (1993, правапіс да 2008 г.)

два два, род. двух м., ср.;

◊

ни два ни полтора́ ні два ні паўтара́;

в два счёта прост. як ба́чыш, у адзі́н мо́мант;

чёрта с два! прост. дзе там!;

два сапога́ па́ра ≅ або́е рабо́е;

уби́ть двух за́йцев забі́ць двух за́йцаў.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

бо́лее

1. нареч. больш, бо́лей;

2. (при образовании сравнит. ст.) больш;

бо́лее споко́йный больш спако́йны;

◊

бо́лее или ме́нее больш-ме́нш;

ни бо́лее ни ме́нее ні больш ні менш;

бо́лее всего́ больш за ўсё;

бо́лее того́ яшчэ́ больш;

тем бо́лее тым больш.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

пророни́ть сов.

1. (произнести, сказать) вы́мавіць, сказа́ць, прамо́віць;

не пророни́л ни сло́ва не вы́мавіў (не сказа́ў, не прамо́віў) ні сло́ва;

2. (пропустить, не обратить внимания на что-л. сказанное) прапусці́ць;

◊

не пророни́ть слезы́; не пророни́ть (ни) слези́нки не пусці́ць слязы́.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

слух м.

1. (чувство) слых, род. слы́ху м.;

2. (молва) чу́тка, -кі ж., пагало́ска, -кі ж., по́галаска, -кі ж.;

◊

ни слу́ху ни ду́ху ні слы́ху ні ды́ху, няма́ і по́чуту;

обрати́ться в слух ператвары́цца ў слых;

ра́довать (ласка́ть) слух ра́даваць слых;

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

рожо́н уст. ражо́н, -жна́ м.;

◊

лезть на рожо́н ле́зці на ражо́н;

ни рожна́ ні ражна́;

како́го рожна́ яко́га ражна́.

Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)

прычэ́пка ж.

1. (действие) прице́пка, прице́п м.;

2. перен. (необоснованный упрёк или претензия) приди́рка;

3. перен., разг. заце́пка, по́вод м.;

4. бот. (нарост на плодах) прице́пка;

◊ і за шчэ́пку зно́йдзе ~ку — посл. ни за что́ ни про что́

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

алты́н м., ист. алты́н;

◊ не было́ ні гро́ша, ды ра́птам а. — не́ было ни гроша́ и вдруг алты́н

Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)

Няўло́мак ’здаровы чалавек, здаравяк’ (Сл. ЦРБ, Сцяшк. Сл., Юрч. НВС), ’здаровы чалавек, які прыкідваецца слабым’ (Сцяшк.), ’чалавек, які можа што-небудзь зрабіць, але не хоча’ (Нар. сл.), польск. nieułomek ’чалавек без фізічных недахопаў, моцны, вялікі, вялізны’. Магчыма, ад прыметніка няўломкій ’няздольны прывучыцца да працы’, што ў сваю чаргу ад улама́ць ’прывучаць’, параўн.: Скоціна неуломкая, ни якъ уломаць не можно въ сосе (Нас.); другасна збліжаная да уло́мак (уломокъ) ’абломак’ (Нас.), што звязана з уло́маный ’зламаны’, уло́мный ’здольны прывучыцца да працы; які мае фізічны недахоп’; параўн. укр. уломок ’абломак, кавалак; слабы, хваравіты чалавек’.

Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)