зашчырэ́ць
‘пачаць дбайна, старанна, рупна рабіць што-небудзь, завіхацца каля, вакол чаго-небудзь; пачаць з прыхільнасцю, любоўю і пад. ставіцца да каго-небудзь’
дзеяслоў, непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне
| Будучы час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
зашчырэ́ю |
зашчырэ́ем |
| 2-я ас. |
зашчырэ́еш |
зашчырэ́еце |
| 3-я ас. |
зашчырэ́е |
зашчырэ́юць |
| Прошлы час |
| м. |
зашчырэ́ў |
зашчырэ́лі |
| ж. |
зашчырэ́ла |
| н. |
зашчырэ́ла |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
зашчырэ́й |
зашчырэ́йце |
| Дзеепрыслоўе |
| прош. час |
зашчырэ́ўшы |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
цмакану́ць
‘утварыць губамі гук, падобны гуку ўсмоктвання (без прамога дапаўнення: цмакануць языком); пацалаваць каго-небудзь, што-небудзь; смактануць (цыбук, люлюку і пад.)’
дзеяслоў, пераходны/непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне
| Будучы час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
цмакану́ |
цмаканё́м |
| 2-я ас. |
цмакане́ш |
цмаканяце́ |
| 3-я ас. |
цмакане́ |
цмакану́ць |
| Прошлы час |
| м. |
цмакану́ў |
цмакану́лі |
| ж. |
цмакану́ла |
| н. |
цмакану́ла |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
цмакані́ |
цмакані́це |
| Дзеепрыслоўе |
| прош. час |
цмакану́ўшы |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
цма́кнуць
‘утварыць губамі гук, падобны гуку ўсмоктвання (без прамога дапаўнення: цмакнуць языком); пацалаваць каго-небудзь, што-небудзь; смактануць (цыбук, люлюку і пад.)’
дзеяслоў, пераходны/непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 1-е спражэнне
| Будучы час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
цма́кну |
цма́кнем |
| 2-я ас. |
цма́кнеш |
цма́кнеце |
| 3-я ас. |
цма́кне |
цма́кнуць |
| Прошлы час |
| м. |
цма́кнуў |
цма́кнулі |
| ж. |
цма́кнула |
| н. |
цма́кнула |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
цма́кні |
цма́кніце |
| Дзеепрыслоўе |
| прош. час |
цма́кнуўшы |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
подголо́вье прост. узгало́ўе, -ло́ўя ср.;
в подголо́вье пад галаву́.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
сурди́нка сурдзі́нка, -кі ж.;
◊
под сурди́нку пад сурдзі́нку (цішко́м).
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
шумо́к разг. шумо́к, -мку́ м.;
◊
под шумо́к пад шумо́к.
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
прашпа́рыць
‘зак. да шпарыць - падаць моцна ці на працягу доўгага часу (пра дождж і пад.); прайсці пэўны час або пэўную адлегласць (кіламетр) і без прамога дапаўнення’
дзеяслоў, пераходны/непераходны, закончанае трыванне, незваротны, 2-е спражэнне
| Будучы час |
|
адз. |
мн. |
| 1-я ас. |
прашпа́ру |
прашпа́рым |
| 2-я ас. |
прашпа́рыш |
прашпа́рыце |
| 3-я ас. |
прашпа́рыць |
прашпа́раць |
| Прошлы час |
| м. |
прашпа́рыў |
прашпа́рылі |
| ж. |
прашпа́рыла |
| н. |
прашпа́рыла |
| Загадны лад |
| 2-я ас. |
прашпа́р |
прашпа́рце |
| Дзеепрыслоўе |
| прош. час |
прашпа́рыўшы |
Крыніцы:
piskunou2012.
Граматычная база Інстытута мовазнаўства НАН Беларусі (2026/01, актуальны правапіс)
ружжо́, -жжа́ ср. ружьё;
◊ у р.! — воен. в ружьё!;
стая́ць пад ружжо́м — стоя́ть под ружьём;
прызва́ць пад р. — призва́ть под ружьё
Беларуска-рускі слоўнік, 4-е выданне (2012, актуальны правапіс)
нача́льство нача́льства, -ва ср., мн. нет;
под нача́льством пад нача́льствам;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)
каблу́к абца́с, -са м.;
◊
держа́ть под каблуко́м трыма́ць пад пято́й;
Руска-беларускі слоўнік НАН Беларусі, 10-е выданне (2012, актуальны правапіс)