настая́цца
дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, зваротны, 2-е спражэнне
| Будучы час |
|---|
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
настаю́ся |
настаі́мся |
| 2-я ас. |
настаі́шся |
настаіце́ся |
| 3-я ас. |
настаі́цца |
настая́цца |
| Прошлы час |
|---|
| м. |
настая́ўся |
настая́ліся |
| ж. |
настая́лася |
| н. |
настая́лася |
| Дзеепрыслоўе |
|---|
| прош. час |
настая́ўшыся |
Крыніцы:
dzsl2007,
krapivabr2012,
piskunou2012,
sbm2012,
tsblm1996,
tsbm1984.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
настая́цца¹, -таю́ся, -таі́шся, -таі́цца; -таі́мся, -таіце́ся, -тая́цца; -то́йся; зак. (разм.).
Доўга, многа пастаяць.
Настаяўся ў чарзе.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
настая́цца², 1 і 2 ас. не ўжыв., -аі́цца; зак.
Тое, што і настояцца.
Чай добра настаяўся.
|| незак. насто́йвацца, -аецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
настая́цца сов. настоя́ться
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
настая́цца, ‑стаюся, ‑стаішся, ‑стаіцца; ‑стаімся, ‑стаіцеся; заг. настойся; зак.
Разм.
1. Доўга, многа пастаяць; правесці доўгі час стоячы. [Пеця] добра настаяўся ў калідоры, перш чым адважыўся прыадчыніць дзверы і зазірнуць у клас. Ракітны.
2. (1 і 2 ас. не ўжыв.). Тое, што і настояцца. [Маці:] — Леташняя [настойка] яшчэ. Так настаялася ўжо, што проста чысты спірт. Шамякін.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
насто́йвацца, ‑аецца; незак.
1. Незак. да настояцца, настаяцца (у 2 знач.).
2. Зал. да настойваць 2.
Тлумачальны слоўнік беларускай мовы (1977-84, правапіс да 2008 г.)
завары́цца, 1 і 2 ас. не ўжыв., -ва́рыцца; зак.
1. Настаяцца ў вары.
Чай заварыўся.
2. перан. Распачацца (пра што-н. клапатное, складанае, непрыемнае; разм.).
Заварылася справа.
|| незак. зава́рвацца, -аецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
настоя́тьсяII сов., разг. (провести долгое время стоя) настая́цца.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
Насто́й 1 ’выцяжка з траў, раслін’ (Сл. ПЗБ), настойка ’настоеная на ягадах гарэлка’ (ТС), настоенка ’засыпаныя цукрам ягады’ (Ян.). Ад настойваць, настоіць ’зрабіць настой’; настоить водку ’зрабіць настойку з ягад, траў, пладоў’ (Растарг.), настая́цца ’доўга пастаяць’ і пад., да стаяць (гл.).
Насто́й 2 ’гной’ (ДАБМ). Ад настая́ць, стая́ць, параўн. стойла ’месца, дзе стаіць буйная рагатая жывёла’ і інш.
Этымалагічны слоўнік беларускай мовы (1978-2017)