пасі́ў
(лац. passivus = нядзейны)
1) менш ініцыятыўная, менш дзейная частка калектыву;
2) частка бухгалтарскага балансу, у якой у грашовым выражэнні паказаны крыніцы фарміравання і мэтавае прызначэнне гаспадарчых сродкаў прадпрыемства, яго даўгі і абавязацельствы (проціл. актыў 2);
3) перавышэнне грашовых расходаў краіны над яе замежнымі даходамі (проціл. актыў 3);
4) перан. тое, што складае адмоўны бок якой-н. з’явы, справы;
5) лінгв. залежны стан.
Слоўнік іншамоўных слоў (А. Булыка, 1999, правапіс да 2008 г.)
раб, ‑а, м.
1. У рабаўладальніцкім грамадстве — прадстаўнік прыгнечанага класа, чалавек, які быў пазбаўлены правоў і сродкаў вытворчасці і з’яўляўся поўнай уласнасцю гаспадара-рабаўладальніка. Хрысціянства нарадзілася на тэрыторыі велізарнай Рымскай імперыі, пераважная большасць насельніцтва якой складалася з рабоў — людзей, пазбаўленых элементарных чалавечых правоў. «Звязда». // Прыгонны селянін. // Пра паднявольная, бяспраўнага чалавека, які знаходзіцца ў поўнай эканамічнай, палітычнай і пад. залежнасці ад каго‑н. [Галя:] Калісьці я марыла стаць урачом, каб лячыць людзей, але ў гэтыя гады навучылася забіваць тых, хто хацеў зрабіць нас рабамі. Пятніцкі.
2. перан. Той, хто пакорна, угодліва выконвае волю другога; духоўна залежны, бязвольны чалавек. Фельчар Зяблік, адданы раб паноў Зырачанскіх, стаяў здалёку, баючыся блізка падысці да раз’ятраных мужыкоў. Бядуля. І для іх [дзяцей] далёка не ўсё роўна, Хто іх бацька: раб або змагар. Гілевіч.
3. перан.; чаго. Той, хто поўнасцю падначаліў чаму‑н. сваю волю, свае ўчынкі. Раб прывычкі. Раб пачуццяў. Раб уласнасці. Раб моды.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
абраза́ны
дзеепрыметнік, залежны стан, прошлы час, закончанае трыванне
|
адз. |
мн. |
| м. |
- |
| Н. |
абраза́ны |
абраза́ныя |
| Р. |
абраза́нага |
абраза́ных |
| Д. |
абраза́наму |
абраза́ным |
| В. |
абраза́ны (неадуш.) абраза́нага (адуш.) |
абраза́ныя (неадуш.) абраза́ных (адуш.) |
| Т. |
абраза́ным |
абраза́нымі |
| М. |
абраза́ным |
абраза́ных |
Крыніцы:
krapivabr2012,
piskunou2012,
prym2009,
sbm2012,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
абаграва́ны
дзеепрыметнік, залежны стан, прошлы час, незакончанае трыванне
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
абаграва́ны |
абаграва́ная |
абаграва́нае |
абаграва́ныя |
| Р. |
абаграва́нага |
абаграва́най абаграва́нае |
абаграва́нага |
абаграва́ных |
| Д. |
абаграва́наму |
абаграва́най |
абаграва́наму |
абаграва́ным |
| В. |
абаграва́ны абаграва́нага |
абаграва́ную |
абаграва́нае |
абаграва́ныя |
| Т. |
абаграва́ным |
абаграва́най абаграва́наю |
абаграва́ным |
абаграва́нымі |
| М. |
абаграва́ным |
абаграва́най |
абаграва́ным |
абаграва́ных |
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
абкла́дваемы
дзеепрыметнік, залежны стан, цяперашні час, незакончанае трыванне
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
абкла́дваемы |
абкла́дваемая |
абкла́дваемае |
абкла́дваемыя |
| Р. |
абкла́дваемага |
абкла́дваемай абкла́дваемае |
абкла́дваемага |
абкла́дваемых |
| Д. |
абкла́дваемаму |
абкла́дваемай |
абкла́дваемаму |
абкла́дваемым |
| В. |
абкла́дваемы абкла́дваемага |
абкла́дваемую |
абкла́дваемае |
абкла́дваемыя |
| Т. |
абкла́дваемым |
абкла́дваемай абкла́дваемаю |
абкла́дваемым |
абкла́дваемымі |
| М. |
абкла́дваемым |
абкла́дваемай |
абкла́дваемым |
абкла́дваемых |
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
агрэгатуемы
дзеепрыметнік, залежны стан, цяперашні час, незакончанае трыванне
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
агрэгатуемы |
агрэгатуемая |
агрэгатуемае |
агрэгатуемыя |
| Р. |
агрэгатуемага |
агрэгатуемай агрэгатуемае |
агрэгатуемага |
агрэгатуемых |
| Д. |
агрэгатуемаму |
агрэгатуемай |
агрэгатуемаму |
агрэгатуемым |
| В. |
агрэгатуемы агрэгатуемага |
агрэгатуемую |
агрэгатуемае |
агрэгатуемыя |
| Т. |
агрэгатуемым |
агрэгатуемай агрэгатуемаю |
агрэгатуемым |
агрэгатуемымі |
| М. |
агрэгатуемым |
агрэгатуемай |
агрэгатуемым |
агрэгатуемых |
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
адбіва́ны
дзеепрыметнік, залежны стан, прошлы час, незакончанае трыванне
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
адбіва́ны |
адбіва́ная |
адбіва́нае |
адбіва́ныя |
| Р. |
адбіва́нага |
адбіва́най адбіва́нае |
адбіва́нага |
адбіва́ных |
| Д. |
адбіва́наму |
адбіва́най |
адбіва́наму |
адбіва́ным |
| В. |
адбіва́ны адбіва́нага |
адбіва́ную |
адбіва́нае |
адбіва́ныя |
| Т. |
адбіва́ным |
адбіва́най адбіва́наю |
адбіва́ным |
адбіва́нымі |
| М. |
адбіва́ным |
адбіва́най |
адбіва́ным |
адбіва́ных |
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
адлюстро́ўваемы
дзеепрыметнік, залежны стан, цяперашні час, незакончанае трыванне
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
адлюстро́ўваемы |
адлюстро́ўваемая |
адлюстро́ўваемае |
адлюстро́ўваемыя |
| Р. |
адлюстро́ўваемага |
адлюстро́ўваемай адлюстро́ўваемае |
адлюстро́ўваемага |
адлюстро́ўваемых |
| Д. |
адлюстро́ўваемаму |
адлюстро́ўваемай |
адлюстро́ўваемаму |
адлюстро́ўваемым |
| В. |
адлюстро́ўваемы адлюстро́ўваемага |
адлюстро́ўваемую |
адлюстро́ўваемае |
адлюстро́ўваемыя |
| Т. |
адлюстро́ўваемым |
адлюстро́ўваемай адлюстро́ўваемаю |
адлюстро́ўваемым |
адлюстро́ўваемымі |
| М. |
адлюстро́ўваемым |
адлюстро́ўваемай |
адлюстро́ўваемым |
адлюстро́ўваемых |
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
ака́зваемы
дзеепрыметнік, залежны стан, цяперашні час, незакончанае трыванне
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
ака́зваемы |
ака́зваемая |
ака́зваемае |
ака́зваемыя |
| Р. |
ака́зваемага |
ака́зваемай ака́зваемае |
ака́зваемага |
ака́зваемых |
| Д. |
ака́зваемаму |
ака́зваемай |
ака́зваемаму |
ака́зваемым |
| В. |
ака́зваемы ака́зваемага |
ака́зваемую |
ака́зваемае |
ака́зваемыя |
| Т. |
ака́зваемым |
ака́зваемай ака́зваемаю |
ака́зваемым |
ака́зваемымі |
| М. |
ака́зваемым |
ака́зваемай |
ака́зваемым |
ака́зваемых |
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
апы́тваны
дзеепрыметнік, залежны стан, прошлы час, незакончанае трыванне
|
адз. |
мн. |
| м. |
ж. |
н. |
- |
| Н. |
апы́тваны |
апы́тваная |
апы́тванае |
апы́тваныя |
| Р. |
апы́тванага |
апы́тванай апы́тванае |
апы́тванага |
апы́тваных |
| Д. |
апы́тванаму |
апы́тванай |
апы́тванаму |
апы́тваным |
| В. |
апы́тваны апы́тванага |
апы́тваную |
апы́тванае |
апы́тваныя |
| Т. |
апы́тваным |
апы́тванай апы́тванаю |
апы́тваным |
апы́тванымі |
| М. |
апы́тваным |
апы́тванай |
апы́тваным |
апы́тваных |
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)