угляда́цца
дзеяслоў, непераходны, незакончанае трыванне, зваротны, 1-е спражэнне
| Цяперашні час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
угляда́юся |
угляда́емся |
| 2-я ас. |
угляда́ешся |
угляда́ецеся |
| 3-я ас. |
угляда́ецца |
угляда́юцца |
| Прошлы час |
| м. |
угляда́ўся |
угляда́ліся |
| ж. |
угляда́лася |
| н. |
угляда́лася |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
угляда́йся |
угляда́йцеся |
| Дзеепрыслоўе |
| цяп. час |
угляда́ючыся |
Крыніцы:
dzsl2007,
krapivabr2012,
piskunou2012,
sbm2012,
tsblm1996,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
угляда́цца несов.
1. всма́триваться, вгля́дываться;
2. (устремлять взор) уставля́ться
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
угляда́цца, ‑аюся, ‑аешся, ‑аецца; незак.
1. Незак. да угледзецца (у 1, 2 знач.), углядзецца.
2. Абл. Заглядацца. — А дочухна мая, — пагладзіла Параска дзяўчынку па галаве, — рана табе, дзіцятка, углядацца ў хлопцаў. Гурскі.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
угле́дзецца, -джуся, -дзішся, -дзіцца; зак.
1. у каго-што, на каго-што і без дап. Уважліва працягла глядзець, прыгледзецца, стараючыся ўбачыць каго-, што-н.
У. ў марскую даль.
2. у каго-што. Не зводзячы вачэй, нерухома глядзець куды-н., на каго-, што-н., уставіцца, утаропіцца.
Чаго ты гэтак угледзеўся ў мяне?
|| незак. угляда́цца, -а́юся, -а́ешся, -а́ецца і угля́двацца, -аюся, -аешся, -аецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
угля́двацца несов., см. угляда́цца
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
вгля́дываться несов. угляда́цца, узіра́цца.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
угляда́нне, ‑я, н.
Дзеянне паводле дзеясл. углядацца — угледзецца (у 1 знач.).
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
угляда́ць
‘бачыць што-небудзь у чым-небудзь; углядацца ў што-небудзь’
дзеяслоў, пераходны/непераходны, незакончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне
| Цяперашні час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
угляда́ю |
угляда́ем |
| 2-я ас. |
угляда́еш |
угляда́еце |
| 3-я ас. |
угляда́е |
угляда́юць |
| Прошлы час |
| м. |
угляда́ў |
угляда́лі |
| ж. |
угляда́ла |
| н. |
угляда́ла |
| Дзеепрыслоўе |
| цяп. час |
угляда́ючы |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
зашво́рыць
‘пачаць шворыць - глядзець, углядацца, тарашчыць вочы’
дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 2-е спражэнне
| Будучы час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
зашво́ру |
зашво́рым |
| 2-я ас. |
зашво́рыш |
зашво́рыце |
| 3-я ас. |
зашво́рыць |
зашво́раць |
| Прошлы час |
| м. |
зашво́рыў |
зашво́рылі |
| ж. |
зашво́рыла |
| н. |
зашво́рыла |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
зашво́р |
зашво́рце |
| Дзеепрыслоўе |
| прош. час |
зашво́рыўшы |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
узіра́цца, -а́юся, -а́ешся, -а́ецца; незак.
1. у каго-што. Вельмі ўважліва, напружана глядзець куды-н., на каго-, што-н.; углядацца.
У. ў далячынь.
У. ў твар.
2. у што. Разглядаць сябе ў чым-н., глядзецца ў што-н.
У. ў люстэрка.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)