перакулі́ць, -улю́, -у́ліш, -у́ліць; -у́лены; зак. (разм.).
1. каго-што. Перавярнуць уверх дном, нізам або паваліць набок, на спіну.
П. човен.
2. каго-што цераз каго-што. Нагнуўшы, перакінуць цераз каго-, што-н.
П. цераз борт.
3. што. Выпіць да дна.
П. чарку.
|| незак. пераку́льваць, -аю, -аеш, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
перама́заць, -ма́жу, -ма́жаш, -ма́жа; -ма́ж; -ма́заны; зак.
1. каго-што. Зрабіць брудным, запэцкаць.
П. рукі чарнілам.
2. што. Замазаць, намазаць зноў або ўсё, многае.
П. аконныя рамы.
П. усе падшыпнікі салідолам.
|| незак. перама́зваць, -аю, -аеш, -ае.
|| наз. перама́званне, -я, н. і перама́зка, -і, -зцы, ж. (да 2 знач.).
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
перапыні́ць, -ыню́, -ы́ніш, -ы́ніць; -ы́нены; зак.
1. што. Спыніць або прыпыніць якое-н. дзеянне.
П. сяўбу.
2. каго-што. Умяшаннем спыніць таго, хто гаворыць, робіць што-н.
П. дакладчыка пытаннем. П. на паўслове.
3. каго-што. Спыніць, затрымаць у час руху.
Прахожых перапыніў патруль.
|| незак. перапыня́ць, -я́ю, -я́еш, -я́е.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
прае́хацца, -е́дуся, -е́дзешся, -е́дзецца; -е́дзься; зак. (разм.).
1. Зрабіць падарожжа на чым-н. на невялікую адлегласць або, слізгаючыся, пракаціцца па чым-н.
П. па лёдзе.
2. са словамі «па кім-н.», «па чыім-н. адрасе» і пад. З’едліва паджартаваць з каго-н. (жарт.).
|| незак. праязджа́цца, -а́юся, -а́ешся, -а́ецца.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
прытулі́ць, -улю́, -у́ліш, -у́ліць; -у́лены; зак.
1. каго-што. Шчыльна або з пяшчотай прыціснуць, прыхіліць да сябе.
П. трубку да вуха.
П. дзіця да грудзей.
2. каго (што). Даць прытулак (у 1 знач.), узяць пад сваю апеку.
П. сірот.
|| незак. прыту́льваць, -аю, -аеш, -ае і прытуля́ць, -я́ю, -я́еш, -я́е.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
абаткну́ць, -ну́, -не́ш, -не́; -нём, -няце́, -ну́ць; -ні́; -ну́ты; зак., што.
1. Заткнуць чым-н. дзіркі, шчыліны і пад.
А. пазы мохам.
А. і засмаліць лодку.
2. Абгарадзіць што-н., абсадзіць што-н., наўтыкаўшы галінак або палак, абкружыць чым-н. уваткнутым.
А. галінкамі градку.
|| незак. абтыка́ць, -а́ю, -а́еш, -а́е.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
абнаві́ць, -наўлю́, -но́віш, -но́віць; -но́ўлены; зак.
1. што. Замяніць устарэлае (або папоўніць) чым-н. новым.
А. рэпертуар.
2. каго-што. Надаць чаму-н. новы выгляд, паднавіць.
А. мэблю.
3. што. Упершыню ўжыць, выкарыстаць новую рэч (разм.).
А. набытае паліто.
|| незак. абнаўля́ць, -я́ю, -я́еш, -я́е.
|| наз. абнаўле́нне, -я, н.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
ма́сла, -а, н.
1. Харчовы тлушч, атрыманы збіваннем смятанкі або смятаны.
Топленае м.
2. Тлустае рэчыва мінеральнага паходжання.
Змазачнае м.
◊
Масла масленае — пра таўталогію, паўтарэнне чаго-н.
Падліць масла ў агонь — абвастрыць якія-н. непрыязныя адносіны, пачуцці.
Як па масле — лёгка, без цяжкасцей.
|| прым. ма́слены, -ая, -ае.
Масленая пляма.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
меда́ль, -я́, мн. -і́, -ёў, м.
Знак у выглядзе круглай металічнай пласцінкі з якім-н. рэльефным адбіткам і надпісам, што выдаецца як узнагарода або ў памяць аб якой-н. падзеі.
М.
Францыска Скарыны.
Залаты м.
Памятны м.
◊
Адваротны бок медаля — адмоўны бок якой-н. справы.
|| прым. меда́льны, -ая, -ае.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)
мі́ленькі, -ая, -ае.
1. Прыемны на выгляд, прыгожы.
Міленькае дзіця.
2. Блізкі сэрцу, дарагі, каханы.
М. дружок.
3. у знач. наз. мі́ленькі, -ага, м., мі́ленькая, -ай, ж. Каханы чалавек.
4. Ужыв. як ласкавы або фамільярны зварот.
Прынясі дроўцаў, м.
◊
Як міленькі (разм.) — без пярэчанняў, абавязкова.
Будзе працаваць як м.
Тлумачальны слоўнік беларускай літаратурнай мовы (І. Л. Капылоў, 2022, актуальны правапіс)