Verbum

анлайнавы слоўнік

АСТАПО́ВІЧ (Аркадзь Антонавіч) (30.9.1896, Мінск — 21.9.1941),

бел. графік. Вучыўся ў Рысавальнай школе Т-ва заахвочвання мастацтваў у Петраградзе (1914—16) у І.Білібіна, А.Зберлінга, П.Навумава. У 1921—22 наведваў рысавальныя класы ў Харкаве. З 1929 у Мінску. Працаваў як станкавіст у жанры лірычнага пейзажа ў тэхніках акварэлі і тушы: «Зімовы надвячорак» і «Дворык» (1921), «Сакавік» (1923). Аўтар цыкла лінарытаў: «Зіма», «Вясковая вуліца», «Млын», «Царква» (усе 1920-я г). Афармляў кнігі і часопісы.

Н.М.Усава.

А.Астаповіч. Зіма. Лінагравюра. 1920-я гады.

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

АСТАПО́ВІЧ (Наталля Іванаўна) (н. 14.4.1940, г. Орша),

бел. мікрабіёлаг. Д-р біял. н. (1989). Скончыла БДУ (1962). З 1962 у Ін-це мікрабіялогіі АН Беларусі, з 1989 нам. дырэктара. Навук. працы па сакрэцыі і мадыфікацыі экспартных ферментных бялкоў у мікраміцэтах, стварэнні мікробных прэпаратаў на аснове біфіда- і малочнакіслых бактэрый. Сфармулявала канцэпцыю наяўнасці рэгулятарнага механізма, які дзейнічае на постсакраторным узроўні і звязаны з неабарачальнай дэградацыяй пазаклетачнага бялку.

Тв.:

Нуклеотидный фонд и метаболизм микробной клетки Мн., 1979;

Секреция ферментов у микроорганизмов. М., 1984 (разам з А.М.Безбародавым);

Биотехнология микробных ферментов. Мн., 1989 (у сааўт.).

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

Астаповіч Л. 4/5

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

Астаповіч К. М. 8/210

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

Астаповіч М. М. 8/210

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

Астаповіч В. А. (архітэктар) 12/600

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

Астаповіч В. А. (партызан) 8/175

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

Астаповіч А. А. 3/580; 5/70; 6/597; 8/369; 10/495; 11/474, 585, 12/609

Беларуская Савецкая Энцыклапедыя (1969—76, паказальнікі; правапіс да 2008 г., часткова)

ЛІНАГРАВЮ́РА, лінарыт,

пукатая гравюра на лінолеуме або падобных да яго палімерна-пластычных матэрыялах; адна з тэхнік эстампа. Паводле тэхнікі і маст. сродкаў блізкая да тарцовага дрэварыту. Узнікла ў пач. 20 ст. Спецыфічныя якасці Л. (лаканізм маст. мовы, рэзкія кантрасты чорнага і белага, сакавіты і маляўнічы штрых, які атрымліваецца дзякуючы мяккасці матэрыялу, магчымасць выкарыстоўваць вял. памер аркуша і каляровы друк, высокая тыражнасць) і параўнаўчая прастата выканання абумовілі яе вял. пашырэнне. У тэхніцы Л. працавалі А.Матыс, П.Пікасо (Францыя), Ф.Мазерэль (Бельгія), П.Нільсен (Данія), Э.Пакард, Б.Рэндал (ЗША), Л.Мендэс (Мексіка), Дз.Мітрохін, У.Фаворскі (Расія) і інш. У бел. мастацтве развіваецца з 1920-х г. (А.Астаповіч, І.Гембіцкі, Г.Змудзінскі, М.Тарасікаў, А.Тычына, С.Юдовін, мастакі Зах. Беларусі Я.Горыд, Я.Драздовіч, П.Сергіевіч, М.Сеўрук). Сярод бел. майстроў 1950—90-х г. Л.Асецкі, М.Басалыга, Я.Бусел, П.Герасімовіч, С.Герус, М.Гуціеў, А.Ільіноў, А.Кашкурэвіч, Я.Кулік, М.Купава, Ю.Кухараў, Г.Лойка, А.Лось, М.Макаранка, Р.Маліноўскі, В.Мікіта, А.Паслядовіч, С.Раманаў, У.Садзін, В.Ткачук, Ю.Тышкевіч, У.Хмызнякоў, В.Шаранговіч і інш.

В.Я.Буйвал.

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)

ЗАСЛУ́ЖАНЫ МЕЛІЯРА́ТАР БЕЛАРУ́СКАЙ ССР,

ганаровае званне, якое прысвойвалася высокакваліфікаваным інжынерам-меліяратарам, тэхнікам-меліяратарам, механізатарам меліярац. машын і інш. работнікаў меліярац. прадпрыемстваў і арг-цый, калгасаў, саўгасаў і н.-д. устаноў, якія працавалі па спецыяльнасці не менш за 10 гадоў і мелі вял. заслугі ў галіне праектавання, буд-ва і эксплуатацыі меліярац. сістэм і высокаэфектыўнага выкарыстання асушаных зямель. Устаноўлена Указам Прэзідыума Вярх. Савета БССР ад 7.3.1963 прысвойвалася Прэзідыумам Вярх. Савета Беларускай ССР. Існавала да 23.11.1988.

Заслужаныя меліяратары Беларускай ССР

1964. А.Р.Віктаровіч, С.Л.Касцюк, І.А.Поліўка.

1965. Б.У.Астаповіч, У.Я.Байдачэнка, В.І.Барысік. Л.І.Бянько, Б.І.Дубро, П.А.Запольскі, А.Б.Ігнатовіч, М.М.Макась, П.І.Тумар.

1966. А.С.Вярхоўскі, Л.Ц.Калеснік, А.І.Корза, А.П.Летуновіч, Д.Ф.Райцаў, П.І.Шчытнікаў.

1968. І.І.Горбач, П.М.Далматовіч, І.С.Долбік, В.І.Жукаў, Я.Ф.Кабакоў, Э.Х.Кажухіна, М.Дз.Клімаў, К.М.Ласко, Л.Ц.Ляткоўскі, І.А.Пажарыцкі, Я.П.Сарагавец, П.С.Саянкоў, М.М.Сурма, В.Ф.Шабека.

1971. В.Ф.Пастухоў.

1973. А.С.Кавалевіч, А.Т.Кароткі, М.П.Каспяровіч, П.Дз.Качубей, В.М.Кульбянкова, М.Я.Курзянкоў, М.М.Матус, М.А.Некрашэвіч, Я.Р.Нікалаенка, П.К.Парчэўскі, У.С.Рабаў, В.Р.Селіванюк, Б.І.Цімафееў, К.Н.Чыркаў, П.А.Шчукін, М.Р.Мурашка.

1975. У.І.Зайцаў, І.М.Камовіч.

1976. П.С.Горбач, М.Е.Казлоў, В.І.Калугін, У.І.Палынскі, Я.П.Траян, М.К.Хадорчанка.

1977. А.М.Раманенка.

1978. І.П.Брыгідзін, К.Я.Бутанаў, А.Р.Вілюга, Л.А.Касцюк, С.І.Кругленя, А.Р.Шарафановіч, В.В.Ярмоленка.

1980. Р.І.Афанасік, А.І.Міхальцэвіч.

1983. Э.А.Камінскі. А.І.Хрыпанкоў.

1985. А.А.Зеляноўскі, В.М.Свірыдзенка.

1987. І.Дз.Кандрацьеў, В.П.Каролік.

Беларуская Энцыклапедыя (1996—2004, правапіс да 2008 г., часткова)