тете́ря ж.
1. обл. цяце́ра, -ры ж.;
2. глуха́я тете́ря прост., бран. глуха́я цяце́ра, цецяру́к, глушма́н, глушэ́ц.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
цяце́ра ж., обл. тете́ря;
◊ глуха́я ц. — глуха́я тете́ря
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Тэтэ́ра 1 ‘цяцера, Tetrao tetrix’ (пін., Бел. дыял. 4), ст.-бел. тетеря, цецера ‘тс’ (1710–1711 гг., ГСБМ); сюды ж тытыру́к ‘цецярук’ (Сл. Брэс.). Параўн. укр. тете́ря, рус. тете́ря ‘цяцера’. Заходнепалескі фанетычны варыянт да цяцера (гл.) на базе гукапераймальнага *ter‑, *tir‑, прадстаўленага ў літ. teterva, лат. teteris, прус. tatarvis ‘цяцерка’, ст.-інд. tittirah ‘курапатка’ і пад.
Тэтэ́ра 2 ‘вясельны гасцінец’, памянш. тэтэ́ронька (Сл. Брэс.). Параўн. укр. тетеря ‘кулінарны выраб’, рус. тетеря ‘тс’. Няясна, гл. ЕСУМ, 5, 562; паводле Шымкевіча (Корнеслов, 2, 83), укр. тетеря ‘рэшткі кіслага аржанога цеста, прыпраўленага соллю’ ідэнтычна тетеря (птушка), гл. тэтэра 1; матывацыя пераносу няясная.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)
глухі́
1. в разн. знач. глухо́й; (о лесе — ещё) дрему́чий;
г. стары́ — глухо́й стари́к;
г. го́лас — глухо́й го́лос;
~хі́я нарака́нні — глухи́е ропта́ния;
у ~хі́м ле́се — в глухо́м (дрему́чем) лесу́;
~ха́я по́ўнач — глуха́я по́лночь;
2. в знач. сущ. глухо́й;
○ ~ха́я крапіва́ — глуха́я крапи́ва;
~ха́я сцяна́ — глуха́я стена́;
~хі́я дзве́ры — глуха́я дверь;
~хо́е акно́ — глухо́е окно́;
г. зы́чны — лингв. глухо́й согла́сный;
~хо́е (хірургі́чнае) шво — глухо́й (хирурги́ческий) шов;
~ха́я плаці́на — глуха́я плоти́на;
◊ ~ха́я пара́ — глуха́я пора́;
~ха́я цяце́ра — глуха́я тете́ря;
г. як пень — глухо́й как пень;
г. недачу́е, дык прыло́жыць — погов. глухо́й недослы́шит, так приба́вит
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)