Пад дзеяннем высокай тэмпературы з цвёрдага зрабіцца вадкім. Трымціць распаленая дымка, Вось-вось расплавіцца пясок.Пысін.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
Разве́й ’жоўты пясок’ (Сцяшк.), ’пясчаная неўрадлівая глеба’ (шчуч., Нар. лекс.). Утворана ад разве́яць (гл.) бязафіксным спосабам, як гле́й (гл).
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
за́ндры
(ісл. sandr, ад sand = пясок)
раўніны, утвораныя каля краёў марэнных град старажытных леднікоў талымі водамі.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
псамафі́лы
(ад гр. psammos = пясок + -філ)
жывёлы, якія жывуць у пясках, напр. пясчаная блыха, яшчаркі, тушканчыкі.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
КАРА́ЗІЯ (ад лац. corradere скрэбці, саскрабаць),
механічнае дэнудацыйнае ўздзеянне на горныя пароды абломкавага матэрыялу (галька, валуны, пясок), які рухаецца вадою, лёдам, ветрам ці перамяшчаецца гравітацыйна па схілах. Пры К. абточваюцца, паліруюцца, высвідроўваюцца подсцільныя пароды, у выніку чаго на паверхні парод утвараюцца барозны, лагчыны і інш. паглыбленні.
Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)
Пе́сак1пясок ’трус’ (Нас.). Памянш. да пес (гл.), якое выкарыстоўвалася для называння розных звяркоў з густой поўсцю. Параўн. ст.-рус.песикъ ’пясец’ (XVI ст.) і песьцъ ’шчанё’; як родавая назва рус.песъ ужывалася ў адносінах да воўка, лісы, сабакі (Даль, 3, 105); сюды ж таксама рус. (тул.) песе́ц ’даўгашэрсны трус’. Паводле Німчука (Давньорус., 205), да XVII ст. ва Украіне вадзіўся звярок песок, якога здабывалі на футра: рысь, пески и коты; суф. ‑ець актыўна выцясняўся суф. ‑ок (< ькь).
Пе́сак2 ’простая шашка ў гульні ў шашкі’ (Нас.). Няясна. Магчыма, пераасэнсаванае пешка (*пёійак?), гл.
Пе́сак3 ’пясок’ (докш., Сл. ПЗБ). З польск.piasek ’тс’ (Мацкевіч, там жа, 3, 509). Націск на першым складзе спрыяў аднаўленню этымалагічнага ‑ė‑ (усх.-слав.гтъськъ ’пясок’). Вытворнае пескавы Чышчаны’ (мядз., Жыв. сл.), параўн. пескавы ’тс’ (Станк., Сл. ПЗБ), пескаву́ ’тс’ (ТС) — ад пясок
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
жаўця́к, ‑у, м.
Абл. Жоўты пясок. Некаторыя [з акопаў] пазарасталі травой, іншыя проста пазасыпаліся ігліцай, і жаўцяк на дне іх пацямнеў.Ермаловіч.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
ква́рцавы, ‑ая, ‑ае.
Які мае адносіны да кварцу, змяшчае ў сабе кварц. Кварцавыя пароды. Кварцавы пясок.
•••
Кварцавая лямпагл. лямпа.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
рассу́нуць, -ну, -неш, -не; -су́нь: -нуты; зак.
1.што. Рухаючы, сунучы ў розныя бакі, раз’яднаць, адсунуць, расхіліць.
Р. парты.
Р. шторы.
Р. пясок.
2.што. Зрабіць шырэйшым, раскласці (што-н. складное).
Р. стол.
3.каго-што. Прымусіць расступіцца.
Р. натоўп.
|| незак.рассо́ўваць, -аю, -аеш, -ае.
|| наз.рассо́ўванне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
seep
[si:p]
v.i.
сачы́цца; прасо́чвацца; ка́паць; цячы́
Water seeps through sand — Вада́ прасо́чваецца празь пясо́к
Ангельска-беларускі слоўнік (В. Пашкевіч, 2006, класічны правапіс)